Người đàn ông mắc bệnh 'sốt đất' biến chứng đa cơ quan

Hà Nội - Ông Nguyên, 57 tuổi, mắc bệnh đái tháo đường, gần đây nhiễm trùng chân trái, kết quả cấy máu dương tính với vi khuẩn Burkholderia pseudomallei gây bệnh "sốt đất".

Ông Nguyên thường xuyên lội bùn, không mang ủng. Hơn 10 ngày trước, bàn chân trái ông sưng, nóng, đỏ, đau đã điều trị tại bệnh viện huyện 4 ngày với kháng sinh nhưng không bớt.

Khi đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, người bệnh sốt cao, mệt nhiều, suy hô hấp. Bàn chân trái sưng nóng đỏ, mặt mu bàn chân có vết thương 3x3 cm chảy mủ trắng. ThS.BS Nguyễn Thị Thúy Hậu, khoa Nội Tổng hợp khám ghi nhận hai phổi có ran nổ rải rác.

Kết quả cấy máu, cấy mủ cho thấy ông Nguyên dương tính với Burkholderia pseudomallei - vi khuẩn gây bệnh "sốt đất" (tên gọi khác là Whitmore). Chụp MRI cẳng bàn chân trái xác định tổn thương viêm xương tủy tại xương ghe, xương hộp, xương chêm, tiêu bè xương, mỏng vỏ xương và phù nề lan tỏa các cơ. Chụp CT phổi cho thấy nhiều nốt đặc hai bên phổi, một số nốt có viền kính mờ và hình ảnh phế quản chứa khí ở trung tâm - dấu hiệu của thuyên tắc phổi nhiễm khuẩn huyết.

Bác sĩ Hậu cho biết ông Nguyên không chỉ viêm mô tế bào tại chỗ mà nhiễm khuẩn huyết lan tỏa đa cơ qua. Người bệnh mắc đái tháo đường kiểm soát kém nên vi khuẩn Burkholderia pseudomallei dễ tấn công và lan rộng. Đường huyết cao làm suy giảm miễn dịch, khiến cơ thể không đủ khả năng khống chế vi khuẩn. Chúng từ bàn chân đi vào máu, gây viêm phổi, viêm xương tủy xương và nguy cơ hình thành nhiều ổ áp xe thứ phát ở gan, lách, thận.

Triệu chứng bệnh "sốt đất" ban đầu giống viêm mô tế bào thông thường, song vi khuẩn gây bệnh có độc lực cao và kháng kháng sinh thông thường. Chẩn đoán đúng hướng có thể giúp điều trị hiệu quả.

"Không điều trị kháng sinh đặc hiệu, kịp thời, bệnh nhân có thể sốc nhiễm khuẩn và tử vong", bác sĩ Hậu nói.

Người bệnh được chỉ định phác đồ kháng sinh liều cao ngay khi có kết quả vi sinh. Bác sĩ thay băng, dẫn lưu mủ, làm sạch tổn thương mỗi ngày để loại bỏ ổ nhiễm trùng nguyên phát.

Ông Nguyên đang được truyền kháng sinh, tình trạng cải thiện sau 10 ngày điều trị. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Sau 10 ngày điều trị tích cực, ông Nguyên giảm sốt, viêm phổi cải thiện, chân giảm sưng, các chức năng cơ quan dần ổn định. Người bệnh cần tiếp tục dùng kháng sinh đường uống ít nhất 6 tháng để dự phòng tái phát.

"Sốt đất" là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm do vi khuẩn sống trong đất và nước bùn gây ra. Vi khuẩn xâm nhập qua vết thương hở trên da, qua hô hấp hoặc tiêu hóa. Bệnh thường gặp ở người làm nông, tiếp xúc đất bùn, đặc biệt trên nền bệnh nhân đái tháo đường - yếu tố nguy cơ lớn nhất khiến bệnh diễn tiến nặng và lan nhanh.

Theo bác sĩ Hậu, "sốt đất" dễ nhầm lẫn với viêm mô tế bào, viêm phổi thông thường, áp xe mô mềm hoặc lao phổi do hình ảnh tổn thương trên CT có nhiều điểm tương đồng. Người bệnh thường nhập viện khi đã có nhiều ổ di bệnh ở phổi, xương, gan, lách, thận.

Ngày 20/4, giới chức y tế Thái Lan vừa phát cảnh báo về bệnh "sốt đất" khiến 23 người tử vong trong tổng số hơn 700 ca nhiễm từ đầu năm.

Bác sĩ Hậu khuyến cáo người dân làm nông nghiệp, thường xuyên tiếp xúc đất bùn cần mang ủng, găng tay bảo hộ. Khi có vết thương hở ở tay chân, tuyệt đối tránh lội nước bẩn. Nếu xuất hiện sưng nóng đỏ đau kèm sốt kéo dài, điều trị kháng sinh thông thường không đáp ứng, cần tới bệnh viện ngay.

Vi khuẩn Whitmore ăn mòn cơ thể Xem thêm