Căn cứ Mỹ ở châu Âu có thể lọt tầm ngắm của Iran

Iran được cho là đã xem xét khả năng tấn công mục tiêu quân sự Mỹ tại châu Âu nếu Washington leo thang xung đột, theo Financial Times.

Financial Times ngày 19/8 dẫn hai nguồn tin trong chính quyền Iran cho biết lực lượng nước này đã đánh giá khả năng tập kích các mục tiêu quân sự của Mỹ tại những nước ở khu vực đông nam châu Âu như Bulgaria. Tháng trước, quốc gia này chấp thuận cho máy bay tiếp dầu Mỹ sử dụng căn cứ không quân Bezmer của mình.

Một nguồn tin thêm rằng Cyprus cũng nằm trong số các mục tiêu tiềm năng để Iran trả đũa trong trường hợp Mỹ nối lại chiến dịch tấn công. Một căn cứ không quân của Anh tại Cyprus từng bị máy bay không người lái (UAV) tập kích hồi tháng 3, song giới chức phương Tây khi đó nghi ngờ rằng đây là phi cơ do lực lượng ủy nhiệm của Iran tại khu vực phóng, chứ không phải Tehran.

Các nguồn tin cho biết lực lượng Iran cũng đã xem xét khả năng tấn công những tuyến cáp quang dưới đáy biển ở eo biển Hormuz, nếu xuất hiện hành động leo thang.

Tên lửa Iran được trưng bày ở quảng trường Azadi tại thủ đô Tehran hồi năm 2025. Ảnh: AFP

Theo Financial Times, thông tin này phản ánh thái độ thách thức ở Tehran, nơi nhiều lãnh đạo coi việc giao tranh bùng phát trở lại chỉ là vấn đề thời gian, chứ không phải là có xảy ra hay không.

Khi được đề nghị bình luận về thông tin này, một quan chức NATO ra tuyên bố nhấn mạnh liên minh "sẵn sàng giải quyết mọi mối đe dọa và sẽ luôn làm những gì cần thiết để bảo vệ các đồng minh".

Quan chức này nhắc lại việc lực lượng phòng không NATO đã 4 lần đánh chặn thành công tên lửa đạn đạo từ Iran hướng về phía Thổ Nhĩ Kỳ đầu năm nay, minh chứng cho năng lực răn đe và phòng thủ hiệu quả của liên minh.

Thông tin được công bố trong bối cảnh nỗ lực đàm phán mở lại eo biển Hormuz đang bị đình trệ, Lãnh tụ Tối cao Iran Mojtaba Khamenei tuần trước cũng đưa những người có quan điểm cứng rắn lên các vị trí cấp cao trong lĩnh vực an ninh và quân sự. Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 18/8 cho biết "không có cuộc đàm phán hoặc trao đổi nào" đang diễn ra hay được lên kế hoạch thực hiện với Iran.

Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) và các chỉ huy quân sự khác của nước này đã cảnh báo rằng trong trường hợp xung đột toàn diện tái diễn, Tehran sẽ nhắm đến những mục tiêu ở xa hơn thay vì chỉ tấn công căn cứ Mỹ, cơ sở năng lượng và các hạ tầng khác ở Trung Đông như trước đây.

IRGC tháng trước đe dọa London liên quan việc Mỹ sử dụng các căn cứ quân sự của Anh, cho biết "mọi căn cứ được sử dụng để phát động đòn tấn công nhằm vào lãnh thổ Iran đều sẽ được coi là mục tiêu hợp pháp".

Sidharth Kaushal, nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia Anh (RUSI), cho rằng mối đe dọa từ tên lửa Iran đối với châu Âu và các khu vực khác là "có thật, song hạn chế".

Iran có thể phóng các tên lửa đạn đạo tầm trung như dòng Shahab nhằm vào mục tiêu Mỹ ở khu vực đông nam và nam châu Âu, song sẽ gặp khó khăn khi muốn gây ra thiệt hại ở khoảng cách xa hơn, theo Kaushal.

Tầm bắn ước tính của kho tên lửa đạn đạo Iran. Đồ họa: FDD

Các nguồn tin cho biết hành động trả đũa của Iran sẽ phụ thuộc vào động thái từ Mỹ. Một người nói rằng chính quyền nước này đang chuẩn bị kế hoạch nhằm mở rộng xung đột hơn nữa nếu Tổng thống Trump hiện thực hóa lời đe dọa trước đây về tấn công cơ sở hạ tầng tại Iran. Tháng trước, ông Trump tuyên bố Mỹ sẽ phá hủy một cây cầu hoặc nhà máy điện của Iran cứ khi nào Tehran tấn công một tàu ở eo biển Hormuz.

Nguồn tin thứ hai cho biết Iran "không đặt ra giới hạn nào" cho động thái phản ứng của mình khi Mỹ có hành động gây hấn. "Iran sẽ tự vệ bằng mọi giá nếu Mỹ đi quá xa, vượt ra ngoài khu vực và tấn công cả châu Âu", người này cho hay.

Tehran đã chứng minh rằng mình sẵn sàng tập kích mục tiêu ở khoảng cách xa. Iran hồi tháng 3 phóng tên lửa đạn đạo nhằm vào căn cứ Diego Garcia của Mỹ ở giữa Ấn Độ Dương, cách lãnh thổ nước này 4.000 km. Cũng trong tháng này, Thổ Nhĩ Kỳ cho biết phòng không NATO đã đánh chặn một số tên lửa đạn đạo được phóng từ Iran.

Các nguồn tin của Financial Times cho biết đòn đánh của Iran vào căn cứ Mỹ tại Jordan khiến ba binh sĩ thiệt mạng tháng trước là cuộc tấn công tầm xa chính xác nhất mà Tehran từng tiến hành, thêm rằng sự việc đã chứng minh năng lực tập kích mục tiêu ở xa hơn của Iran.

"Đây cũng là thông điệp gửi đến châu Âu. Họ có thể hứng tên lửa, do đó cần biết mình nên đứng ở đâu trong cuộc chiến này", một nguồn tin nói. "Một sai lầm rất lớn, ví dụ tấn công cơ sở hạ tầng của chúng tôi, có thể khiến xung đột lan ra ngoài khu vực và vươn tới châu Âu".

Phạm Giang (Theo Financial Times, CNBC, Anadolu)