1.800 người hợp lực dịch chuyển lâu đài 360 tấn ở Nhật Bản

Các quan chức tỉnh Aomori đã huy động 1.800 người chung sức kéo tòa lâu đài cổ nặng hàng trăm tấn nhích thêm hơn 2 mét về vị trí ban đầu.

Trong tiếng hò reo "so-re, so-re", mỗi đội 80 người luân phiên kéo những sợi dây thừng dài 30 m, dịch chuyển tòa tháp chính của lâu đài Hirosaki ở tỉnh Aomori về gần vị trí ban đầu.

Tòa tháp 360 tấn đã được dịch chuyển 1,13 m hôm 22/8 và tiếp tục được kéo thêm 1,09 m vào 23/8 bằng phương pháp hikiya - kỹ thuật "thần đèn" đặt công trình lên các con lăn để di chuyển thay vì tháo dỡ.

"Chúng tôi nhận được khoảng 8.000 đơn đăng ký cho 1.800 suất tham gia trong hai ngày qua, vượt quá chỉ tiêu khoảng 4 lần, nên không phải ai cũng có thể tham gia", Kensuke Hayasaka, trưởng bộ phận công viên và không gian xanh thành phố Hirosaki, chia sẻ. "Không chỉ người dân trong thành phố mà còn có người dân từ khắp Nhật Bản và nước ngoài; một số lượng khá lớn đến từ Đông Nam Á, châu Âu và Bắc Mỹ".

Tòa tháp chính vốn được đặt trên mép bờ đá cao bảo vệ khu trung tâm lâu đài. Qua các trận động đất cùng áp lực đất và xói mòn tự nhiên theo thời gian, bờ kè đá này xuất hiện hiện tượng phình to và có nguy cơ đổ sụp xuống hào nước. Nếu bờ đá sập, toàn bộ tòa tháp cổ 400 tấn bên trên sẽ sụp đổ theo.

Để sửa triệt để, các kỹ sư buộc phải dỡ toàn bộ 2.185 khối đá của bờ kè ra. Vì không thể sửa móng khi tháp gỗ nặng hàng trăm tấn còn đè bên trên, mà cũng không muốn tháo dỡ tháp gỗ để bảo toàn cấu trúc di sản nguyên bản, họ chọn giải pháp dùng kỹ thuật hikiya để kéo lùi tòa tháp vào sâu trong sân khoảng 70-78 m. Tòa tháp được đặt tạm ở khoảng sân đó từ năm 2015 đến nay.

Năm 2015, thành phố từng kêu gọi người dân đến tham gia công tác dịch chuyển, đánh dấu lần đầu tiên hikiya được áp dụng để di dời một lâu đài trong suốt một thế kỷ qua.

"Vì tòa tháp chính là di tích văn hóa lịch sử quan trọng nên chúng tôi không tháo rời nó", ông Hayasaka nói. "Chúng tôi sử dụng hikiya, một phương pháp dịch chuyển nhà đã tồn tại ở Nhật Bản từ thời cổ đại".

Đến cuối năm 2024, công tác phục dựng và xếp lại 2.185 tảng đá của bờ kè đã hoàn tất. Giới chức cần dời ngược tòa tháp trở lại quãng đường 78 m để về đúng vị trí móng ban đầu.

Tháp chính của Lâu đài Hirosaki nằm trên bờ đá cao. Ảnh: Guardian

Năm nay các quan chức tiếp tục nhờ đến sự giúp đỡ của công chúng để kéo tòa tháp trở lại vị trí cũ.

"Tôi từng kéo nó 11 năm trước. Thật xúc động khi lại được tham gia", ông Motoharu Nakata, 61 tuổi, đã đi từ Hiroshima tới Aomori, nói.

Việc kéo tòa tháp thủ công sẽ tiếp tục cho đến cuối tháng 8 và dự kiến có 4.100 người tham gia để dịch chuyển quãng đường 5 m. Đây là nỗ lực mang tính biểu tượng và kết nối cộng đồng, khoảng 73 m còn lại sẽ được thực hiện bằng máy móc từ nay đến cuối năm.

Tháp chính tại Lâu đài Hirosaki là một trong 12 cấu trúc cổ còn sót lại ở Nhật Bản và là tòa tháp duy nhất ở vùng Tohoku phía đông bắc. Công trình nằm trong biệt phủ của gia tộc Tsugaru, được hoàn thành năm 1611 nhưng tháp chính ban đầu đã bị cháy sau khi sét đánh trúng kho thuốc súng năm 1627. Cấu trúc hiện tại được xây dựng lại vào năm 1810 và lâu đài hiện là trung tâm của một công viên thu hút khoảng hai triệu du khách mỗi năm vào mùa hoa anh đào.

Đợt đại trùng tu này đồng nghĩa với việc du khách sẽ không thể vào tham quan tháp chính trong nhiều năm.

"Sau khi nó trở lại vị trí cũ, công tác bảo tồn tháp chính sẽ bắt đầu và toàn bộ cấu trúc sẽ được che phủ lại", ông Hayasaka cho biết. "Theo tình hình hiện tại, chúng tôi dự kiến công trình sẽ mở cửa đón khách trở lại vào năm 2033".

Hồng Hạnh (Theo Guardian, Kyodo News)