Thủ tướng: Công nghệ đang tái định nghĩa năng lực cạnh tranh

Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại Diễn đàn Tương lai ASEAN, cho rằng công nghệ đang tái định nghĩa quy tắc về năng lực cạnh tranh, mô hình phát triển.

Trong phát biểu tại Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 (AFF 2026) hôm nay, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho rằng trong một thế giới đang thay đổi sâu sắc, vấn đề đặt ra không chỉ là ASEAN sẽ thích ứng ra sao mà là ASEAN sẽ định hình như thế nào cho tương lai của chính mình trong thế kỷ 21.

Sau 59 năm hình thành và phát triển, dấu ấn lớn nhất của ASEAN không chỉ nằm ở quy mô dân số gần 700 triệu người hay vị thế của một trong những trung tâm tăng trưởng năng động nhất thế giới, mà là ở chính nỗ lực vượt lên trên khác biệt, vun đắp lòng tin và mở rộng hợp tác để trở thành cộng đồng đoàn kết, tự cường và thống nhất trong đa dạng.

Những thập kỷ tới đây sẽ là hành trình định hình tương lai của ASEAN, trong một thế giới mà những quy tắc nền tảng kinh tế, công nghệ và quyền lực toàn cầu đang được viết lại.

"Công nghệ đang tái định nghĩa năng lực cạnh tranh, trí tuệ nhân tạo đang tái định nghĩa năng suất, dữ liệu đang tái định nghĩa quyền lực và chuyển đổi xanh đang tái định nghĩa mô hình phát triển", Thủ tướng cho hay.

Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 ngày 9/6. Ảnh: Giang Huy

Trong thời khắc mang tính bước ngoặt như vậy, lợi thế không chỉ thuộc về các nước có nguồn lực lớn, mà còn thuộc về những quốc gia và khu vực có khả năng tham gia tình hình, các quy tắc và chuẩn mực mới của thời đại. Việt Nam tin rằng ASEAN cần và phải trở thành chủ thể tích cực, không chỉ tiếp nhận các chủ thể toàn cầu mà là một động lực để góp phần định hình chính xu thế đó.

Để hiện thực hóa khát vọng đó, ASEAN cần tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, tự cường, thống nhất trong đa dạng, những giá trị làm nên thành công của mình, nhưng với cách tiếp cận sáng tạo hơn: Đồng thuận về giá trị nhưng năng động trong hành động, kiên định nguyên tắc nhưng đổi mới phương thức, giữ vững bản sắc nhưng chủ động tạo thời cơ trước những thay đổi của thời đại mới.

Trên hành trình thực hiện Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho rằng ASEAN cần hướng tới 3 tầm vóc chiến lược.

ASEAN không chỉ tham gia các xu thế toàn cầu, mà còn góp phần định hình những xu thế đó. Trong nhiều thập kỷ qua, ASEAN là một trong những khu vực được thụ hưởng hòa bình, hội nhập và thương mại mở. Trong thế giới ngày càng phân mảnh và cạnh tranh gay gắt, ASEAN cần có tiếng nói mạnh mẽ hơn khi tham gia xây dựng các chuẩn mực, luật lệ và cấu trúc hợp tác mới, giải quyết khác biệt trên cơ sở luật pháp quốc tế.

ASEAN cần trở thành trung tâm của đối thoại, tâm điểm của hợp tác và điểm tựa của lòng tin. Đó chính là đóng góp đặc biệt của ASEAN đối với hòa bình, ổn định và phát triển của khu vực cũng như thế giới.

ASEAN không chỉ là trung tâm sản xuất mà còn là trung tâm đổi mới sáng tạo. Lợi thế lao động và vị trí địa lý đã đưa ASEAN trở thành mắt xích quan trọng của chuỗi cung ứng toàn cầu.

Trong kỷ nguyên số, tương lai không thuộc về những nền kinh tế chỉ biết sản xuất mà còn thuộc về những nền kinh tế biết sáng tạo. ASEAN không chỉ là nơi công nghệ được tiêu thụ, mà phải trở thành nơi công nghệ được tạo ra, không chỉ là nơi các chuỗi cung ứng đi qua mà phải trở thành nơi các chuỗi giá trị được hình thành.

"Điều đó đòi hỏi ASEAN đầu tư mạnh mẽ hơn cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế số và nguồn nhân lực chất lượng cao, tiến tới hình thành hệ sinh thái công nghệ và số hóa mang bản sắc ASEAN, phản ánh giá trị của chính chúng ta, đồng thời đóng góp tích cực vào quá trình hình thành các chuẩn mực chung của thế giới", Thủ tướng nói.

Thủ tướng Lê Minh Hưng và lãnh đạo các nước ASEAN dự AFF 2026 ngày 9/6. Ảnh: Giang Huy

Thủ tướng cho biết ASEAN không chỉ là cộng đồng các quốc gia, mà còn là cộng đồng thực sự của người dân. Mục tiêu cuối cùng của mọi chiến lược phát triển không phải là những con số tăng trưởng, mà là chất lượng cuộc sống của người dân.

"Chúng ta tin rằng đổi mới mà làm gia tăng khoảng cách thì không phải tiến bộ. Tăng trưởng mà thiếu bao trùm thì không thể bền vững", ông nói.

Thủ tướng khẳng định ASEAN thành công không chỉ được đo bằng GDP mà bằng cơ hội tạo ra cho thế hệ trẻ, vai trò trao cho phụ nữ, sự bảo vệ dành cho những nhóm dễ bị tổn thương và mức độ để mỗi người dân đều cảm nhận đây chính là cộng đồng mình thực sự thuộc về.

AFF 2026 diễn ra tại Hà Nội ngày 9-10/6, đánh dấu sự kiện đối ngoại đa phương cấp cao lớn đầu tiên do Việt Nam chủ trì sau Đại hội Đảng lần thứ XIV. Đây là năm thứ ba liên tiếp Việt Nam tổ chức AFF, sáng kiến của Việt Nam được công bố tại Hội nghị Cấp cao ASEAN năm 2023.

Ngọc Ánh