Phân biệt viêm kết mạc do virus và vi khuẩn

Viêm kết mạc do virus và vi khuẩn có nhiều biểu hiện giống nhau nhưng khác về dịch tiết, triệu chứng đi kèm và khả năng lây lan.

Viêm kết mạc (đau mắt đỏ) có thể do vi khuẩn, virus hoặc dị ứng theo mùa gây ra. Theo ThS.BS Lê Thanh Huyền, Trung tâm Mắt Công nghệ cao, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, tính chất dịch tiết, các bệnh lý đi kèm và một số đặc điểm có thể giúp định hướng nguyên nhân gây viêm kết mạc, từ đó lựa chọn cách chăm sóc và điều trị phù hợp.

Viêm kết mạc do vi khuẩn gây dịch tiết đặc hơn

Một trong những đặc điểm dễ phân biệt viêm kết mạc do virus và vi khuẩn là tính chất dịch tiết ở mắt. Viêm kết mạc do vi khuẩn thường gây dịch tiết đặc, dính, màu vàng hoặc xanh giống mủ. Dịch có thể tiết ra nhiều trong ngày, khiến hai mí mắt dính chặt vào nhau sau khi ngủ dậy.

Ngược lại, viêm kết mạc do virus thường gây dịch tiết loãng, trong và nhiều nước hơn, khiến người bệnh chảy nước mắt nhiều, đôi khi có ghèn dính vào buổi sáng. Điểm đặc biệt của viêm kết mạc do virus là có thể có giả mạc (lớp màng trắng hoặc vàng nhạt hình thành trên bề mặt kết mạc) trong khi hầu như không xảy ra ở viêm kết mạc do vi khuẩn.

Người bệnh bị đau mắt đỏ. Ảnh minh họa. Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Viêm kết mạc do virus thường kèm theo triệu chứng toàn thân

Viêm kết mạc do virus thường đi kèm hoặc xuất hiện sau các bệnh nhiễm virus như cúm, RSV, adenovirus, sởi... Người bệnh có thể bị sổ mũi, ho hoặc có các triệu chứng khó chịu khác ở đường hô hấp. Do đó, nếu sau một đợt sốt, ho hoặc đau họng xuất hiện đỏ mắt, chảy nước mắt, người bệnh có thể nghĩ đến viêm kết mạc do virus. Viêm kết mạc do virus đôi khi cũng có thể xuất hiện hạch trước tai.

Trong khi đó, viêm kết mạc do vi khuẩn có thể xuất hiện cùng nhiễm khuẩn đường hô hấp hoặc nhiễm trùng tai, đặc biệt ở trẻ nhỏ. Hạch trước tai ít gặp trong viêm kết mạc do vi khuẩn, ngoại trừ một số trường hợp nhiễm Chlamydia hoặc lậu cầu.

Viêm kết mạc do virus dễ lây hơn

Viêm kết mạc do virus rất dễ lây lan. Đa phần bệnh khởi phát ở một mắt, sau đó dễ dàng lan sang mắt còn lại. Bệnh thường lây lan qua đường hô hấp hoặc do tiếp xúc với dịch tiết mắt của người mắc bệnh. Một con đường khác là do tiếp xúc gián tiếp qua bề mặt bị nhiễm virus như tay nắm cửa, mặt bàn, khăn mặt, đồ trang điểm...

Viêm kết mạc do vi khuẩn có thể khởi phát ở một mắt hoặc hai mắt. Bệnh cũng ít lây lan trong cộng đồng, nhưng nếu sử dụng nguồn nước chung như đi bơi, tắm, lau chung khăn mặt thì vẫn có thể lây cho người khác.

Bác sĩ Huyền lưu ý các dấu hiệu trên chỉ giúp định hướng phân biệt viêm kết mạc do virus hay vi khuẩn. Người bệnh không nên tự dùng thuốc nhỏ mắt, đặc biệt thuốc kháng sinh hoặc corticoid khi chưa được bác sĩ đánh giá. Người bệnh nên khám chuyên khoa mắt nếu đỏ mắt kéo dài, triệu chứng nặng lên, đau mắt, nhìn mờ hoặc xuất hiện bất thường khác. Bác sĩ sẽ khám, xác định nguyên nhân và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Minh Dương

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh nhãn khoa tại đây để bác sĩ giải đáp