Linh hoạt trong khó khăn, giữ 'nhịp' vận hành chính quyền 2 cấp ở Nghệ An

Cơ sở chủ động vượt “điểm nghẽn”

Ở các địa bàn miền núi, vùng sâu, vùng xa của tỉnh Nghệ An, áp lực sau sáp nhập thể hiện rõ nét. Tính đến tháng 4/2026, xã Nhôn Mai còn thiếu tới 10 vị trí việc làm, trong đó có nhiều chức danh liên quan đến các lĩnh vực then chốt như xây dựng, công nghệ thông tin, y tế, giáo dục. Đáng chú ý, một số lĩnh vực chuyên sâu vẫn chưa có cán bộ được đào tạo đúng chuyên ngành, buộc bộ máy phải vận hành trong điều kiện “vừa làm, vừa học, vừa bổ sung”.

Trong bối cảnh đó, cấp ủy, chính quyền xã Nhôn Mai đã lựa chọn cách tiếp cận linh hoạt thay vì chờ đợi hoàn thiện đủ nhân sự. Những cán bộ có năng lực, kinh nghiệm được giao thêm nhiệm vụ, đồng thời trực tiếp kèm cặp, hỗ trợ những người còn hạn chế về chuyên môn. Mô hình làm việc này không chỉ giúp duy trì hoạt động liên tục mà còn tạo ra sự gắn kết nội bộ, hình thành cơ chế “chia sẻ trách nhiệm” thay cho cách phân công cứng nhắc trước đây.

Ông Hoàng Nghĩa Hiếu, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Nghệ An cùng đoàn công tác kiểm tra vận hành chính quyền địa phương 2 cấp.

Ở những nhiệm vụ đột xuất như cập nhật dữ liệu đất đai, rà soát hồ sơ hành chính hay thống kê thiệt hại sau thiên tai, chính quyền xã không bó hẹp trong phạm vi từng bộ phận mà huy động cả hệ thống chính trị cùng tham gia. Tinh thần “không có việc anh – việc tôi” dần trở thành nguyên tắc điều hành chung, giúp tăng tính liên thông, giảm áp lực cho từng cá nhân.

Ông Lê Hồng Thái, Chủ tịch UBND xã Nhôn Mai, cho biết, công tác chính trị tư tưởng được đặt lên hàng đầu để tạo sự đồng thuận trong đội ngũ. “Chúng tôi động viên những cán bộ có năng lực nổi trội, kỹ năng tốt, tinh thần trách nhiệm cao đảm nhận thêm phần việc ở những vị trí còn khuyết; đồng thời tổ chức kèm cặp, hỗ trợ để nâng dần năng lực cho cán bộ khác. Đây không chỉ là giải pháp tình thế mà còn là cách tổ chức công việc phù hợp với yêu cầu mới”, ông Thái chia sẻ.

Thực tế tại nhiều địa phương khác cũng cho thấy một điểm chung: dù thiếu người, thiếu chuyên môn, nhưng nhờ sự chủ động, đoàn kết nội bộ và tinh thần trách nhiệm cao, bộ máy vẫn giữ được “nhịp” vận hành ổn định. Các thủ tục hành chính cơ bản được giải quyết đúng hạn, hoạt động điều hành không bị gián đoạn, tạo niềm tin cho người dân và doanh nghiệp.

Đồng bộ giải pháp để giữ “nhịp” vận hành

Nhận diện rõ những khó khăn từ thực tiễn, Nghệ An đã triển khai nhiều giải pháp mang tính hệ thống nhằm từng bước tháo gỡ “điểm nghẽn” về nhân lực và tổ chức bộ máy. Mục tiêu đặt ra là bảo đảm hai yêu cầu cốt lõi: đủ về số lượng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã.

Một trong những giải pháp nổi bật là việc điều động, biệt phái cán bộ từ cấp tỉnh về cơ sở, đồng thời điều chuyển nhân sự giữa các địa phương. Những cán bộ được lựa chọn đều có chuyên môn, kinh nghiệm ở các lĩnh vực then chốt như đất đai, xây dựng, tài chính, y tế, giáo dục, công nghệ thông tin… nhằm trực tiếp xử lý các vấn đề phát sinh trong quá trình vận hành bộ máy mới.

Nghệ An đang triển khai đồng bộ giải pháp để gỡ "điểm nghẽn" về nhân lực và tổ chức bộ máy.

