1 hour ago
2
Góp ý cho dự thảo luật Hòa giải cơ sở sửa đổi tại Quốc hội sáng 10.8, đại biểu Lưu Thị Thúy Hằng (đoàn Phú Thọ) chia sẻ tình trạng nhiều phụ nữ, trẻ em bị bạo hành, xâm hại nghiêm trọng nhưng cơ sở lại đưa ra hòa giải theo tư duy "dĩ hòa vi quý", "đóng cửa bảo nhau".
Hậu quả để lại là kẻ bạo hành thoát tội, trong khi nạn nhân vẫn tiếp tục bị bạo hành và việc áp dụng các biện pháp bảo vệ khẩn cấp bị trì hoãn.
Đại biểu Lưu Thị Thúy Hằng (đoàn Phú Thọ)
ẢNH: GIA HÂN
Nữ đại biểu đề nghị Quốc hội xem xét, yêu cầu ban soạn thảo quy định tại điều 3 dự thảo về việc nghiêm cấm sử dụng hòa giải đối với các vụ việc bạo lực gia đình, xâm hại trẻ em và mua bán người; cấm dùng hòa giải làm công cụ trì hoãn các biện pháp tư pháp bảo vệ nạn nhân.
Đại biểu Bùi Văn Dũng (đoàn Thanh Hóa) cho rằng, luật đã xác lập quyền của người dân cũng như "điểm dừng" của quá trình hòa giải, từ đó xác định ranh giới giữa vận động, thuyết phục trong cộng đồng với việc bảo vệ quyền bằng pháp luật. Nhưng nếu quy định không đủ rõ ràng, một cơ chế mềm dẻo và giàu tính cộng đồng như hòa giải ở cơ sở có thể vô tình làm chậm quyền tiếp cận công lý của người dân.
Theo ông, những thông tin liên quan đến gia đình, đời tư hoặc bí mật kinh doanh, một khi đã bị công khai thì hậu quả rất khó khắc phục. Do đó, chỉ nên công khai khi tất cả các bên cùng đồng ý; nếu không đạt được sự đồng thuận thì mặc nhiên không công khai.
Đề nghị thiết lập "điểm dừng pháp lý" cụ thể trong luật, đại biểu đoàn Thanh Hóa cho rằng, cần quy định rõ điểm dừng vì lý do an toàn và tính hợp pháp, như: khi xuất hiện dấu hiệu bạo lực, xâm hại trẻ em, nguy cơ đối với tính mạng, sức khỏe hoặc khi vụ việc không còn thuộc phạm vi hòa giải.
Khi đó, hòa giải viên phải kết thúc ngay việc hòa giải, thực hiện các biện pháp bảo vệ cần thiết và chuyển thông tin tới cơ quan có thẩm quyền. Đây phải là nghĩa vụ bắt buộc, không phụ thuộc vào ý chí của các bên.
Có dấu hiệu hình sự sẽ dừng ngay hòa giải
Giải trình cuối phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, về nguyên tắc, các mâu thuẫn, tranh chấp và một số hành vi vi phạm pháp luật có thể được hòa giải ở cơ sở. Trừ những trường hợp xâm phạm lợi ích quốc gia, vi phạm điều cấm hoặc đã đến mức phải xử lý về hình sự, hành chính theo quy định của dự thảo luật.
Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng
ẢNH: GIA HÂN
Cụ thể, một số hành vi có dấu hiệu vi phạm nhưng tính chất, mức độ nguy hiểm cho xã hội thấp, chưa đủ điều kiện xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự có thể thuộc phạm vi hòa giải. Đối với một số vụ việc có dấu hiệu tội phạm nhưng thuộc trường hợp khởi tố theo yêu cầu của bị hại, trong những điều kiện pháp luật cho phép cũng có thể thực hiện hòa giải ở cơ sở.
"Một số hành vi liên quan đến phòng, chống bạo lực gia đình nhưng chưa gây hậu quả nghiêm trọng cũng có thể được khuyến khích hòa giải, nhằm ngăn chặn tái diễn và hàn gắn các mối quan hệ gia đình", ông Tùng nói.
Ngoài ra, với người chưa thành niên, một số hành vi vi phạm mà cơ quan có thẩm quyền quyết định áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng hoặc biện pháp thay thế xử lý hành chính có thể hòa giải ở cơ sở.
Ông Tùng cũng cho hay, với những trường hợp có cơ sở xác định hành vi thuộc phạm vi phải xử lý hình sự hoặc xử lý vi phạm hành chính, trách nhiệm của hòa giải viên là phải dừng ngay cuộc hòa giải và báo cáo cơ quan có thẩm quyền để xem xét, xử lý, không chờ đến khi hết thời hạn hòa giải.
Trên cơ sở ý kiến đại biểu, cơ quan soạn thảo sẽ tiếp tục rà soát kỹ lưỡng để xác định nội dung nào cần bổ sung, điều chỉnh ngay trong dự thảo luật và nội dung nào cần quy định chi tiết tại văn bản hướng dẫn thi hành.
