Metro TP.HCM và bài toán nhân lực phía sau mạng lưới nghìn km

TP.HCM đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh hệ thống đường sắt đô thị. Theo định hướng đến năm 2045, thành phố dự kiến xây dựng khoảng 1.012 km metro, với tổng vốn đầu tư ước tính hơn 103 tỉ USD.

Mới đây, Văn phòng Chính phủ cũng đã truyền đạt ý kiến của Phó thủ tướng Trần Hồng Hà về việc nghiên cứu triển khai tuyến đường sắt đô thị kéo dài từ metro Bến Thành – Suối Tiên đến trung tâm hành chính mới của Đồng Nai và sân bay quốc tế Long Thành. Bên cạnh đó, tuyến metro kết nối TP.HCM với Cần Giờ cũng đang thu hút sự quan tâm của người dân.

Với nhiều người, việc mở rộng mạng lưới metro không chỉ giúp giảm áp lực giao thông cho TP.HCM mà còn mở ra những phương thức di chuyển thuận tiện hơn trong tương lai.

Với nhiều người, việc mở rộng mạng lưới metro không chỉ giúp giảm áp lực giao thông cho TP.HCM mà còn mở ra những phương thức di chuyển thuận tiện hơn trong tương lai

ẢNH: NHẬT THỊNH

Theo Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP.HCM (MAUR), thành phố đặt mục tiêu hoàn thành 6 tuyến metro với tổng chiều dài khoảng 187 km trước năm 2030. Hiện đơn vị này đang được giao chuẩn bị đầu tư ba tuyến metro mới, với kế hoạch hoàn tất báo cáo nghiên cứu khả thi và thiết kế kỹ thuật tổng thể để có thể khởi công vào cuối năm 2026 hoặc chậm nhất là quý I năm 2027.

Tuy nhiên, cùng với việc mở rộng hạ tầng, một thách thức lớn được các chuyên gia chỉ ra chính là bài toán nguồn nhân lực cho lĩnh vực đường sắt đô thị.

Thực tế này cho thấy ngành đường sắt đô thị tại Việt Nam vẫn đang trong giai đoạn phát triển ban đầu. Trong nhiều năm, lĩnh vực này chưa được triển khai ở quy mô lớn nên đội ngũ nhân sự chuyên ngành còn khá hạn chế. Trong khi đó, khi các dự án metro bắt đầu được đẩy nhanh tiến độ tại TP.HCM và Hà Nội, nhu cầu về nhân lực, từ quản lý dự án, kỹ sư thiết kế, thi công cho đến vận hành hệ thống cũng tăng lên nhanh chóng.

Theo Ông Trần Võ Anh Minh, Phó Trưởng phòng Quản lý đường sắt đô thị -Sở Xây dựng TP.HCM, khoảng cách giữa nhu cầu phát triển hệ thống metro và năng lực nhân lực hiện có đang trở thành một thách thức lớn đối với các cơ quan quản lý

ẢNH: CÔNG KHỞI

Theo dự báo, đến năm 2045 hệ thống metro tại TP.HCM sẽ cần hàng chục nghìn nhân sự cho các khâu từ quy hoạch, thiết kế, xây dựng cho đến vận hành và bảo trì. Trong đó có khoảng 20.000 kỹ sư và nhân sự thi công xây dựng, cùng khoảng 17.000 nhân sự vận hành, bảo trì hệ thống.

PGS.TS Vũ Anh Tuấn – Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Giao thông - Vận tải, Trường ĐH Việt Đức (TP.HCM) chia sẻ về nhu cầu đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ phát triển hệ thống metro của thành phố

ẢNH: SẦM ÁNH

Với nhiều người dân TP.HCM, điều họ mong chờ không chỉ là những tuyến tàu hiện đại mà còn là một hệ thống giao thông công cộng thuận tiện, giúp việc đi lại giữa thành phố với các khu vực như sân bay Long Thành hay Cần Giờ trở nên dễ dàng hơn. Và để những kỳ vọng đó sớm thành hiện thực, bên cạnh hạ tầng, việc chuẩn bị nguồn nhân lực cho ngành đường sắt đô thị đang được xem là một trong những yếu tố quan trọng giúp các tuyến metro có thể sớm về đích, phục vụ nhu cầu đi lại ngày càng lớn của người dân.