
Người bệnh chờ lãnh thuốc bảo hiểm tại một bệnh viện - Ảnh minh họa: DUYÊN PHAN
Đây là chia sẻ của bà Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm y tế, Bộ Y tế, bên lề hội nghị Đánh giá công nghệ y tế Việt Nam năm 2026: "Nâng cao chất lượng bằng chứng trong đánh giá công nghệ y tế và các giải pháp ứng dụng trong xây dựng chính sách chi trả bảo hiểm y tế" được tổ chức tại Hà Nội từ ngày 6 đến 8-5.
Dự kiến ban hành trong quý 2
Theo dự thảo bổ sung danh mục thuốc hóa dược và sinh phẩm chi trả bảo hiểm y tế (BHYT) sửa đổi, dự kiến bổ sung 84 thuốc. Trong đó có 30 thuốc điều trị ung thư, chiếm 35,7% số lượng thuốc bổ sung mới.
Đây là nhóm có số lượng đề xuất bổ sung nhiều nhất, chủ yếu là các thuốc phát minh mới như thuốc điều trị đích, kháng thể đơn dòng, thuốc điều trị miễn dịch.
Theo bà Trang, quá trình xây dựng danh mục thuốc BHYT mới đang ở giai đoạn các hội đồng chuyên môn đánh giá. Hiện các hội đồng đã hoàn thành được khoảng một nửa với các nhóm thuốc như tim mạch, hô hấp, ung thư, nhiễm khuẩn, chuyển hóa… Mỗi nhóm đều do các chuyên gia đầu ngành thẩm định kỹ lưỡng.
"Đây là quy trình bắt buộc để bảo đảm tính khoa học và chính xác. Từng hoạt chất, chỉ định, danh pháp và điều kiện sử dụng đều phải được rà soát cẩn trọng.
Danh sách bổ sung thuốc, sinh phẩm y tế không có vướng mắc lớn về chuyên môn. Nếu đúng tiến độ, trong tháng 5 sẽ hoàn tất các hội đồng, sau đó chuyển sang bước thẩm định pháp lý. Dự kiến trong quý 2 sẽ ban hành", bà Trang cho hay.
Có thể mở rộng danh mục bệnh được "lên thẳng" tuyến trên
Bên cạnh việc bổ sung danh mục thuốc hóa dược và sinh phẩm, Vụ BHYT cũng đang đánh giá thực hiện Thông tư 01 liên quan danh mục 62 bệnh hiểm nghèo được đến thẳng cơ sở y tế cấp chuyên sâu.
Theo đó, Bộ Y tế đang lấy ý kiến từ các bệnh viện, sở y tế địa phương để đánh giá thực tiễn triển khai. Trên cơ sở đó có thể mở rộng thêm một số bệnh để người bệnh được tiếp cận tuyến trên nhanh hơn. Hoặc điều chỉnh một số bệnh đã điều trị tốt ở tuyến dưới nhằm giảm quá tải tuyến trên, đơn giản hóa thủ tục hành chính cho người bệnh.
Theo bà Trang, với các bệnh ung thư (nhóm mã C), phần lớn bệnh nhân sau khi chẩn đoán đã được chuyển thẳng lên tuyến trên.
Điều này giúp tiếp cận điều trị sớm, nhưng cũng gây áp lực lớn cho các bệnh viện chuyên khoa tại Hà Nội, TP.HCM.
Bên cạnh đó, không chỉ ung thư, nhiều bệnh hiếm, bệnh lý huyết học phức tạp hiện cũng tập trung điều trị tại các trung tâm lớn.
"Tới đây, ngoài điều chỉnh chính sách, chúng tôi cũng sẽ tăng cường truyền thông để người dân hiểu quyền lợi của mình. Có trường hợp được lên thẳng nhưng không biết, vẫn đi khám từ tuyến dưới, gây tốn kém thời gian và chi phí", bà Trang thông tin.
Đánh giá công nghệ y tế để sử dụng quỹ BHYT hiệu quả
Chia sẻ tại hội thảo, Thứ trưởng thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà cho hay chi phí y tế nói chung và chi phí cho các loại thuốc, vật tư, công nghệ y tế mới đang gia tăng.
"Đánh giá công nghệ y tế cung cấp các bằng chứng khách quan về chi phí - hiệu quả, đồng thời dự báo tác động ngân sách của các công nghệ y tế, qua đó giúp cơ quan quản lý có cơ sở khoa học, minh bạch trong việc ưu tiên nguồn lực, lựa chọn thuốc, vật tư và công nghệ y tế thực sự có giá trị để đưa vào danh mục chi trả BHYT.
Việc ứng dụng đánh giá công nghệ y tế (HTA) một cách bài bản không chỉ giúp sử dụng hiệu quả quỹ BHYT mà còn góp phần quan trọng trong việc giảm chi phí tiền túi cho người dân", Thứ trưởng Hà chia sẻ.
Bà Trang cũng cho hay hiện Việt Nam đã bắt đầu áp dụng HTA nhưng chưa đồng bộ. Nếu làm tốt, HTA sẽ hỗ trợ cập nhật danh mục chi trả BHYT, đàm phán giá thuốc, thiết bị y tế và tối ưu hóa chi tiêu từ quỹ BHYT. Từ đó có thể bảo vệ quyền lợi người bệnh tốt hơn.
Tại hội thảo, các chuyên gia trong lĩnh vực công nghệ y tế của nhiều quốc gia trong khu vực đã chia sẻ kinh nghiệm về HTA, các phương pháp xây dựng dữ liệu phục vụ cho đấu thầu, phân bổ nguồn lực trong hệ thống y tế.
