TPO - Tại Hà Tĩnh hiện có nhiều gốc dó bầu tuổi thọ từ hàng chục đến hàng trăm năm tuổi, giá trị kinh tế cao. Những cây dó bầu này được người dân gìn giữ cẩn thận, xem như những “báu vật xanh” của địa phương.
Tại xã Phúc Trạch, nơi được xem là “thủ phủ” trồng dó bầu (hay còn gọi là dó trầm), chế tác các sản phẩm từ trầm của tỉnh Hà Tĩnh. Hiện, người dân nơi đây đang sở hữu hàng trăm cây dó bầu lâu năm, giá trị đặc biệt. Nhờ phát triển cây dó bầu và chế tác các sản phẩm từ trầm hương, nhiều hộ dân có nguồn thu nhập ổn định, đời sống ngày càng khấm khá và từng bước vươn lên làm giàu từ nghề truyền thống của địa phương. Theo lãnh đạo xã Phúc Trạch, toàn xã có khoảng 200 cây dó bầu lâu năm, trong đó có 15 - 20 cây có tuổi đời từ 70 - 90 năm. Những cây này sinh trưởng khỏe mạnh, chiều cao trung bình từ 15 đến hơn 20 mét, đường kính thân lớn đến mức hai người ôm mới xuể.
Được biết, trong thời gian qua nhiều thương lái trong và ngoài tỉnh đã tìm đến hỏi mua những cây dó bầu lâu năm này. Có cây được trả giá từ 250 - 300 triệu đồng, tuy nhiên nhiều hộ dân vẫn chưa đồng ý bán vì xem đây là tài sản quý hiếm.
Phần lớn cây dó bầu được trồng trong vườn nhà hoặc tại các trang trại của người dân. Trong số đó, nhiều gốc cây được người dân khoan, đục tạo vết thương trên thân để kích thích hình thành trầm, trong khi một số cây khác được giữ nguyên để trầm phát triển tự nhiên theo thời gian. Cách làm này vừa giúp tạo nguồn trầm hương có giá trị, vừa bảo tồn những gốc dó trầm lâu năm của địa phương.
Không chỉ là nguồn tài sản quý, các gốc dó bầu lâu năm còn được xem như “báu vật xanh”, gắn bó với đời sống và trở thành niềm tự hào của nhiều hộ dân trong vùng.
Nhiều người dân cho biết không muốn bán những cây dó bầu này vì muốn giữ lại lấy hạt làm giống, bởi giống từ những cây “dó bầu chúa” thường khỏe, thích nghi tốt và có khả năng tạo trầm cao hơn.
Hiện nay, tổng diện tích trồng dó bầu của toàn xã Phúc Trạch đạt gần 1.000 ha. Nhiều năm qua, cây dó bầu trở thành cây trồng chủ lực, giúp người dân nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống và từng bước làm giàu bền vững.
Theo người trông coi đền, từ khi còn nhỏ ông đã thấy hai cây dó bầu sừng sững tỏa bóng mát trong khuôn viên đền. Trong đó, một cây có chu vi thân 2,7 m, cao khoảng 8 m, tán rộng 9 m với 2 cành chính. Cây còn lại có chu vi 3,7 m, cao 11 m, tán rộng 11,5 m với 8 cành chính. Trải qua hàng trăm năm, cả hai cây vẫn phát triển xanh tốt, trở thành chứng nhân của thời gian và là niềm tự hào của người dân địa phương.