1 hour ago
9
Ngày 17.8, Hội Gặp gỡ Việt Nam, Trung tâm quốc tế Khoa học và giáo dục liên ngành (ICISE, ở phường Quy Nhơn Nam, Gia Lai) phối hợp Ban Tổ chức quốc tế MODEST-2026 khai mạc hội nghị quốc tế "Quan sát và mô hình hóa các cụm sao đặc ở Việt Nam: Hệ sao đặc từ cụm sao cầu đến cụm sao nhân thiên hà" (MODEST-26).
GS Trần Thanh Vân, Chủ tịch Hội Gặp gỡ Việt Nam, phát biểu khai mạc MODEST-26
ẢNH: ICISE
Diễn ra từ ngày 17 đến 22.8, MODEST-26 quy tụ hơn 70 đại biểu đến từ 24 quốc gia, vùng lãnh thổ gồm các nhà khoa học, nhà nghiên cứu trẻ và nghiên cứu sinh. Đây là lần đầu hội nghị MODEST được tổ chức tại Việt Nam.
Kết nối quan sát với mô hình hóa
MODEST là cộng đồng nghiên cứu quốc tế về mô hình hóa và quan sát các hệ sao đặc (Modeling and Observing DEnse STellar systems). Hội nghị đầu tiên được tổ chức năm 2002, sau đó trở thành diễn đàn khoa học thường niên, quy tụ các nhà nghiên cứu trong nhiều lĩnh vực như động lực học sao, mô phỏng số, tiến hóa sao, hệ sao đôi và đa sao, thiên thể đặc và sóng hấp dẫn.
MODEST-26 lần đầu được tổ chức tại Việt Nam, sau nhiều kỳ hội nghị quốc tế về mô hình hóa và quan sát các cụm sao đặc diễn ra tại Mỹ, châu Âu và các khu vực khác
ẢNH: ICISE
Với chủ đề "Các hệ sao đặc, từ cụm sao cầu đến cụm sao nhân thiên hà", MODEST-26 tập trung vào việc mô hình hóa và quan sát các hệ sao đơn, sao đôi và hệ đa sao bậc cao.
Các đại biểu cũng trao đổi về sao neutron, lỗ đen, sao xung mili giây và những hệ sao chứa chúng, trong đó có hệ sao đôi tia X và sao biến quang kiểu tai biến.
Một trọng tâm của MODEST-26 là khai thác nguồn dữ liệu ngày càng phong phú từ các kính viễn vọng và đài quan sát hiện đại để xây dựng, kiểm chứng các mô hình về hệ sao đặc.
Nguồn dữ liệu được đưa vào thảo luận gồm dữ liệu từ Kính viễn vọng không gian James Webb (JWST), Đài quan sát Vera C. Rubin, tàu vũ trụ Gaia, Kính thiên văn rất lớn (VLT) của Đài quan sát Nam Âu, cùng các dự án và thiết bị như MUSE, LAMOST, FAST, SKA và Tàu thăm dò Einstein.
Những dữ liệu này giúp các nhà khoa học quan sát sâu hơn, qua đó tìm hiểu quá trình hình thành và tiến hóa của các hệ sao đặc.
Các nhà khoa học, nhà nghiên cứu trẻ và nghiên cứu sinh tham dự MODEST-26
ẢNH: ICISE
Các nhà khoa học cũng thảo luận về quá trình hình thành, tiến hóa của hệ sao đặc trong lịch sử vũ trụ; vai trò của các cụm sao trong khảo cổ học thiên hà; sự hình thành cụm sao hạt nhân và tương tác với lỗ đen khối lượng trung gian, lỗ đen siêu khối lượng.
Nhiều hiện tượng thiên văn quá độ cũng được đưa ra trao đổi, như sự kiện gián đoạn thủy triều, các đợt bùng phát gần tuần hoàn, các hệ đôi có tỉ số khối lượng cực đoan đang xoắn dần vào nhau và các nguồn sóng hấp dẫn.
Cơ hội kết nối các nhà khoa học trẻ
MODEST-26 có sự tham dự và trình bày của nhiều nhà khoa học quốc tế, trong đó có GS Jarrod Hurley (Đại học Công nghệ Swinburne, Úc), GS Rainer Spurzem (Đài Thiên văn Quốc gia, Viện Hàn lâm khoa học Trung Quốc và Đại học Heidelberg, Đức), GS Tomasz Bulik (Đại học Warsaw, Ba Lan), GS Michiko Fujii (Đại học Tokyo, Nhật Bản) và GS Long Wang (Đại học Tôn Trung Sơn, Trung Quốc).
TS Nguyễn Hữu Hà, Phó giám đốc Sở KH-CN tỉnh Gia Lai (bìa trái), chào mừng vợ chồng GS Trần Thanh Vân - Lê Kim Ngọc cùng các nhà khoa học dự MODEST-26
ẢNH: ICISE
Phát biểu tại hội nghị, TS Nguyễn Hữu Hà, Phó giám đốc Sở KH-CN tỉnh Gia Lai, cho rằng MODEST-26 tạo diễn đàn để các nhà khoa học trao đổi những kết quả mới, kết nối nghiên cứu lý thuyết, mô phỏng và quan sát, đồng thời tìm kiếm các hướng hợp tác trong tương lai.
Theo TS Nguyễn Hữu Hà, việc MODEST-26 lần đầu tổ chức tại Việt Nam cũng mở ra cơ hội tăng cường kết nối cộng đồng khoa học quốc tế với các nhà khoa học Việt Nam, đặc biệt là các nhà khoa học trẻ và nghiên cứu sinh.
