Vệ binh Iran tuyên bố nhắm bắn tiêm kích F-35 Mỹ

Lực lượng IRGC tuyên bố hạ một UAV MQ-9 Reaper và nhắm bắn tiêm kích tàng hình F-35 Mỹ, buộc nó rời khỏi không phận nước này.

Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) của Iran ngày 26/5 thông báo lực lượng của họ đã khai hỏa sau khi phát hiện "máy bay thù địch" xâm nhập không phận tại khu vực vịnh Ba Tư.

IRGC tuyên bố đã bắn hạ một chiếc máy bay không người lái (UAV) MQ-9 Reaper của Mỹ. Lực lượng này cũng cho hay đã khai hỏa vào một máy bay trinh sát RQ-4 và một tiêm kích tàng hình F-35 Mỹ, buộc chúng phải cơ động rời khỏi không phận Iran.

IRGC khẳng định Iran "có quyền hợp pháp và không thể bàn cãi" trong việc đáp trả bất kỳ hành động nào từ phía Mỹ mà họ coi là vi phạm thỏa thuận ngừng bắn.

Người phát ngôn lực lượng vũ trang Iran Abolfazl Shekarchi cùng ngày cảnh báo bất kỳ hành động gây hấn mới nào nhằm vào nước này sẽ vấp phải phản ứng "nghiêm trọng hơn nhiều", thậm chí vượt ra ngoài phạm vi khu vực.

Tiêm kích F-35 trình diễn tại sự kiện triển lãm hàng không Dubai tháng 11/2025. Ảnh: USAF

Trước đó, quân đội Mỹ thông báo tiến hành các cuộc tấn công "tự vệ" nhằm vào nhiều mục tiêu ở miền nam Iran trong đêm, trong đó có các bệ phóng tên lửa và tàu Iran rải thủy lôi ở eo biển Hormuz.

Người phát ngôn Bộ tư lệnh Trung tâm Mỹ (CENTCOM) Tim Hawkins cho biết loạt tập kích nhằm bảo vệ binh sĩ trước các mối đe dọa từ phía lực lượng Iran. Ông nói thêm rằng CENTCOM vẫn duy trì kiềm chế trong thời gian lệnh ngừng bắn có hiệu lực.

Việc hai bên liên tiếp nhắm bắn vào nhau đang làm dấy lên hoài nghi về triển vọng đàm phán hòa bình, cũng như lệnh ngừng bắn đã được thực thi từ tháng trước.

Vị trí Iran và eo biển Hormuz. Đồ họa: Guardian

Samir Puri, nhà nghiên cứu về chiến tranh tại Đại học Hoàng gia London, nhận định các đòn không kích mới nhất của Mỹ và hành động nổ súng sau đó của Iran đã tạo ra "tình thế cực kỳ bấp bênh" đối với tiến trình đàm phán và thách thức các nhà ngoại giao.

Ông nói "vừa đánh vừa đàm" là điều thường thấy ở giai đoạn cuối của những cuộc xung đột lớn, nhưng điều quan trọng là các bên phải tiếp tục đối thoại và không để các đợt leo thang khiến tiến trình sụp đổ. "Chúng ta không biết đây là cơn bão trước bình yên hay sự yên ắng trước giông bão", ông nói.

Puri đánh giá việc các quan chức Iran có mặt tại Qatar để tham gia đàm phán với Mỹ là tín hiệu tích cực, đồng thời kỳ vọng các nước trong khu vực sẽ thúc đẩy đối thoại nhằm hạn chế nguy cơ leo thang. Tuy nhiên, ông cảnh báo khoảng cách lập trường giữa Mỹ và Iran vẫn rất lớn, khiến tiến trình thương lượng có thể kéo dài nhiều ngày, nhiều tuần hoặc thậm chí nhiều tháng.

Thanh Danh (Theo Al Jazeera, Jerusalem Post, AFP)