Nhiều phường, xã TP HCM đề xuất không tiếp tục sáp nhập

Loạt phường trung tâm, đông dân như Sài Gòn, Bến Thành, Gia Định, Gò Vấp muốn giữ nguyên địa giới dù chưa đạt chuẩn diện tích, nhằm tránh xáo trộn bộ máy và đời sống người dân.

Đề xuất được các địa phương đưa ra khi đánh giá một năm vận hành chính quyền hai cấp và nghiên cứu phương án sắp xếp đơn vị hành chính giai đoạn 2026-2030.

Ban Chấp hành Đảng bộ phường Sài Gòn ngày 21/8 thống nhất đề xuất giữ nguyên địa giới. Địa phương cho rằng bộ máy sau một năm hoạt động đã ổn định, việc không tiếp tục sắp xếp sẽ hạn chế xáo trộn, duy trì chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Phường Sài Gòn rộng hơn 3 km2, dân số khoảng 47.000 người, là khu vực lõi trung tâm, tập trung nhiều cơ quan, doanh nghiệp cùng các hoạt động thương mại, dịch vụ. Năm nay, phường ước thu ngân sách hơn 10.400 tỷ đồng.

Khu vực quận 1 và quận 4 cũ từ trên cao. Ảnh: Quỳnh Trần

Cùng khu vực trung tâm, phường Bến Thành rộng khoảng 1,85 km2, có nhiều trục giao thông lớn, công trình văn hóa, du lịch và hoạt động kinh tế sôi động. Bí thư Đảng ủy phường Hoàng Thị Tố Nga cho biết Ban Chấp hành Đảng bộ và người dân mong muốn giữ ổn định địa giới, tổ chức hiện nay để tiếp tục nâng cao hiệu quả quản lý.

Phường Tân Định, rộng khoảng 1,23 km2, dân số hơn 48.500 người, cũng thống nhất trước mắt chưa điều chỉnh địa giới tại hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ mở rộng ngày 21/8.

Tương tự, phường Gia Định rộng 2,76 km2, có gần 126.000 dân, mật độ hơn 45.600 người mỗi km2. Sau một năm vận hành, bộ máy được đánh giá cơ bản ổn định, thời gian xử lý công việc rút ngắn. Ban Chấp hành Đảng bộ phường vì vậy đề xuất giữ nguyên tổ chức và địa giới trong giai đoạn 2026-2030.

Các phường Bình Quới, Thạnh Mỹ Tây, Tân Phú cũng đưa ra đề xuất tương tự. Phường Gò Vấp, rộng khoảng 2,81 km2, có hơn 110.800 dân, mật độ gần 39.500 người mỗi km2, thống nhất không tiếp tục sáp nhập.

Tại khu vực TP Thủ Đức cũ, các phường Bình Trưng, Thủ Đức, Tăng Nhơn Phú đề xuất giữ nguyên địa giới. Ở phía tây thành phố, phường Bình Tân và xã Vĩnh Lộc cũng thống nhất phương án này, trong khi phường Tân Tạo, xã Bà Điểm và Tân Nhựt đang tiếp tục thảo luận.

Một số phường đông dân thuộc Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu trước đây như Thủ Dầu Một, An Phú, Đông Hòa, Thuận Giao, Dĩ An, Vũng Tàu, Phước Thắng cũng muốn duy trì địa giới hiện tại.

Các đề xuất được đưa ra trong bối cảnh TP HCM rà soát những đơn vị chưa đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn hoặc phát sinh bất hợp lý trong quá trình vận hành. Thành phố yêu cầu chỉ điều chỉnh khi thật sự cần thiết, bảo đảm thận trọng, khoa học, có sự đồng thuận và không gây xáo trộn. Sở Nội vụ được giao hoàn thành rà soát trước ngày 25/8.

Theo Nghị quyết 112/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, phường phải có tối thiểu 21.000 dân và diện tích 5,5 km2. Xã không thuộc khu vực miền núi, hải đảo cần có ít nhất 16.000 dân và diện tích 30 km2.

Sau hợp nhất với Bình Dương và Bà Rịa - Vũng Tàu, TP HCM có 168 đơn vị hành chính cấp xã. Qua rà soát, 54 đơn vị chưa đạt một số tiêu chí về diện tích hoặc dân số. Trong đó, Côn Đảo và Thạnh An chưa đạt chuẩn dân số; 52 xã, phường còn lại chưa đạt chuẩn diện tích.

Thành ủy TP HCM trước đó yêu cầu các phường, xã, đặc khu chủ động đề xuất phương án sắp xếp. Ban Nghiên cứu phát triển TP HCM được giao đánh giá độc lập dựa trên hiện trạng, tiềm năng phát triển, vị thế, yêu cầu quốc phòng - an ninh và điều kiện quản lý thực tế.

Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang cho rằng việc sắp xếp không chỉ căn cứ diện tích, dân số mà cần tính đến đặc điểm phát triển, vai trò của từng địa bàn, khả năng quản lý và sự đồng thuận của người dân.

Lê Tuyết