Mối lo bị ám sát đeo bám ông Trump

Từng thoát chết dưới họng súng của kẻ bắn tỉa, ông Trump luôn lo ngại về nguy cơ bị Iran ám sát, thậm chí bí mật đổi chuyên cơ khi rời hội nghị NATO ở Thổ Nhĩ Kỳ.

Truyền thông Mỹ ngày 11/8 công bố thông tin gây chấn động, cho biết Tổng thống Donald Trump đã bí mật rời khỏi chuyên cơ Không lực Một đậu trên đường băng sân bay Ankara, đi vào xe cung ứng suất ăn để âm thầm lên một máy bay quân sự rời khỏi Thổ Nhĩ Kỳ hôm 8/7 do lo ngại nguy cơ từ Iran.

Kế hoạch này được giữ bí mật đến mức nhiều nhân viên Nhà Trắng và đoàn phóng viên tháp tùng Tổng thống Mỹ không hay biết. Ông Trump xác nhận đã làm vậy theo khuyến cáo của Sở Mật vụ và quân đội, sau khi tình báo Mỹ nhận được thông tin "đáng tin cậy" về nguy cơ Iran có thể phóng tên lửa nhằm vào chuyên cơ Không lực Một rời khỏi Thổ Nhĩ Kỳ.

Quá trình Tổng thống Trump bí mật đổi chuyên cơ ở Ankara. Đồ họa: BBC

Nỗi lo bị ám sát và mối đe dọa từ Iran bắt đầu xuất hiện với ông Trump từ nhiệm kỳ đầu tiên, sau khi ông ra lệnh thực hiện cuộc tập kích hạ sát tướng Qasem Soleimani của Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) hồi tháng 1/2020. Các lãnh đạo Iran khi đó đã thề sẽ trả đũa Tổng thống Mỹ và các quan chức cấp cao trong chính quyền.

Tháng 7/2024, giới chức Mỹ bắt Asif Merchant, người đàn ông gốc Pakistan bị cáo buộc có liên hệ với IRGC, vì âm mưu sát hại ông Trump. Bốn tháng sau, Farhad Shakeri, công dân gốc Afghanistan, tiếp tục bị cáo buộc liên quan tới âm mưu ám sát khác nhắm vào ông.

Merchant đã bị kết án vào tháng 3/2026. Trong khi đó, Shakeri, người mà các công tố viên Mỹ cáo buộc là nhận chỉ thị từ một quan chức IRGC, vẫn đang lẩn trốn.

Dù các âm mưu này đều bị triệt phá ngay từ giai đoạn lập kế hoạch, nguy cơ mà ông Trump phải đối mặt trong hành trình trở lại Nhà Trắng là quá rõ ràng, theo Julia Manchester, nhà bình luận của The Hill. "Có vẻ những lời đe dọa từ phía Iran không đơn thuần là biện pháp răn đe", Manchester nhận định.

Cũng trong tháng 7/2024, ông Trump bị một tay súng bắn sượt qua tai tại cuộc vận động cử tri ở Butler, bang Pennsylvania. Hai tháng sau, Mật vụ Mỹ phát hiện một người đàn ông mang theo vũ khí nấp trong bụi cây gần nơi ông Trump chơi golf tại Florida.

"Những điều đó tác động mạnh mẽ đến tâm lý của ông ấy", Maggie Haberman, phóng viên chuyên trách Nhà Trắng của New York Times, nhận định. "Đối với ông Trump, Iran và cảm giác bị đe dọa luôn thường trực".

Theo trang tin Semafor, Tổng thống thường trăn trở và đôi khi nói đùa về việc trở thành mục tiêu ám sát.

"Không ai nói cho tôi biết làm Tổng thống lại nguy hiểm đến thế, nếu biết trước chắc tôi đã không ra tranh cử", một quan chức Nhà Trắng giấu tên thuật lại lời của ông Trump. Người này thêm rằng Tổng thống nói theo kiểu bông đùa, "nhưng đằng sau đó là thực tế hiện hữu".

