1 hour ago
6
Ít ai biết những người đang góp phần vào trải nghiệm "đi để sống" ấy của du khách chính là các tổng quản lý (General manager - GM) người Việt của các khách sạn, khu nghỉ dưỡng quốc tế cao cấp.
Du khách trải nghiệm nghệ thuật vẽ bằng sáp ong của người Mông
Ảnh: Garrya Mù Cang Chải cung cấp
Khi văn hóa không còn là một màn trình diễn
Một chiếc áo dài ở sảnh lễ tân, vài chiếc nón lá hay chương trình biểu diễn dân gian tại khách sạn, khu nghỉ dưỡng quốc tế có thể tạo ấn tượng. Nhưng điều khiến du khách nhớ về một vùng đất lại thường là những trải nghiệm rất đời thường. Đó là lý do Colin Trần, Tổng quản lý Fusion Suites Vũng Tàu (TP.HCM), luôn tự hỏi: "Nếu tháo hết logo của khách sạn, liệu du khách có biết mình đang đứng trên vùng đất nào?".
Câu trả lời của anh không nằm trong những khẩu hiệu quảng bá. Nó bắt đầu từ những điều rất nhỏ. Một nhân viên ở đây khi được khách hỏi nên ăn gì, sẽ không mở danh sách những địa điểm được chuẩn bị sẵn mà mỉm cười và giới thiệu quán bánh khọt gia đình vẫn ăn mỗi cuối tuần, hay quán lẩu cá đuối mà cha mẹ thường đưa cả nhà đến mỗi dịp sum họp. Đó không còn là "thông tin du lịch", mà là ký ức của một người địa phương được trao lại cho một lữ khách.
Trải nghiệm đóng oản xôi tại khách sạn Renaissance Saigon
Ảnh: Khách sạn cung cấp
Trong khi đó, trên những triền ruộng bậc thang Tây Bắc, Đức Thịnh, Tổng quản lý Garrya Mù Cang Chải, lại lựa chọn một cách kể khác. Giữa không gian tre, đá và mây núi, anh tạo ra những cuộc gặp gỡ đủ gần để du khách có thể ngồi xuống bên một nghệ nhân địa phương, nhìn đôi bàn tay đã nhuốm màu sáp ong miệt mài trên tấm vải lanh hay lặng người nghe tiếng khèn ngân lên giữa buổi chiều. Ở đó, người Mông không phải diễn viên. Họ đơn giản đang sống cuộc đời của mình.
Với Kang Lâm, Tổng quản lý The Ocean Resort by Fusion Quy Nhơn, giá trị lớn nhất của khu nghỉ dưỡng không nằm ở kiến trúc hay tiện nghi, mà ở con người. Hơn 90% nhân sự nơi đây là người Bình Định (cũ, nay là Gia Lai). Họ lớn lên cùng biển, quen với mâm cơm miền Trung, hiểu từng mùa cá và nói về quê hương bằng niềm tự hào rất tự nhiên. Bởi thế, khi giới thiệu cho du khách một tô bún cá, một nồi lẩu gà lá é hay chiếc bánh ít lá gai, nhân viên không đơn thuần kể tên món ăn mà kể về ký ức tuổi thơ, về bữa cơm gia đình hay phiên chợ quê mà mình từng gắn bó. Du khách không có cảm giác đang ở trong một khu nghỉ dưỡng quốc tế, mà như đang được một người bạn địa phương mời về nhà dùng bữa.
Ông Đức Thịnh, Tổng quản lý khu nghỉ dưỡng Garrya Mù Cang Chải
Ảnh: NVCC
Giữa nhịp sống hiện đại của TP.HCM, Lê Hoàng Vũ, Tổng quản lý Renaissance Saigon, cũng chọn cách kể chuyện rất riêng. Thay vì đưa du khách đến những điểm "phải check-in", đội ngũ Navigators (những "người dẫn đường" của khách sạn) thường gợi ý cho họ bước vào một con hẻm nhỏ, ngồi trên chiếc ghế gỗ bên ly cà phê phin, ăn một bát phở gà hay dạo qua khu chợ buổi sớm để cảm nhận nhịp sống của người TP.HCM. "Chúng tôi không muốn khách chỉ nhìn thấy thành phố, mà muốn họ cảm nhận được cách thành phố đang sống", anh chia sẻ.
Ông Kang Lâm, Tổng quản lý The Ocean Resort by Fusion Quy Nhon
Ảnh: NVCC
Ông Trần Hữu Thành (Colin Trần), Tổng quản lý Fusion Suites Vũng Tàu
Ảnh: NVCC
Có lẽ vì vậy mà điều lưu lại trong ký ức của nhiều du khách không phải là một địa danh nổi tiếng, mà là cảm giác mình từng thuộc về nơi ấy, dù chỉ trong vài ngày ngắn ngủi. Những ký ức ấy cũng chính là điều xuất hiện nhiều nhất trong những lá thư cảm ơn mà Colin Trần từng nhận được từ khách quốc tế.
Cần chiến lược dài hạn
Cả bốn GM đều cho rằng bản địa hóa cần được nhìn như một chiến lược phát triển dài hạn.
Trước hết, cộng đồng phải là người được hưởng lợi từ chính di sản của mình. Theo Colin Trần và Đức Thịnh, ngư dân phải bán được hải sản với giá trị xứng đáng; người dệt lanh, làm thổ cẩm hay nghệ nhân địa phương cần có thu nhập ổn định từ chính nghề truyền thống. Khi văn hóa giúp người dân có cuộc sống tốt hơn, họ sẽ gìn giữ nó bằng niềm tự hào chứ không phải bằng những lời kêu gọi bảo tồn.
Ông Lê Hoàng Vũ, Tổng quản lý Renaissance Saigon
Ảnh: NVCC
Điều kiện thứ hai là đầu tư cho con người. Một nhân viên trẻ ở Quy Nhơn (Gia Lai) hay Vũng Tàu (TP.HCM) không thể tự nhiên biết cách kể câu chuyện quê hương bằng ngôn ngữ mà du khách quốc tế có thể đồng cảm. Theo Kang Lâm và Colin Trần, doanh nghiệp phải kiên trì đào tạo, nuôi dưỡng sự tự tin và tình yêu văn hóa cho đội ngũ nhân sự địa phương. Đồng thời, những nỗ lực ấy cũng cần được đo lường bằng hiệu quả cụ thể như thời gian lưu trú, mức chi tiêu hay tỷ lệ khách quay trở lại, để có thêm nguồn lực tái đầu tư cho cộng đồng.
Cuối cùng là sự liên kết giữa doanh nghiệp, chính quyền, giới nghiên cứu và người dân địa phương để xây dựng những trải nghiệm văn hóa vừa chuẩn xác, vừa giàu sức sống.
