Hạ tầng đô thị tạo đà cho Cần Giờ thành trục phát triển mới

Từ khu vực khó kết nối vì thiếu hạ tầng, Cần Giờ dần trở nên gần hơn với trung tâm TP HCM và vùng lân cận nhờ nhiều siêu dự án, mở ra giai đoạn phát triển mới.

Một góc đô thị Vinhomes Green Paradise Can Gio với những trục đại lộ sáng rực lúc bình minh, đầu tháng 5/2026. Ảnh: VM

Cách trung tâm TP HCM khoảng 50 km, Cần Giờ không phải là khu vực xa về địa lý. Tuy nhiên, trong nhiều năm, hạn chế về hạ tầng khiến việc kết nối khu vực với trung tâm vẫn còn khó kh. Để đến Cần Giờ, người dân phụ thuộc gần như hoàn toàn vào hệ thống phà Bình Khánh, phà biển Vũng Tàu - Cần Giờ, khiến thời gian di chuyển khó ổn định, đặc biệt vào dịp cuối tuần hay lễ, Tết.

Tuy nhiên, bức tranh vùng dự báo sẽ thay đổi mạnh trong thời gian tới khi địa phương này đang đón dòng vốn khổng lồ chảy vào hạ tầng, xóa bỏ những điểm nghẽn bấy lâu nay.

Nam châm hạ tầng

Trong định hướng phát triển đô thị của TP HCM, khu Nam – đặc biệt là Cần Giờ - được xác định là không gian mở rộng về phía biển, có tiềm năng kinh tế, du lịch, sinh thái, logistic. Để khai thác tiềm năng, hàng loạt dự án hạ tầng đang được nghiên cứu, triển khai hoặc chuẩn bị đầu tư.

Cần Giờ đang chứng kiến cuộc "chuyển mình".

Động lực đầu tiên của khu vực này là metro Bến Thành - Cần Giờ. Tuyến dài hơn 50 km, kết nối Bến Thành, đi qua khu vực quận 4,7, Nhà Bè cũ và chạy dọc Rừng Sác đến Cần Giờ. Vận tốc thiết kế đến 350 km/h giúp giảm 90% thời gian di chuyển hiện nay.

Các hạ tầng kết nối Cần Giờ. Đồ họa: Vingroup

Điều này đồng nghĩa với việc đi từ biển Cần Giờ đến chợ Bến Thành trong 13 phút, nhanh hơn cả những khu vực nội thành như Bình Thạnh hay Phú Nhuận. Công trình này đang được Vingroup triển khai, dự kiến khai thác cuối 2028.

Tiếp theo là cầu Cầu Cần Giờ - công trình phá thế "lụy phà". Cầu đã động thổ đầu năm nay, dài 6,3 km, trong đó cầu chính vượt sông Soài Rạp gần 3 km, quy mô 6 làn xe, tổng vốn hơn 13.200 tỷ đồng. Công trình dự kiến hoàn thành năm 2029, giúp lưu thông liên tục, giảm nửa thời gian di chuyển và xóa bỏ "nút thắt" lớn nhất của khu vực.

Khi lưu thông qua sông Xoài Rạp không còn phụ thuộc đường thủy, lượng lớn phương tiện sẽ đổ về đường Rừng Sác mỗi ngày. Để đảm bảo khả năng đáp ứng trong dài hạn, tuyến đường này dự kiến nâng cấp lên 10 làn (hiện nay là 6), đưa vào khai thác giai đoạn 2028-2029.

Ở phía biển, đường kết nối Vũng Tàu dự kiến khởi công quý II/2026 và hoàn thành hai năm sau. Tuyến vượt biển này dài hơn 14 km, nối từ đường Biển Đông 2 thuộc Khu đô thị Cần Giờ đến khu vực đường 30/4, TP Vũng Tàu cũ. Dự án gồm gần 3 km đường dẫn, khoảng 8 km cầu và 3,1 km hầm dìm dưới biển.

Song song, khu vực này cũng có cao tốc Bến Lức - Long Thành (sắp hoàn thiện) đi qua. Siêu cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ vốn 5 tỷ USD sắp triển khai. Những dự án này, sẽ không chỉ phục vụ kết nối mà còn định hình vai trò kinh tế mới cho khu vực.

Theo ông Troy Griffiths, Phó tổng giám đốc, Bộ phận quản lý cấp cao Savills TP HCM, ở bất cứ quốc gia nào, hạ tầng luôn là yếu tố giúp khai mở thị trường. Với Cần Giờ, việc hàng loạt siêu dự án xuất hiện sẽ giúp thay đổi cấu trúc đô thị, tăng năng lực cạnh tranh và hút nhiều vốn đầu tư hơn.

