2 days ago
3
Quảng Cáo
0943778078
Bác bỏ kế hoạch hòa bình Gaza, Thủ tướng Netanyahu đối mặt nguy cơ làm mất lòng ông Trump, nhưng có thể tăng cơ hội trong bầu cử.
Sau hơn một tuần chỉ trích kế hoạch hòa bình Gaza vốn được Tổng thống Mỹ Donald Trump thúc đẩy, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ngày 9/8 công khai phản đối kế hoạch này trước sức ép từ phe cánh hữu ủng hộ ông.
"Israel bác bỏ tài liệu 15 điểm này", ông Netanyahu tuyên bố, đề cập đến kế hoạch hòa bình do Mỹ khởi xướng và được Hamas đồng ý vào cuối tháng 7. Theo kế hoạch, Hamas và các nhóm vũ trang khác ở Gaza sẽ "giải giáp hoàn toàn" và Israel sẽ rút quân khỏi dải đất khi quá trình này hoàn tất.
Đây là giai đoạn hai trong thỏa thuận ngừng bắn mà Hamas và Israel đạt được từ tháng 10/2025 nhờ nỗ lực thúc đẩy của ông Trump.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Mar-a-Lago, bang Florida hồi tháng 12/2025. Ảnh: AP
Tuy nhiên, ông Netanyahu khẳng định quân đội Israel sẽ không rút quân khỏi Gaza cho đến khi Hamas giải giáp hoàn toàn, đồng thời sẽ tiếp tục ngăn chặn mọi mối đe dọa nhằm vào binh sĩ và công dân nước này. Ông tuyên bố Israel đang đưa ra những phản đối với phía Mỹ, dù mô tả ông Trump là "người bạn lớn nhất của chúng ta tại Nhà Trắng".
Andrew Carey, nhà bình luận của CNN, nhận xét động thái của Thủ tướng Israel như "gáo nước lạnh" với ông Trump, người ca ngợi thỏa thuận Gaza là cột mốc hòa bình.
"Mọi hy vọng mong manh về việc thuyết phục ông Netanyahu tham gia kế hoạch giờ tan thành mây khói", Carey viết.
Bình luận viên này đánh giá đây là bước đi đầy mạo hiểm của ông Netanyahu, bởi nó có thể chọc giận Tổng thống Trump, người đang "khao khát một chiến thắng đối ngoại" giữa lúc xung đột với Iran bế tắc.
Câu hỏi đặt ra là tại sao ông Netanyahu lại chọn bước đi này? Carey tin rằng lý do nằm ở cuộc bầu cử tại Israel trong vòng chưa đầy 12 tuần nữa. Các cuộc thăm dò cho thấy ông vẫn đang ở thế bất lợi và đã đến lúc ông phải phát đi thông điệp mạnh tới cử tri.
Các thủ tướng Israel đều phải xây dựng một liên minh cầm quyền gồm nhiều đảng phái và ông Netanyahu muốn làm xong điều đó trước cuộc bầu cử. Ông cũng sẽ cần các đồng minh cực hữu đứng về phía mình nếu muốn tiếp tục nắm giữ quyền lực.
Do đó, ông đã phải chịu sức ép nặng nề trước những chỉ trích công khai từ nhóm này đối với kế hoạch hòa bình, cũng như yêu cầu đảo ngược quyết định trước đó của nội các về việc chấp thuận triển khai Lực lượng Ổn định Quốc tế tại Gaza, theo Carey.
Nhưng sức ép từ phe cực hữu, vốn luôn thể hiện quan điểm cứng rắn với Hamas, không phải là lý do duy nhất thúc đẩy ông Netanyahu đối đầu với ông Trump, Carey nhận định. Tính toán lớn hơn mà ông hướng tới là cử tri Israel.
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tại một sự kiện ở Jerusalem ngày 20/4. Ảnh: AFP
Đại đa số cử tri Israel đều cho rằng Tổng thống Trump đã sai lầm nếu nghĩ Israel sẽ chấp nhận bị hạn chế quyền tự do hành động tại Gaza dưới bất kỳ hình thức nào.
Quan hệ giữa Mỹ và Israel gần đây cũng xuất hiện những rạn nứt vì xung đột Iran, khi ông Trump tìm kiếm lệnh ngừng bắn và giải pháp ổn định xung đột do ảnh hưởng tiêu cực đến uy tín chính trị và làm giá dầu tăng mạnh trước cuộc bầu cử giữa kỳ.
Tuần trước, ông Netanyahu cũng đã ra lệnh tiến hành các đợt không kích mới vào Lebanon nhằm đáp trả điều mà Israel gọi là hành động vi phạm lệnh ngừng bắn từ lực lượng Hezbollah do Iran hỗ trợ. Cuộc tấn công diễn ra ngay thời điểm Israel và Lebanon đang tiến hành cuộc đàm phán do Mỹ làm trung gian.
Với việc bác kế hoạch Gaza, ông Netanyahu cũng có thể đang tính toán rằng Washington sẽ một lần nữa thay đổi lập trường để chiều theo các lo ngại của Israel, theo giáo sư khoa học chính trị Stephen Zunes thuộc Đại học San Francisco.
Trả lời chương trình Asia First của kênh CNA, ông Zunes dẫn chứng các cuộc đàm phán trong quá khứ, nơi Mỹ từng sửa đổi đề xuất sau khi đối mặt với sự phản đối từ phía Israel.
"Tôi nghĩ điều ông ấy đang kỳ vọng là Mỹ sẽ một lần nữa phải nhượng bộ", ông Zunes nói.
Lực lượng Israel tại khu vực gần hàng rào biên giới Israel - Gaza ngày 10/10/2025. Ảnh: AFP
Giáo sư này thêm rằng Thủ tướng Israel có thể cũng muốn khắc họa bản thân như một lãnh đạo kiên cường trước sức ép bên ngoài. "Ông ấy có thể nói rằng toàn bộ cộng đồng quốc tế, ngay cả Hội đồng Hòa bình do chính ông Trump chỉ định, đều đang gây sức ép với tôi, nhưng tôi đang kiên quyết từ chối", ông Zunes nói.
Trong sự kiện tại Phòng Bầu dục ngày 10/8, khi phóng viên hỏi về bình luận của Thủ tướng Israel, ông Trump trả lời ngắn gọn: "Mối quan hệ vẫn rất tốt".
Giáo sư Zunes cho rằng ông Trump cuối cùng vẫn có thể buộc ông Netanyahu nhượng bộ, bởi Tổng thống Mỹ muốn chứng minh các nỗ lực ngoại giao của mình đã mang lại kết quả.
"Ông Trump rất muốn có một chiến thắng ở đây. Ông ấy muốn chứng tỏ rằng nỗ lực của mình đã gặt hái được thành quả tốt đẹp", ông nói.
Chuyên gia này nói thêm rằng ông cảm thấy bi quan về triển vọng của kế hoạch hòa bình Gaza. "Tôi thực sự không có nhiều hy vọng rằng kế hoạch hòa bình này sẽ có thể tiến triển, ít nhất là trong tương lai gần", ông nói.
Thanh Tâm (Theo CNN, CNA, AFP)
