Ma túy tàn phá tim mạch thế nào

Ma túy có thể gây rối loạn nhịp tim, tăng huyết áp kịch phát, nhồi máu cơ tim, suy tim hoặc đột tử kể cả ở người trẻ khỏe mạnh.

BS.CKI Trần Thị Huyền Trang, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy, cho biết ma túy ảnh hưởng đến thần kinh và tâm thần, song tim mạch là một trong những cơ quan chịu tổn thương sớm, nặng nề.

Tiến sĩ Megan Ritson, Đại học Cambridge phân tích dữ liệu y tế trên hơn 100 triệu người công bố trên The Guardian của Anh vào tháng 3 cho thấy sử dụng ma túy có thể làm tăng gấp đôi nguy cơ đột quỵ. Nghiên cứu này ghi nhận những người dùng amphetamine tăng nguy cơ đột quỵ so với người không dùng là 122%.

Nghiên cứu khác của Trường Đại học California, đăng trên Tạp chí Hiệp hội Tim mạch Mỹ năm 2022 phân tích dữ liệu hơn 20,2 triệu người ở bang California (Mỹ), trong đó có 66.200 người sử dụng ma túy đá. Những người dùng ma túy đá có nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao hơn 32%, nguy cơ suy tim tăng 53% và tăng áp động mạch phổi tăng 42% so với người không sử dụng.

Gây tăng huyết áp, co thắt mạch vành, nhồi máu cơ tim

Chất kích thích như cocaine, methamphetamine, MDMA làm tăng mạnh hoạt động của hệ thần kinh giao cảm. Hậu quả là nhịp tim tăng nhanh, huyết áp tăng vọt, mạch vành co thắt đột ngột. Dù mạch vành không có mảng xơ vữa, người dùng vẫn bị nhồi máu cơ tim cấp. Cơ chế do co thắt mạch vành, tăng nhu cầu oxy cơ tim trong khi lượng máu nuôi tim bị giảm mạnh, tạo nên "cơn đói oxy" nguy hiểm.

Rối loạn nhịp tim

Ma túy kích thích làm rối loạn hệ dẫn truyền điện học của tim. Người dùng có thể xuất hiện ngoại tâm thu, rung nhĩ, nhịp nhanh thất, rung thất - những rối loạn nhịp có khả năng gây đột tử trong vài phút.

Với methamphetamine và cocaine, nguy cơ rối loạn nhịp tăng cao do nồng độ catecholamine trong máu tăng đột biến, làm tim hoạt động quá mức gây đột tử ngay, kể cả người sử dụng ma túy còn trẻ, không có tiền sử tim mạch.

Bác sĩ Trang khám tim mạch và tư vấn thay đổi lối sống cho một người bệnh. Ảnh: Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy

Viêm nội tâm mạc nhiễm trùng

Một biến chứng đặc trưng ở người tiêm chích ma túy là viêm nội tâm mạc nhiễm trùng. Vi khuẩn theo kim tiêm bẩn vào máu, bám lên van tim, đặc biệt là van ba lá ở tim phải, tạo thành ổ nhiễm trùng.

Người bệnh thường sốt kéo dài, mệt mỏi, khó thở, ho ra máu do mảnh sùi vỡ ra, trôi lên phổi gây tắc mạch nhiễm trùng. Điều trị thường kéo dài nhiều tuần bằng kháng sinh mạnh, thậm chí phải phẫu thuật thay van tim.

Bệnh cơ tim giãn và suy tim mạn tính

Sử dụng ma túy kéo dài, đặc biệt là methamphetamine, gây độc trực tiếp lên tế bào cơ tim. Tim dần giãn to, thành tim mỏng đi, khả năng co bóp suy giảm - hình thành bệnh cơ tim giãn.

Người bệnh xuất hiện khó thở, phù chân, mệt mỏi, gan to, tràn dịch màng phổi - các biểu hiện điển hình của suy tim. Tổn thương này nhiều khi không hồi phục hoàn toàn, kể cả khi đã ngừng ma túy.

Đột quỵ não do tăng huyết áp và tắc mạch

Tăng huyết áp kịch phát, rối loạn nhịp tim và tình trạng tăng đông máu khi dùng ma túy khiến nguy cơ đột quỵ não tăng mạnh. Người dùng dễ bị xuất huyết não do vỡ mạch khi huyết áp tăng đột ngột hoặc nhồi máu não do cục máu đông từ tim trôi lên.

Theo bác sĩ Trang, nhiều người sử dụng ma túy nhiều năm không biểu hiện rõ ràng, nhưng cơ tim bị tổn thương âm thầm. Khi triệu chứng xuất hiện thì bệnh đã ở giai đoạn muộn. Bác sĩ khuyến cáo người có tiền sử dụng ma túy, ngay cả khi đã ngừng vẫn nên được tầm soát tim mạch định kỳ bằng điện tâm đồ, siêu âm tim, xét nghiệm men tim...

Thanh Ba

Độc giả gửi câu hỏi về bệnh tim mạch tại đây để bác sĩ giải đáp