2 hours ago
1
Hôm nay (20/3), tại "thủ đô bảo tồn" của Việt Nam, Vườn quốc gia (VQG) Cúc Phương phối hợp cùng Trung tâm Bảo tồn động vật hoang dã tại Việt Nam (Save Vietnam’s Wildlife - SVW) tổ chức Hội nghị công bố và triển khai: “Kế hoạch hành động tái hoang dã Vườn quốc gia Cúc Phương giai đoạn 2026 - 2035, tầm nhìn đến năm 2050”.
Kế hoạch đặt mục tiêu phục hồi các loài hoang dã chủ chốt, bản địa, tái lập các mắt xích sinh thái quan trọng, khôi phục các quá trình sinh thái tự nhiên, hướng tới xây dựng Cúc Phương trở thành một hệ sinh thái rừng trên núi đá vôi toàn vẹn, tự vận hành và có khả năng chống chịu cao trước biến đổi khí hậu với triết lý “thiên nhiên dẫn dắt, con người hỗ trợ”.
Hoạt động tái thả Cầy vòi mốc tại VQG Cúc Phương.
Trong 10 năm tới, chiến lược tập trung vào 4 trụ cột chính. Đầu tiên là nghiên cứu khoa học và phục hồi sinh cảnh thông qua việc đánh giá sức tải của hệ sinh thái, cải tạo môi trường sống để đảm bảo đủ nguồn thức ăn và sự an toàn cho các loài sau tái thả.
Hai là, triển khai chương trình tái thả ưu tiên, trong đó tập trung vào các loài có giá trị bảo tồn cao, các loài nguy cấp, quý, hiếm thuộc nhóm linh trưởng, rùa cạn, rùa nước ngọt và các loài thú ăn thịt nhỏ.
Ba là, thiết lập hệ thống giám sát sau tái thả ứng dụng công nghệ hiện đại như bẫy ảnh, vòng cổ định vị vệ tinh và trí tuệ nhân tạo (AI) để theo dõi quá trình thích nghi của động vật.
Bốn là, xây dựng cơ chế "Một sức khỏe" (One Health) bằng việc kết nối sức khỏe của hệ sinh thái, động vật và con người, nhằm ngăn ngừa các dịch bệnh truyền nhiễm từ động vật sang người.
Trên cơ sở đó đến năm 2050, Cúc Phương hướng tới việc trở thành một hệ sinh thái rừng đặc dụng hoàn thiện, nơi các chuỗi thức ăn và tương tác sinh học được phục hồi hoàn toàn.
Các hoạt động tái hoang dã tại Cúc Phương không chỉ giới hạn trong 22.400ha của Vườn quốc gia mà còn kết nối hành lang sinh thái liên tỉnh (Ninh Bình, Thanh Hoá, Phú Thọ) với diện tích khoảng hơn 50.000ha, tạo không gian sống rộng lớn cho động vật hoang dã và đảm bảo dòng chảy di truyền giữa các quần thể.
VQG Cúc Phương sẽ đóng vai trò là "ngân hàng gen" tự nhiên, cung cấp nguồn giống ĐVHD cho các khu bảo tồn khác trên toàn quốc.
Một cá thể chim quý hiếm được tái thả tại VQG Cúc Phương.
Điểm đặc biệt của kế hoạch tái hoang dã Cúc Phương là chiến dịch “quét” sạch bẫy dây phanh trong rừng với mục tiêu loại bỏ trên 95% bẫy dây tại các khu vực tái thả trước khi đưa động vật trở lại môi trường tự nhiên. Đồng thời duy trì các hoạt động tuần tra, giám sát thường xuyên để đảm bảo môi trường sống an toàn cho động vật hoang dã.
Trong bối cảnh suy giảm đa dạng sinh học toàn cầu, khái niệm "Tái hoang dã" đã trở thành một xu thế tất yếu. Thay vì chỉ bảo vệ những gì còn sót lại, kế hoạch hành động của VQG Cúc Phương hướng tới việc chủ động phục hồi các quần thể loài động vật hoang dã và các quá trình tự nhiên của hệ sinh thái.
Ông Nguyễn Văn Chính, Giám đốc VQG Cúc Phương chia sẻ: "Chúng ta không chỉ dừng lại ở việc cứu hộ và nuôi nhốt. Mục tiêu tối thượng của bảo tồn là đưa các cá thể động vật hoang dã trở lại ngôi nhà thực sự của chúng – nơi chúng thực hiện vai trò sinh thái vốn có để duy trì sự sống của cánh rừng".