Mối đe dọa lên một nấc thang mới

Việc ông Trump ra lệnh không kích các cơ sở hạt nhân của Iran vào tháng 6/2025 đã kích hoạt làn sóng đe dọa mới nhắm vào ông. Mối lo từ Iran được cho là một trong những lý do thúc đẩy Tổng thống Trump ra lệnh cho quân đội Mỹ phối hợp cùng Israel tiến hành cuộc tấn công hạ sát lãnh tụ tối cao Ali Khamenei cùng nhiều lãnh đạo cấp cao khác của Iran hôm 28/2.

"Tôi hạ ông ta trước khi ông ta kịp ra tay với tôi. Họ đã thử làm điều đó hai lần, nhưng tôi là người thành công trước", ông Trump nói với đài ABC một ngày sau đó. Ông khẳng định quyết định này liên quan đến những lời đe dọa cùng các âm mưu mà phía Iran bị cáo buộc từng nhắm vào ông trong những năm qua.

Trong khoảng 6 tháng giao tranh sau đó, ông Trump hiếm khi đưa ra phát biểu tương tự, dù Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cũng bày tỏ quan điểm này.

"Iran từng tìm cách ám sát Tổng thống Trump, nhưng sau cùng Tổng thống mới là người chiến thắng", ông Hegseth nói hồi tháng 3, đồng thời cho biết một chỉ huy đơn vị ám sát của Iran đã thiệt mạng trong các đòn không kích của Mỹ.

Tổng thống Trump lên chuyên cơ tại căn cứ Mildenhall ở Suffolk, Anh để trở về Mỹ hôm 8/7. Ảnh: AP

Nhưng khi chiến sự kéo dài, mối đe dọa đã leo thang lên một nấc thang mới, khiến ông Trump tiếp tục đề cập đến nguy cơ bị ám sát.

Truyền thông Mỹ hồi đầu tháng 7 đưa tin Israel đã cảnh báo Mỹ rằng họ đã nhận được thông tin tình báo về một kế hoạch mới của Iran nhằm ám sát ông Trump. "Tôi đã nằm trong danh sách ám sát của họ từ lâu. Đó là thực tế chúng ta phải đối mặt", Tổng thống Mỹ trả lời hôm 10/7.

Ông Trump sau đó viết trên mạng xã hội Truth Social rằng đã ra lệnh cho quân đội Mỹ sẵn sàng khai hỏa hàng nghìn tên lửa vào "mục tiêu đã khóa" ở Iran nếu nước này "thực sự hành động".

Mối lo của ông càng được củng cố khi hàng nghìn người dự lễ tang cố lãnh tụ tối cao Khamenei hôm 7/7, một ngày trước khi ông Trump rời Thổ Nhĩ Kỳ, đã giơ biểu ngữ "Giết Trump". Tuần sau đó, một tòa nhà tại Tehran xuất hiện bức bích họa khổng lồ mô tả Tổng thống Mỹ nằm trong quan tài đen, bên dưới kèm dòng chữ "Chúng ta sẽ hạ sát Trump" và "Máu phải trả bằng máu".

Tổng thống Mỹ Donald Trump tại căn cứ không quân Andrews ở Maryland hôm 4/8. Ảnh: AP

Dù Iran phủ nhận mọi sự liên quan đến các âm mưu trước đây nhắm vào ông Trump, mối đe dọa không thể coi nhẹ. "Những lời đe dọa do các chính phủ nước ngoài đưa ra là vấn đề hoàn toàn khác", Timothy Reboulet, cựu đặc vụ Mật vụ Mỹ, nói, đồng thời mô tả nguy cơ từ Tehran là "nghiêm trọng và chết người".

"Họ có đủ các lực lượng ủy nhiệm để thực hiện việc đó. Bạn không thể biết trước đòn đánh sẽ đến từ đâu", Reboulet giải thích.

Việc Tổng thống Trump chấp nhận bước vào xe cung ứng suất ăn để bí mật đổi sang máy bay quân sự rời Ankara, động thái chưa từng có tiền lệ với ông, cho thấy nỗi lo về nguy cơ bị ám sát của người đứng đầu Nhà Trắng lớn đến mức nào, theo Anthony Zurcher, bình luận viên của BBC.

Thanh Tâm (Theo BBC, The Hill, Washington Post)