Song song với việc sắp xếp nhân sự, tỉnh cũng chỉ đạo các sở, ban, ngành tăng cường hỗ trợ chuyên môn cho cơ sở theo phương châm “đồng hành – hỗ trợ – dẫn dắt”. Thay vì chỉ ban hành văn bản hướng dẫn, nhiều đơn vị đã thành lập các tổ công tác trực tiếp xuống địa bàn để “cầm tay chỉ việc”, giúp cán bộ cơ sở nắm bắt nhanh quy trình, hạn chế sai sót.

Cán bộ chuyên môn cấp tỉnh được phân công theo dõi từng lĩnh vực cụ thể, đồng thời thiết lập các nhóm trao đổi trên nền tảng số, kết nối tới toàn bộ các xã, phường. Nhờ đó, những vướng mắc phát sinh được giải đáp kịp thời, tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực: một địa phương gặp khó, nhiều địa phương cùng rút kinh nghiệm.

Trong những thời điểm đặc biệt khó khăn, vai trò hỗ trợ của cấp trên càng được thể hiện rõ. Khi các cơn bão lớn làm gián đoạn hạ tầng công nghệ tại nhiều xã miền núi, cán bộ cấp tỉnh đã trực tiếp xuống cơ sở, hỗ trợ xử lý công việc tại chỗ, bảo đảm tiến độ và tính chính xác. Sự đồng hành này giúp giảm đáng kể áp lực cho cán bộ cơ sở, đồng thời duy trì sự thông suốt của toàn hệ thống.

Theo ông Nguyễn Thăng Long, Trưởng phòng Tổ chức biên chế và Tổ chức phi chính phủ - Sở Nội vụ, trong mô hình chính quyền hai cấp, cấp xã và cấp tỉnh không tách rời mà vận hành như một chuỗi liên kết chặt chẽ. “Công việc chỉ thực sự thông suốt khi được xử lý tốt ngay từ cơ sở. Nếu cấp xã gặp vướng mắc, toàn bộ hệ thống sẽ bị ảnh hưởng”, ông nhấn mạnh.

Nhờ sự chủ động, đoàn kết nội bộ, bộ máy chính quyền cấp xã ở Nghệ An vẫn giữ được “nhịp” vận hành ổn định.

Về lâu dài, Nghệ An xác định cần giải quyết bài toán nhân lực một cách căn cơ. Bên cạnh việc điều động, biệt phái, tỉnh đang đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng, bố trí lại đội ngũ theo vị trí việc làm. Mục tiêu không chỉ dừng ở việc đủ người mà còn phải đúng chuyên môn, phù hợp với yêu cầu từng lĩnh vực.

Việc phân cấp cũng được gắn với trao quyền chủ động cho cơ sở trong việc tìm kiếm, bổ sung nguồn nhân lực, tạo điều kiện để các địa phương chủ động hơn trong tổ chức bộ máy. Khi đội ngũ cán bộ được kiện toàn, các lĩnh vực vốn là “điểm nghẽn” như đất đai, xây dựng, tài chính hay công tác Đảng, đoàn thể sẽ được xử lý nhanh hơn, minh bạch hơn.

Những khó khăn là điều khó tránh khỏi, nhưng chính trong thách thức đó, nhiều cách làm hay, sáng tạo đã được hình thành từ cơ sở. Sự linh hoạt trong điều hành, tinh thần đoàn kết nội bộ cùng với sự hỗ trợ kịp thời từ cấp trên đang góp phần tháo gỡ dần các “nút thắt”.

Khi bộ máy được vận hành bởi đội ngũ đủ năng lực, đủ số lượng và được hỗ trợ bởi cơ chế phù hợp, mô hình chính quyền hai cấp sẽ phát huy hiệu quả rõ nét hơn. Và khi đó, người dân, doanh nghiệp sẽ là đối tượng thụ hưởng trực tiếp từ một nền hành chính ngày càng chuyên nghiệp, minh bạch và gần dân.

Đến nay, đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Nghệ An đã cơ bản được kiện toàn. Về trình độ chuyên môn, hơn 99% cán bộ đạt từ đại học trở lên, trong đó cán bộ chủ chốt đạt 100%. Gần 94% cán bộ có trình độ lý luận chính trị từ trung cấp trở lên. Đây là nền tảng quan trọng để nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị ở cơ sở trong giai đoạn mới.