Kiểm tra bất ngờ cửa hàng lớn ở Hà Nội, phát hiện gần 500 'chim trời' trôi nổi

Tại một cửa hàng chim cảnh ở dốc Tam Đa, nhà chức trách phát hiện gần 500 chim chào mào, khướu, chích chòe, họa mi, cu gáy mua bán trôi nổi, không rõ nguồn gốc.

Sáng 5/5, một cuộc kiểm tra bất ngờ tại các cửa hàng bán chim cảnh ở chợ dốc Tam Đa, phường Tây Hồ, đã phơi bày quy mô đáng kể của hoạt động buôn bán chim cảnh không rõ nguồn gốc. Cuộc kiểm tra do Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (C05 - Bộ Công an) phối hợp với đội kiểm lâm cơ động và phòng cháy cháy chữa cháy rừng số 2, Chi cục kiểm lâm Hà Nội, thực hiện.

Công an và kiểm lâm kiểm tra cửa hàng chim cảnh ở chợ dốc Tam Đa. Ảnh: Phạm Dự

Tại một cửa hàng lớn là địa điểm quen mặt của giới chơi chim, tổ công tác phát hiện 468 cá thể chim gồm, 370 con chào mào, 6 chim cu gáy, 11 chích chòe than, 7 chích chòe lửa, 13 khướu bạc má, 42 chim họa mi, 19 chim kim oanh tai bạc.

Đây phần lớn là động vật rừng thông thường, trừ chích chòe lửa, khướu bạc má và chim họa mu thuộc phụ lục II thông tư 85 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. "Lẽ ra khi buôn bán chim phải có giấy tờ thể hiện nguồn gốc xuất xứ nhưng chủ cửa hàng lại không xuất trình được", một cán bộ cho hay.

Ông chủ trình bày tất cả 486 cá thể chim đều mua trôi nổi ở khắp nơi mang về bày bán nên không có hồ sơ chứng minh nguồn gốc. Hồi tháng 8/2025, ông từng bị kiểm lâm xử phạt 8 triệu đồng về hành vi bán chim không rõ nguồn gốc.

"Nhưng do hoàn cảnh khó khăn, không có công ăn việc làm và buôn bán chim cảnh là nghề mưu sinh chính nên tôi vẫn phải làm", chủ cửa hàng nói.

Kiểm lâm thống kê số lượng chim chào mào, cu gáy, khướu, họa mi, chích chòe. Ảnh: Phạm Dự

C05 đang phối hợp với lực lượng kiểm lâm để giám định, định giá, làm rõ nguồn gốc các cá thể chim này. Thông thường, sau khi xử lý, kiểm lâm sẽ tiến hành tái thả các cá thể này tại địa điểm phù hợp hoặc gửi vào trung tâm bảo tồn để chăm sóc.

Cũng trong sáng nay, lực lượng chức năng đã kiểm tra, nhắc nhở một số điểm buôn bán chim nhỏ lẻ khác ở chợ dốc Tam Đa. Nhà chức trách yêu cầu người dân phải chấp hành đúng quy định pháp luật, không được tự ý mua bán chim trời không có nguồn gốc, giấy tờ chứng minh.

Khu vực dốc Tam Đa được coi là một trong những chợ chim tự phát lớn nhất Hà Nội. Chợ hoạt động sôi nổi vào buổi sáng các ngày âm lịch có đuôi 4 và 9 như mùng 4, 9, 14, 19, 24, 29.

Người mua chim cảnh nên làm gì để không gặp rắc rối?

Theo C05, chủ các cửa hàng khi nhập chim phải có đầy đủ hồ sơ về nguồn gốc, bản kê lâm sản và giấy kiểm dịch với chim nhập từ nước ngoài. Nếu bị phát hiện, họ sẽ bị xử lý hành chính hoặc thậm chí là hình sự, tùy theo chủng loại, giá trị các cá thể chim.

Nhà chức trách lập biên bản vi phạm với chủ cửa hàng chim cảnh. Ảnh: Phạm Dự

Với người mua chim, họ thường mua vì chim hót hay, bề ngoài đẹp mà không chú ý đến các quy định pháp luật. Bởi thế, công an khuyến cáo người mua cần tìm hiểu kỹ quy định để bảo về quyền lợi của mình, tránh mua phải các loài chim trong danh mục nguy cấp, quý hiếm. Khi mua, họ phải yêu cầu chủ cửa hàng cung cấp giấy tờ thể hiện nguồn gốc, xuất xứ của cá thể chim.

"Nếu vô tình mua hoặc bắt được chim quý hiếm, người dân phải báo ngay cho cơ quan kiểm lâm để phối hợp giải quyết, tránh gặp rắc rối không đáng có", công an khuyên.

Ví dụ, những loài chim thông thường như chào mào, vành khuyên, nếu mua cũng phải đề nghị chủ cửa hàng viết giấy, trong đó thể hiện nguồn gốc.

Trước đó, từ tháng 10/2025, Bộ Công an cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường bắt đầu phối hợp triển khai kế hoạch 628, tuyên truyền, đấu tranh, xử lý góp phần ngăn chặn các hành vi trái pháp luật liên quan đến bảo vệ động vật hoang dã, nguồn lợi thủy sản tại Việt Nam.

Kế hoạch đã triển khai theo hai hướng vừa "đánh mạnh" vào các hành vi vi phạm pháp luật vừa "mềm hóa" nhận thức xã hội với thông điệp "không săn bắt - không tiêu thụ - bảo vệ động vật hoang dã, chim di cư, nguồn lợi thủy sản".

Trong 4 tháng đầu năm, lực lượng công an tiếp tục triển khai kế hoạch 628 và đã phát hiện 444 vụ, trong đó khởi tố 31 vụ với 47 bị can, xử phạt vi phạm hành chính 327 vụ với tổng số tiền hơn 1,6 tỷ đồng.

Phạm Dự