Cùng nhận định, TS. Đinh Thế Hiển, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Tin học và Kinh tế ứng dụng cho biết những yếu tố từng được xem là hạn chế như hạ tầng chưa hoàn thiện và đô thị hóa chưa cao - lại là động lực tăng trưởng thời gian tới. Ông đánh giá vài năm tới là thời gian vàng để hạ tầng bùng nổ, kéo theo đó là sự hình thành của những không gian kinh tế mới.

Cần Giờ đang thay đổi diện mạo với hàng loạt hạ tầng lớn sắp đổ bộ. Ảnh: VM

Sức bật cho đô thị

Không phải khu vực nào cũng có thể trở thành điểm đến của các dự án hạ tầng quy mô lớn. Việc hàng loạt dự án lớn đổ bộ cho thấy tiềm năng phát triển của khu vực.

Trước hết là lợi thế về hệ sinh thái. Khu dự trữ sinh quyển Cần Giờ có diện tích khoảng 75.000 ha, được UNESCO công nhận, là một trong những khu rừng ngập mặn lớn nhất khu vực Đông Nam Á. Cùng với đường bờ biển dài và hệ thống sông rạch, nơi đây tạo nên một không gian sinh thái hiếm có trong đô thị lớn.

Định hướng mở rộng đô thị về phía biển cũng là động lực lớn. Khi khu vực trung tâm và các quận nội thành dần bão hòa, TP HCM cần những không gian mới để phát triển.

Quy hoạch đến 2030 xác định khu vực này trở thành đô thị sinh thái, bảo tồn khu dự trữ sinh quyển, tập trung phát triển kinh tế biển, đặc biệt là cảng trung chuyển, vận tải logistics, du lịch, đô thị sinh thái biển và năng lượng tái tạo.

Một góc hệ sinh thái ngập mặn tại Cần Giờ. Ảnh: Vingroup

Sự tham gia của các nhà đầu tư lớn cũng góp phần thúc đẩy quá trình này. Các dự án quy mô hàng nghìn hecta đang được triển khai tại Cần Giờ, trong đó có những mô hình đại đô thị sinh thái tích hợp du lịch, nghỉ dưỡng, an cư, giáo dục, thương mại, hướng đến khai thác đồng thời lợi thế thiên nhiên và hạ tầng.

Nổi bật nhất là Vinhomes Green Paradise, với quy mô khoảng 2.870 ha. Dự án này nằm trong khu vực hưởng lợi trực tiếp từ các tuyến hạ tầng đang và sẽ hình thành, đồng thời đóng vai trò bổ sung hệ sinh thái dịch vụ cho khu vực.

Trong tương lai, đô thị sẽ cung cấp hàng chục nghìn sản phẩm nhà ở, cùng hệ sinh thái sân golf, quảng trường, nhà hát, khách sạn, công viên giải trí VinWonders, trung tâm thương mại quy mô lớn...

Ông Stephen Higgins, Giám đốc bộ phận Thị trường vốn, Cushman và Wakefield Nhật Bản, người từng nhiều năm sống tại Việt Nam ví Cần Giờ như "kỳ quan đô thị" trong tương lai. Bên cạnh lợi thế tự nhiên hiếm có, hạ tầng đẳng cấp quốc tế đang thổi làn gió mới cho khu vực. Sự xuất hiện của những đô thị như của Vinhomes giúp tận dụng lợi thế, tạo môi trường sống tối ưu cùng các hoạt động kinh tế, thương mại diễn ra náo nhiệt.

Còn theo chuyên gia kinh tế, TS. Đinh Thế Hiển, lợi thế lớn nhất của Cần Giờ không chỉ nằm ở 75.000 ha khu dự trữ sinh quyển hay vị trí "sát vách" TP HCM, mà ở siêu đô thị tích hợp quy mô quốc tế - mô hình hoàn toàn khác biệt với các đô thị Việt Nam trước đây. Khi hạ tầng kết nối và đô thị vận hành đồng bộ, Cần Giờ thậm chí có thể đón 70-80 triệu lượt khách mỗi năm, vượt xa các thủ phủ du lịch nổi tiếng thế giới.

Từ một khu vực bị giới hạn bởi kết nối, Cần Giờ đang từng bước thay đổi vị thế trong bản đồ đô thị TP HCM. Khi các dự án hạ tầng được triển khai, khoảng cách địa lý không còn là rào cản, mở ra cơ hội để khu vực này chuyển mình thành một trục phát triển mới.