Quảng Cáo
0943778078
Tổng thống Mỹ đang tìm cách khôi phục các mức thuế nhập khẩu cũ, nhưng theo cách thận trọng, lâu dài và không ồn ào như trước đây.
Tổng thống Mỹ Donald Trump từng tuyên bố sẽ tái lập các mức thuế nhập khẩu, sau khi chính sách này liên tiếp bị Tòa án bác bỏ và gặp nhiều thách thức pháp lý. Ông đang hiện thực hóa cam kết đó, nhưng không còn ồn ào và thông qua các bài đăng trên mạng xã hội lúc nửa đêm như trước.
Cách tiếp cận mới của ông Trump với thuế nhập khẩu được đánh giá thận trọng, có phương pháp và kiên nhẫn hơn. Các công cụ xây dựng lại chính sách lần này mang tính mục tiêu và kỹ thuật hơn, giúp chúng có thể duy trì trong thời gian dài.
Ngày 2/6, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) Jamieson Greer công bố kết quả cuộc điều tra kéo dài nhiều tháng, về chính sách của các đối tác trong việc ngăn lưu thông sản phẩm sản xuất bằng lao động cưỡng bức. Cuộc điều tra được thực hiện theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974. USTR cho rằng việc này gây bất lợi cho Mỹ trong cạnh tranh.
Cơ quan này đề xuất áp thuế bổ sung 10% lên hàng hóa Canada, Ecuador, EU, Indonesia, Mexico, Pakistan, Argentina, Bangladesh, Campuchia, El Salvador, Guatemala, Malaysia, Đài Loan và Anh. Với 45 nền kinh tế còn lại trong diện điều tra, gồm Việt Nam, mức thuế bổ sung là 12,5%.
Các mức thuế này chưa có hiệu lực ngay. USTR sẽ phải lấy ý kiến công chúng, kéo dài đến 6/7. Sau một ngày, Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ sẽ tổ chức các phiên điều trần về đề xuất này.
Tổng thống Donald Trump phát biểu tại một sự kiện ở Nghĩa trang Quốc gia Arlington, bang Virginia, Mỹ, hôm 25/5. Ảnh: AP
Liên quan tới mức thuế đề xuất bổ sung với Việt Nam, trả lời tại họp báo thường kỳ chiều 4/6, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Phạm Thu Hằng cho biết kết luận điều tra của USTR "không phản ánh đúng thực tế và nỗ lực của Việt Nam trong phòng ngừa giảm thiểu lao động cưỡng bức".
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao khẳng định chủ trương nhất quán của Việt Nam là nghiêm cấm mọi hình thức lao động cưỡng bức, tuân thủ quy định của Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO), các hiệp định thương mại tự do và bảo đảm thực hiện trên thực tế.
Bà Hằng cho biết, Việt Nam đã trao đổi, cung cấp thông tin đầy đủ trong quá trình điều tra và sẽ tiếp tục làm việc với phía Mỹ trên tinh thần xây dựng, hợp tác để giải quyết các bất đồng còn tồn tại, dựa trên hợp tác song phương, đa phương. Việc này nhằm nỗ lực bảo vệ lợi ích hợp pháp của người lao động, doanh nghiệp Việt.
Cuộc điều tra này được USTR công bố từ ngày 11/3. Khi đó, cơ quan này cũng cho biết sẽ mở thêm một cuộc điều tra nữa về tình trạng dư thừa công suất công nghiệp tại 16 đối tác, vẫn dựa trên Điều 301 về các hành vi không công bằng.
Các động thái này nhằm khôi phục sức ép thuế nhập khẩu sau khi Tòa án Tối cao Mỹ hồi tháng 2 bác bỏ các loại thuế Tổng thống Donald Trump áp đặt dựa trên Đạo luật Quyền hạn Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA). Sau phán quyết của Tòa án Tối cao, ông Trump ký sắc lệnh áp thuế nhập khẩu bổ sung 10% trong 150 ngày, viện dẫn thẩm quyền theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974.
Dù vậy, thuế 10% này chỉ mang tính tạm thời. Chính quyền ông Trump đã phát tín hiệu họ có thể dùng Điều 301 cho mục đích lâu dài hơn. Điều 301 cho phép USTR điều tra các quốc gia có khả năng vi phạm thỏa thuận thương mại hoặc có các hành vi gây tổn hại cho doanh nghiệp Mỹ. Trong nhiệm kỳ đầu, ông Trump từng dùng điều khoản này để tăng thuế với một số hàng nhập khẩu từ Trung Quốc, cũng như máy bay và các hàng hóa khác của Liên minh châu Âu.
Bên cạnh đó, khác với Điều 122, thuế phát sinh từ điều tra theo Điều 301 không bị giới hạn về mức thuế hoặc thời hạn áp dụng. Hồi tháng 3, Greer cho biết ông hy vọng hoàn tất các cuộc điều tra trước khi mức thuế 10% hết hiệu lực vào tháng 7.
Tuy nhiên, tháng trước, Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ (CIT) cũng phán quyết bác bỏ thuế nhập khẩu 10% của Mỹ. Họ chỉ chặn áp dụng thuế với bang Washington và 2 doanh nghiệp nhỏ - nhóm đã nộp đơn kiện thuế này từ đầu tháng 3.
Ngày 1/6, USTR đề xuất áp thuế 25% nhiều mặt hàng từ Brazil, sau một cuộc điều tra theo Mục 301. Cơ quan này cáo buộc Brazil tham gia vào các hoạt động thương mại "phi lý" và "gây gánh nặng hoặc hạn chế thương mại của Mỹ". Đầu tháng trước, Tổng thống Mỹ cũng tuyên bố sẽ nâng thuế nhập khẩu với xe hơi từ EU lên 25%, vì khối này không tuân thủ thỏa thuận thương mại.
Trên AP, Ryan Majerus - luật sư thương mại tại King & Spalding dự báo các mức thuế mới sẽ được áp dụng trước khi các loại thuế tạm thời hiện nay hết hiệu lực. "USTR đang chịu sức ép rất lớn để bảo đảm không có bất kỳ khoảng trống nào trong nguồn thu từ thuế nhập khẩu. Tôi tin rằng với tiến độ hiện tại, họ sẽ hoàn tất mọi việc và sẵn sàng áp thuế mới đúng hạn", ông nói.
Ngoài việc đề xuất thuế mới, chính quyền ông Trump cũng nộp đơn kháng cáo phán quyết của một thẩm phán liên bang, yêu cầu chính quyền phải hoàn trả toàn bộ 166 tỷ USD tiền thuế đã thu, theo các chính sách viện dẫn IEEPA.
Chính quyền bắt đầu hoàn trả các khoản phí này từ tháng 4, nhưng cho biết sẽ không trả ngay hàng chục tỷ USD tiền thuế, trong đó có các khoản thanh toán phức tạp mà đơn vị nhập khẩu chưa kiện chính phủ. Hiện chưa rõ khi nào hệ thống sẽ mở cho tất cả khoản thanh toán thuộc diện được hoàn.
Ngoài ra, chính phủ cũng kháng cáo phán quyết yêu cầu Ủy viên Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ Rodney Scott điều trần về quy trình hoàn trả của chính phủ. Trong đơn kháng cáo, chính quyền đề xuất các quan chức khác mà họ nói rằng có hiểu biết sâu hơn về quy trình hoàn thuế.
Hà Thu (theo Reuters, CNN)








