Loa kéo karaoke khiến cả xóm mất ngủ nhưng khó xử phạt

Karaoke bằng loa di động đang trở thành một dạng ô nhiễm tiếng ồn gây bức xúc.

Nhiều người kỳ vọng tình trạng karaoke loa kéo sẽ được kiểm soát chặt hơn. Nhưng thực tế lại đang xuất hiện một nghịch lý: tiếng nhạc thì vang cả xóm, còn việc xử phạt lại lúng túng vì... không có thiết bị đo decibel.

Nhiều nơi, lực lượng chức năng đến nhắc nhở rồi rời đi. Ít ngày sau, tình trạng cũ lại tái diễn. Không ít dàn karaoke công suất lớn được kéo bằng xe lôi, xe ba gác, gắn 5-6 loa cực lớn chạy thẳng vào khu dân cư. Từ tiệc nhậu, sinh nhật đến tụ tập tự phát, âm thanh công suất cao có thể kéo dài nhiều giờ liên tục.

Hệ quả không đơn thuần là ồn. Đó là mất ngủ, đau đầu, stress, trẻ em khó học bài, người già không nghỉ ngơi được, người bệnh bị ảnh hưởng tâm lý và sức khỏe. Nhiều người ví đây là một dạng tra tấn âm thanh kéo dài nhưng rất khó phản ánh hiệu quả.

Vấn đề hiện nay nằm ở chỗ quy định thì có, nhưng thực thi còn nhiều khoảng trống. Theo quy định, địa phương có thể xử lý hành vi gây mất trật tự, mất yên tĩnh chung.

Tuy nhiên, nếu muốn xử phạt theo mức vượt chuẩn tiếng ồn môi trường thì phải có máy đo chuyên dụng và quy trình kỹ thuật rõ ràng. Trong khi đó, không phải xã, phường nào cũng có đủ thiết bị và nhân lực.

Một bất cập khác là hoạt động kinh doanh âm thanh lưu động hiện nay phần lớn mang tính tự phát. Nhiều dàn loa kéo công suất lớn hoạt động như dịch vụ thương mại nhưng không đăng ký kinh doanh, không hợp đồng, không hóa đơn và gần như không chịu kiểm soát thuế. Khi có sự cố hoặc phản ánh, trách nhiệm cũng rất khó truy ra.

Có lẽ đã đến lúc cần nhìn loa kéo công suất lớn như một loại hàng hóa đặc biệt thay vì thiết bị dân dụng thông thường.

Ngoài việc tăng cường kiểm tra và xử phạt, cần quy định rõ giới hạn công suất đối với loa kéo phục vụ mục đích gia dụng. Loa dân dụng chỉ nên ở mức đủ dùng trong phạm vi gia đình và loa công sức lớn đã mua nên bị cấm sử dụng ngoài trời, đặc biệt trong khu dân cư đông đúc.

Trong trường hợp sử dụng trong nhà, mức âm thanh cũng phải đáp ứng yêu cầu cách âm tối thiểu tương tự cơ sở karaoke kinh doanh. Không thể để tình trạng một căn nhà mở loa cực lớn nhưng cả con hẻm phải nghe chung suốt nhiều giờ.

Trong ngắn hạn, cần tăng cường trách nhiệm của cấp cơ sở như xã, phường, ban khóm, tổ dân phố. Cần có cơ chế kiểm tra thường xuyên và chịu trách nhiệm nếu tình trạng tái diễn kéo dài.

Đồng thời, nên bổ sung quyền cho tổ dân phố được yêu cầu xuất trình giấy phép, hợp đồng thuê âm thanh hoặc thông tin đơn vị cung cấp dịch vụ trong các trường hợp tổ chức hát karaoke công suất lớn tại khu dân cư, lễ hội hay sự kiện ngoài trời.

Đối với các lễ hội hoặc chương trình đông người, chỉ nên cho phép thuê âm thanh từ đơn vị có giấy phép hoạt động rõ ràng. Các loại loa công suất lớn nên được quản lý chặt hơn, chỉ bán cho đơn vị có đăng ký kinh doanh dịch vụ biểu diễn hoặc tổ chức sự kiện chuyên nghiệp.

Bởi nếu không kiểm soát từ đầu nguồn, thì câu chuyện "cả xóm mất ngủ nhưng không ai xử lý được" sẽ còn tiếp diễn rất lâu.