4 hours ago
3
Cairo và khu vực xung quanh, bao gồm Cao nguyên Giza, từng hứng chịu nhiều trận động đất mạnh trong lịch sử. Nhưng có một nơi bình yên đến lạ thường trong các thảm họa đó: Bên trong Đại kim tự tháp Giza, tức kim tự tháp Khufu, kỳ quan thế giới cổ đại duy nhất còn đứng vững.
Theo Live Science, dữ liệu địa chấn vài thế kỷ gần đây cho thấy Đại kim tự tháp này đã phải trải qua một cơn động đất mạnh đến 6,8 độ vào năm 1847 cũng như một trận 5,9 độ vào năm 1992. Nhưng những thiệt hại lớn nhất mà kim tự tháp hứng chịu chỉ là vài phiến đá nhỏ rơi từ trên đỉnh xuống vào năm 1992, mặc dù công trình đã 4.600 tuổi.
Trong nghiên cứu mới nhằm tìm hiểu về "thế lực" bí ẩn đã bảo vệ kim tự tháp khỏi động đất, các nhà khoa học đã đặt các cảm biến rung động tại 37 địa điểm bên trong và xung quanh công trình, ghi lại các rung động môi trường khi không có khách du lịch.
Nhóm nghiên cứu phát hiện trong toàn bộ kim tự tháp, các rung động rất giống nhau, dao động ở tần số từ khoảng 2,0 đến 2,6 hertz. Điều này khá khác biệt so với tần số trên mặt đất gần đó, thường khoảng 0,6 hertz.
Sự chênh lệch tần số này có nghĩa là trong các trận động đất, kim tự tháp nằm tách biệt khỏi các rung động truyền qua mặt đất, theo kết quả nghiên cứu được công bố trên tạp chí khoa học Scientific Reports.
Trong động đất có một hiện tượng gọi là cộng hưởng: Nếu tần số của sóng địa chấn từ lòng đất truyền lên mà trùng khít với tần số dao động tự nhiên của tòa nhà, thì tòa nhà đó sẽ bị kích thích, lắc mạnh dữ dội hơn gấp nhiều lần so với mặt đất và sụp đổ ngay lập tức.
Nhưng với tần số khác biệt lớn so với bên ngoài, kim tự tháp Khufu đã né được hiện tượng cộng hưởng.
Điều này là do thiết kế hình học đối xứng tuyệt đối kết hợp với nền móng đá vôi vững chắc tạo nên một trọng tâm cực thấp.
Đồng thời, hệ thống các buồng giảm áp trống rỗng phía trên phòng chôn cất đã đóng vai trò như bộ giảm chấn tự nhiên, hấp thụ và phân tán triệt để năng lượng địa chấn trước khi phần năng lượng nhỏ còn lại truyền lên đỉnh tháp.
Đó là lý do khi mặt đất rung lắc nhanh, chỉ có đỉnh công trình là bị ảnh hưởng nhẹ.
"Nghiên cứu này làm nổi bật kiến thức kỹ thuật thực tiễn phi thường của các nhà xây dựng Ai Cập cổ đại, những người đã phát triển các phương pháp xây dựng hiệu quả cao thông qua hàng thế kỷ thử nghiệm và hoàn thiện" - đồng tác giả Asem Salama từ Viện Nghiên cứu Thiên văn và địa vật lý quốc gia Ai Cập, cho biết.
