'Ung thư buồng trứng tiến triển âm thầm, khó phát hiện'

Ung thư buồng trứng thường diễn tiến âm thầm với các triệu chứng ban đầu không đặc hiệu, dễ bị nhầm lẫn với rối loạn tiêu hóa thông thường, bệnh chỉ được phát hiện khi ở giai đoạn tiến triển.

Thông tin trên được BSCKII. Võ Thanh Nhân, Trưởng khoa Ung Bướu Phụ Khoa, Bệnh viện Từ Dũ, chia sẻ tại hội thảo "Củng cố bằng chứng sống còn trong điều trị ung thư buồng trứng tiến triển: Vai trò của thuốc ức chế PARP từ dữ liệu đến thực tế" do Bệnh viện K phối hợp AstraZeneca Việt Nam tổ chức ngày 8/5.

Theo OCRA, ung thư buồng trứng là loại ung thư phổ biến ở phụ nữ trên toàn thế giới và gây ra nhiều ca tử vong hơn bất kỳ loại ung thư sinh sản nữ nào khác. Tại Việt Nam, số liệu từ GLOBOCAN trong năm 2022 ghi nhận khoảng 1.500 ca mắc mới và khoảng 1.000 ca tử vong do ung thư buồng trứng.

Theo bác sĩ Nhân, bệnh thường không rõ ràng ở giai đoạn đầu, bao gồm đau bụng/chậu, đầy hơi, khó tiêu, táo bón, mệt mỏi và chán ăn. Ở giai đoạn tiến xa, người bệnh có thể thấy bụng chướng, sờ thấy khối u, hoặc có các triệu chứng về ruột và tiết niệu do u chèn ép, xâm lấn. Khoảng 60% người bệnh được chẩn đoán khi đã ở giai đoạn di căn xa.

Hội thảo quy tụ các chuyên gia về ung bướu trên cả nước thông qua hình thức trực tiếp và trực tuyến. Ảnh: Mỹ Trần

Bác sĩ Võ Thanh Nhân cho biết nguyên nhân của bệnh vẫn chưa được rõ ràng. Rất nhiều nghiên cứu tìm hiểu mối liên quan giữa bệnh và các yếu tố môi trường, chế độ ăn, sinh sản, nội tiết, virus và di truyền, trong đó yếu tố gia đình đã được xác nhận, với khoảng 7% có mang tính chất gia đình. Những phụ nữ có mẹ và chị em gái mắc bệnh này có nguy cơ mắc tăng gấp 20 lần cộng đồng.

Tiền sử gia đình (chủ yếu là ở người bệnh có từ 2 người thân trực hệ bị ung thư buồng trứng) liên quan tới gen BRCA1 và BRCA2. Người bệnh có đột biến BRCA1/2 chiếm khoảng 15% (dao động từ 7%–21%) tổng số người bệnh ung thư buồng trứng.

Tỷ lệ sống còn sau 5 năm phụ thuộc lớn vào thời điểm phát hiện bệnh. Nếu được chẩn đoán ở giai đoạn sớm, tỷ lệ sống còn có thể lên tới hơn 90%, song giảm còn khoảng 30% khi bệnh ở giai đoạn muộn. Bên cạnh khó khăn trong phát hiện sớm, ung thư buồng trứng còn đối mặt nguy cơ tái phát cao.

PGS Phùng Thị Huyền, Trưởng khoa Nội vú – Phụ khoa 2, Bệnh viện K, chia sẻ về những thách thức trong chẩn đoán ung thư buồng trứng tại hội thảo. Ảnh: Mỹ Trần

Tại hội thảo, các chuyên gia nhấn mạnh vai trò của xét nghiệm sinh học phân tử và tư vấn di truyền trong lựa chọn phác đồ phù hợp cho từng bệnh nhân, đặc biệt với các trường hợp liên quan đột biến gen BRCA1/2. Đây được xem là nền tảng của xu hướng điều trị cá thể hóa đang ngày càng được áp dụng trong ung bướu hiện đại.

PGS.TS.BS Phùng Thị Huyền, Trưởng khoa Nội vú – Phụ khoa 2, Bệnh viện K, nhận định phần lớn người bệnh hiện nay được chẩn đoán ở giai đoạn tiến xa. Mục tiêu điều trị không chỉ dừng ở kiểm soát triệu chứng mà cần hướng đến chiến lược quản lý bệnh lâu dài, cải thiện sống còn và chất lượng cuộc sống. "Những tiến bộ trong điều trị nhắm trúng đích sinh học phân tử đặc hiệu với mô thức điều trị duy trì đang góp phần tích cực thay đổi cục diện của bệnh ung thư buồng trứng, giúp kéo dài thời gian sống không tiến triển bệnh trong nhiều năm", bà Huyền nói.

Còn ông Atul Tandon, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc AstraZeneca Việt Nam, cho biết đang phối hợp với các bệnh viện và hội chuyên ngành triển khai các chương trình đào tạo, cập nhật hướng dẫn điều trị, hỗ trợ tiếp cận xét nghiệm sinh học phân tử cũng như tăng cường tư vấn di truyền cho người bệnh. Mục tiêu của các chương trình hợp tác là thúc đẩy ứng dụng tiến bộ khoa học vào thực hành lâm sàng, đồng thời mở rộng cơ hội tiếp cận điều trị cho người bệnh.

Bên cạnh tiến bộ điều trị, nâng cao nhận thức cộng đồng vẫn là yếu tố then chốt giúp phát hiện bệnh sớm. Các chuyên gia khuyến cáo phụ nữ, đặc biệt có tiền sử gia đình mắc ung thư vú hoặc ung thư buồng trứng, cần chú ý các dấu hiệu bất thường kéo dài và chủ động thăm khám định kỳ để tăng cơ hội điều trị hiệu quả.

Yên Chi