Thai nhi hẹp tá tràng chào đời an toàn

TP HCMThai nhi được phát hiện hẹp tá tràng ở tuần thứ 22 khiến dạ dày giãn, được bác sĩ theo dõi đến khi chào đời và can thiệp sau sinh.

Hẹp tá tràng bẩm sinh là tình trạng hẹp một phần tá tràng dẫn đến tắc nghẽn ruột không hoàn toàn. Lúc này thức ăn và dịch tiêu hóa không thể lưu thông từ dạ dày xuống ruột.

BS.CKI Lê Quang Hưng, Trung tâm Y học bào thai, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, cho biết hẹp tá tràng bẩm sinh có tỷ lệ mắc khoảng 1/10.000 trẻ sơ sinh. Đây có thể là dị tật đơn độc hoặc liên quan đến bất thường di truyền như hội chứng Down (tam nhiễm sắc thể 21), Edwards (tam nhiễm sắc thể 18), các vi mất đoạn... Một số trường hợp đi kèm dị tật khác như tim, thận, chi, cột sống, xương, thực quản, ruột, mật, tụy. Thai nhi có nguy cơ đa ối, sinh non, chết lưu, mất tim thai. Trẻ chào đời có thể bị nôn trớ do không dung nạp sữa, viêm phổi do hít sặc, mất cân bằng điện giải.

Để tiên lượng tình trạng hẹp tá tràng ở thai nhi, thai phụ được khuyến nghị chọc ối, kết quả chọc ối không ghi nhận bất thường di truyền. Bác sĩ Hưng đánh giá trường hợp này tiên lượng tích cực, cần theo dõi sát diễn tiến thai kỳ nhằm phát hiện có kèm theo bất thường khác hay không.

Đến tuần 30, thai phụ xuất hiện tình trạng đa ối do hẹp tá tràng khiến thai nhi không thể nuốt và tiêu hóa nước ối hiệu quả. Lượng nước ối dư thừa xung quanh thai nhi có thể làm giãn tử cung quá mức, tăng tỷ lệ chuyển dạ sớm, sinh non. Êkíp quyết định tiêm đủ liều trưởng thành phổi nhằm hạn chế nguy cơ suy hô hấp cho trẻ trong trường hợp sinh non. Thai phụ được hướng dẫn ăn uống, vận động phù hợp, đếm cử động thai tại nhà.

Ở tuần thứ 39, kết quả siêu âm ghi nhận chỉ số nước ối (AFI) là 31 cm, xoang ối lớn nhất là 8,8 cm đều vượt ngưỡng bình thường, nguy cơ vỡ ối đột ngột khi chuyển dạ, kèm theo đó là tình trạng tim thai không ổn định. Bác sĩ quyết định mổ lấy thai, bé trai chào đời an toàn, nặng 2,8 kg, chưa xuất hiện thêm triệu chứng bất thường sau sinh.

Sau đó, bé được phẫu thuật sửa chữa hẹp tá tràng, tạo một đường dẫn thông suốt từ dạ dày qua tá tràng đến ruột non, hiện sức khỏe ổn định.

Êkíp bác sĩ Sản khoa mổ bắt con cho sản phụ. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Trẻ bị teo tá tràng bẩm sinh (hay tá tràng tắc nghẽn hoàn toàn) có thể gặp triệu chứng nôn trớ ngay trong vài giờ đầu sau sinh, đặc biệt là sau lần bú đầu tiên. Chất nôn thường có dịch mật (màu xanh hoặc vàng). Những dấu hiệu khác đi kèm bao gồm chướng bụng trên, táo bón (không ra phân su), vàng da, cân nặng khi sinh thấp.

Với trường hợp hẹp tá tràng một phần, triệu chứng có thể xuất hiện muộn hơn với biểu hiện như đau bụng, khó tiêu, kém hấp thu hoặc sờ thấy khối u bụng (do dạ dày hoặc tá tràng giãn khu trú).

Phát hiện sớm hẹp tá tràng trước sinh giúp bác sĩ quản lý thai kỳ tối ưu, chuẩn bị kế hoạch chăm sóc cho trẻ ngay sau sinh như đặt ống thông dạ dày để giảm áp dạ dày, phòng ngừa sặc, nuôi ăn bằng dịch truyền tĩnh mạch.

Bác sĩ Hưng khuyến nghị thai phụ nên khám thai định kỳ tại trung tâm y tế chuyên sâu, nhằm phát hiện sớm bất thường (nếu có), theo dõi, xử trí tối ưu, đảm bảo an toàn cho mẹ và bé.

Ngọc Châu

Độc giả gửi câu hỏi về sản phụ khoa tại đây để bác sĩ giải đáp