Thanh long giá còn vài nghìn một kg, người trồng thua lỗ

Giá thanh long tại nhiều tỉnh phía Nam đột ngột giảm sâu, có nơi chỉ còn 3.000 đồng một kg do vào vụ thu hoạch rộ và sức mua nội địa yếu.

Tại tỉnh Lâm Đồng (Bình Thuận cũ), chị Lượng, chủ vườn 4.000 m2 thanh long, cho biết từ đầu tháng 5 đến nay giá mặt hàng này liên tục lao dốc và biến động mạnh. Hiện thanh long ruột trắng loại 1 được thương lái mua khoảng 7.000-8.000 đồng một kg, trong khi hàng loại 2 chỉ còn 3.000-6.000 đồng mà vẫn khó bán.

Mức giá hiện nay giảm khoảng 50-70% so với đầu năm, tùy chủng loại và chất lượng.

"Giá thanh long ruột trắng phải từ 10.000 đồng một kg thì người trồng mới có lãi", chị Lượng nói và cho biết sản lượng thu hoạch năm nay của gia đình cũng giảm khoảng 30% so với cùng kỳ, còn khoảng 2 tấn.

Không chỉ thanh long ruột trắng tại Lâm Đồng mất giá, nhiều vùng trồng ở Đồng Tháp, Tây Ninh cũng ghi nhận tình trạng tương tự với cả thanh long ruột trắng và ruột đỏ.

Sở hữu gần một ha thanh long ruột đỏ ở Đồng Tháp, bà Hạnh cho biết loại 1 hiện được thương lái thu mua khoảng 10.000-12.000 đồng một kg, còn hàng loại 2 chỉ khoảng 8.000 đồng. Theo bà, mức giá này gần như không đủ bù chi phí khi phân bón và thuốc bảo vệ thực vật đã tăng 25-40% so với cùng kỳ năm trước.

"Nếu giá tiếp tục dưới giá thành sản xuất (13.000-15.000 đồng một kg), gia đình tôi có thể phải thu hẹp diện tích canh tác vụ tới", bà Hạnh nói.

Thanh long được trồng tại vườn nhà chị Lượng ở Bình Thuận (cũ), tháng 5/2026. Ảnh: Nguyễn Lượng

Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong tháng 4, giá thanh long vẫn tăng nhẹ. Cụ thể, thanh long ruột trắng loại 1 đạt bình quân 23.412 đồng một kg, tăng 2.312 đồng so với tháng trước; thanh long ruột đỏ loại 1 ở mức 26.882 đồng, tăng 2.332 đồng.

Tuy nhiên, từ tháng 5 đến nay, khi nhiều vùng bước vào thu hoạch, giá mặt hàng này đảo chiều giảm sâu.

Theo ông Đinh Văn Hiền, thương lái thu mua thanh long tại các tỉnh miền Tây và Lâm Đồng, nguyên nhân chính khiến giá lao dốc là nhiều vùng trồng đồng loạt bước vào vụ thu hoạch rộ, nguồn cung tăng mạnh. Trong khi đó, nhiều loại trái cây như sầu riêng, măng cụt, vải, mận cùng vào mùa khiến sức mua thanh long chững lại.

"Thanh long ruột trắng loại đẹp tôi mua khoảng 8.000 đồng một kg, hàng nhỏ 5.000 đồng. Riêng thanh long ruột đỏ giá thu mua 12.000 đồng vì tiêu thụ nội địa và xuất khẩu đều tốt hơn", ông Hiền nói.

Giá thanh long sụt giảm mạnh, theo ông Huỳnh Cảnh, Chủ tịch Hiệp hội Thanh long Bình Thuận, chủ yếu do cung vượt cầu, đặc biệt khi lượng hàng tiêu thụ tại thị trường nội địa đang dồi dào.

Theo ông, xuất khẩu trái thanh long vẫn phụ thuộc lớn vào thị trường Trung Quốc. Dù xuất khẩu không gặp cản trở, việc nước này mở rộng diện tích trồng trong vài năm gần đây khiến nhu cầu nhập khẩu giảm đáng kể. Ngoài ra, thanh long Trung Quốc bắt đầu vào vụ từ tháng 5 đến khoảng tháng 11, khiến sức cạnh tranh ngày càng lớn.

Còn với thị trường EU, trái thanh long thuộc diện kiểm soát tăng cường theo Quy định (EU) 2019/1793, với tần suất kiểm tra 30% tại cửa khẩu.

Trong bối cảnh thị trường cạnh tranh gay gắt hơn, theo ông Cảnh, chỉ những sản phẩm đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn và quy định của nước nhập khẩu mới có thể giữ được giá bán tốt và kim ngạch xuất khẩu tăng.

Cả nước hiện duy trì khoảng 55.000-60.000 ha trồng thanh long, sản lượng đạt khoảng 1,4 triệu tấn một năm. Các vùng trồng chủ yếu tại khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ và Tây Nam Bộ.

Bình Thuận cũ là địa phương có diện tích thanh long lớn nhất cả nước với khoảng 26.000 ha, sản lượng thanh long khoảng 500.000 tấn mỗi năm. Đồng Tháp có khoảng 8.500 ha thanh long, sản lượng hơn 300.000 tấn mỗi năm. Tỉnh này dự kiến thu hoạch khoảng 55.000 tấn thanh long trong tháng 5 và 6 năm nay.

Thi Hà