Khí hậu ngày càng nóng đe dọa nhiều giải marathon ở Mỹ

Theo Hãng tin AP ngày 16-8, một đợt nắng nóng mới đang bao trùm nhiều bang của Mỹ, ảnh hưởng khoảng 97 triệu người. Đợt nắng nóng này xảy ra chỉ vài tuần sau tháng 7 nóng nhất lịch sử tại 48 bang liền kề của nước này.

Nhiệt độ cảm nhận ở một số nơi có thể lên tới 46°C. Biến đổi khí hậu được cho là nguyên nhân khiến các đợt nắng nóng cực đoan xuất hiện thường xuyên và khắc nghiệt hơn.

Nhiều giải chạy phải đổi lịch

Sau khi phải hủy giải năm 2023 do nhiệt độ và độ ẩm đạt mức kỷ lục, giải chạy Twin Cities tại vùng đô thị Minneapolis và Saint Paul quyết định dời lịch sang cuối tháng 10 từ năm 2027, thay vì đầu tháng như trước.

Giải Sioux Falls cũng chuyển từ tháng 8 sang tháng 9 hằng năm, sau khi phải hủy giải năm 2024 vì thời tiết khắc nghiệt. Ba giải chạy lớn khác là Air Force, Little Rock và Long Beach Marathon cũng điều chỉnh giờ xuất phát sớm hơn.

Nhà khoa học khí hậu Andy Pershing thuộc tổ chức Climate Central nhận định biến đổi khí hậu đang khiến việc ra ngoài trời và duy trì hoạt động thể chất ngày càng khó khăn hơn.

Giáo sư Douglas Casa thuộc Đại học Connecticut đánh giá việc giải Twin Cities thay đổi lịch thi đấu là thận trọng. Theo ông, ngay cả khi nhiệt độ nóng hơn bình thường, nhiều người chạy vẫn có xu hướng bám sát tốc độ và mục tiêu đã đặt ra.

Ông Paul Grinvalds, một người chạy marathon phong trào lâu năm ở West Des Moines, bang Iowa, thừa nhận với AP rằng bản thân cũng có tâm lý "cứng đầu" này. 

Dù biết mình xuống sức khi trời nóng, ông cho rằng nhiều người chạy vẫn có xu hướng cố giữ kế hoạch đã đặt ra.

Người chạy rèn luyện để thích nghi

Về mặt khoa học, giáo sư Chris Minson thuộc Đại học Oregon cho rằng khoảng 10°C là mức nhiệt độ lý tưởng nhất để chạy marathon. Khi trời nóng hơn, cơ thể phải đồng thời đưa máu đến các cơ đang hoạt động và lên bề mặt da để tản nhiệt. Độ ẩm cao càng khiến mồ hôi khó bay hơi, cơ thể khó tản nhiệt hơn.

Theo Viện nghiên cứu Korey Stringer thuộc Đại học Connecticut, giai đoạn 1992-2024 có ít nhất 58 vận động viên tại Mỹ tử vong do sốc nhiệt vì gắng sức, phần lớn là người trẻ.

Ông Douglas Casa cho rằng khi nhiệt độ tăng cao, người chạy có thể giảm tốc độ để hạn chế mức tăng nhiệt của cơ thể. Dù vậy, người chạy các giải siêu marathon như ông John Seals lại chọn cách thích nghi chủ động hơn: tập luyện vào giữa trưa và xông hơi sau mỗi buổi tập để cơ thể quen dần với điều kiện khắc nghiệt.

Giáo sư Minson cho biết tập luyện thường xuyên trong điều kiện nóng giúp cơ thể thích nghi, cải thiện khả năng thi đấu khi trời nóng. Tuy nhiên, thành tích vẫn khó đạt mức như khi chạy trong điều kiện mát mẻ.