Giá vàng lao dốc sau đó tăng vọt, chuyên gia "giải mã" nguyên nhân

Thị trường vàng trong nước vừa trải qua tuần giao dịch đầy sóng gió và biến động nhất từ đầu năm 2026. Trong vài ngày, giá vàng miếng SJC bán ra đã từ mốc 150,2 xuống còn 136 triệu đồng/lượng, tạo ra một cú sốc lớn cho giới đầu tư. Tuy nhiên chỉ ít ngày sau, giá vàng "bẻ lái" ngoạn mục khi nhanh chóng phục hồi lên mức 147 triệu đồng/lượng.

Nguyên nhân giá vàng lao dốc không phanh khiến nhà đầu tư lo sợ

Trong tuần vừa qua, giá vàng trong nước và thế giới liên tục giảm mạnh trong những ngày đầu tuần. Đặc biệt, giá vàng trong nước (vàng miếng SJC) đầu tuần ở mức 146,2 - 150,2 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra) đã giảm xuống mức "đáy" tuần 131 - 136 triệu đồng/lượng (mua vào - bán ra) chỉ trong ít ngày. Mức giảm hơn 15 triệu đồng/lượng (mức mua vào của cửa hàng) được xem là pha lao dốc sâu nhất từ đầu năm 2026 nếu tính trong 1 tuần.

Thậm chí, mức giảm của giá vàng trong nước được đánh giá còn khủng khiếp hơn tại thị trường thế giới. Theo đó, ông Shaokai Fan, Giám đốc khu vực châu Á - Thái Bình Dương (không bao gồm Trung Quốc) kiêm Giám đốc Ngân hàng Trung ương toàn cầu của WGC cho rằng, giá vàng trong nước của Việt Nam nhìn chung biến động cùng chiều với giá vàng thế giới.

Tuy nhiên, mức tăng của giá vàng trong nước có thể cao hơn khi thị trường đi lên và giảm chậm hơn khi thị trường đi xuống do còn chịu tác động từ nhu cầu trong nước.

"Bên cạnh đó, mức chênh lệch giá giữa thị trường vàng trong nước và thế giới, vốn thay đổi theo từng giai đoạn, cũng là một yếu tố góp phần tạo ra sự khác biệt về biên độ tăng giảm của giá vàng trong nước so với giá vàng quốc tế", ông Shaokai Fan nhận định.

Giá vàng liên tục giảm mạnh là hệ quả của một chuỗi phản ứng dây chuyền khởi phát từ thị trường tài chính quốc tế, kết hợp cùng yếu tố tâm lý tại thị trường nội địa.

Theo các chuyên gia vàng tại Việt Nam, tâm lý hoang mang nhanh chóng lan rộng khi chứng kiến giá vàng thế giới xuống thấp kéo theo giá vàng trong nước giảm sâu. Sự hoảng loạn này đã tạo ra hiệu ứng "domino".

Bà Chu Phương, chuyên gia vàng cho biết, giá vàng trong nước liên tục giảm mạnh trong nhiều ngày khiến lực bán tháo ồ ạt diễn ra. Nhiều nhà đầu tư cá nhân lo sợ giá vàng sẽ còn xuyên thủng các đáy sâu hơn đã vội vã mang vàng đi bán cắt lỗ.

"Ngoài ra, động thái phòng thủ của các doanh nghiệp để quản trị rủi ro trước biên độ dao động quá lớn, các nhà vàng lớn đã nới rộng chênh lệch mua - bán lên tới 5 triệu đồng/lượng. Việc ép giá mua vào xuống rất thấp đã khiến đà rơi của vàng càng trở nên thê thảm", bà Phương nhận định.

Giới chuyên gia quốc tế nhận định, yếu tố mang tính "mấu chốt" khiến giá vàng thế giới lao dốc không phanh chính là báo cáo việc làm phi nông nghiệp tháng 5 của Mỹ được công bố vào cuối tuần trước.

Cụ thể, nền kinh tế lớn nhất thế giới đã tạo ra tới 172.000 việc làm mới, cao gần gấp đôi so với con số dự báo 88.000 từ các chuyên gia Phố Wall. Đồng thời, số liệu của các tháng trước đó cũng được điều chỉnh tăng mạnh, cho thấy thị trường lao động Mỹ vẫn cực kỳ kiên cường. Điều này ngay lập tức "dội một gáo nước lạnh" vào kỳ vọng của thị trường về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ sớm đảo chiều chính sách tiền tệ.

Nền kinh tế khỏe mạnh đồng nghĩa với việc lạm phát có thể dai dẳng, khiến Fed có lý do để duy trì mức lãi suất ở mức cao trong thời gian dài hơn. Lãi suất cao chính là "thiên địch" của vàng - một loại tài sản không sinh lời. Hệ quả là trên thị trường quốc tế, vàng bị bán tháo ồ ạt, trượt sâu dưới sát mốc 4.000 USD/ounce.

Ngay sau khi dữ liệu kinh tế Mỹ được công bố, dòng tiền đầu tư toàn cầu đã nhanh chóng tháo chạy khỏi vàng để tìm về các kênh trú ẩn mang lại lợi tức cố định.

Lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ tăng vọt lên mức hấp dẫn, thu hút nguồn vốn khổng lồ. Ngoài ra, chỉ số đồng USD ghi nhận đà tăng mạnh mẽ. Do vàng được định giá bằng USD, sự mạnh lên của "đồng bạc xanh" khiến vàng trở nên đắt đỏ hơn đối với các nhà đầu tư nắm giữ các loại tiền tệ khác, qua đó bóp nghẹt lực cầu quốc tế.

Giá vàng bất ngờ đảo chiều tăng vọt do đâu?

Chỉ sau vài phiên "chìm trong sắc đỏ", giá vàng trong nước bất ngờ có sự phục hồi để vươn lên mốc 147 triệu đồng/lượng. Các chuyên gia cho rằng, sự phục hồi này đến từ sự giao thoa của nhiều yếu tố địa chính trị và cơ chế thị trường.

PSG.TS Đinh Trọng Thịnh, chuyên gia tài chính - kinh tế cho rằng, mức giá 136 triệu đồng/lượng bán ra từ các thương hiệu vàng được xem là cơ hội hấp dẫn đối với cả giới đầu cơ lẫn người dân có nhu cầu tích trữ thực sự.

"Sau một thời gian dài vàng neo ở quanh mức 150 - 160 triệu đồng/lượng, mức giảm sâu đã kích hoạt lòng tham của thị trường. Nhóm nhà đầu tư nhạy bén đã tranh thủ tung tiền mặt "bắt đáy" với kỳ vọng giá vàng sẽ lấy lại quỹ đạo tăng trưởng trong dài hạn", ông Thịnh nhận định.

Giá vàng liên tục giảm mạnh khiến nhu cầu mua vàng của người dân và giới đầu tư tăng trở lại, từ đó thúc đẩy giá vàng đảo chiều tăng. Ảnh: Thái Nguyễn 

Giới chuyên gia quốc tế cho rằng, mặc dù chịu áp lực từ chính sách tiền tệ của Mỹ, giá vàng nhanh chóng tìm thấy bệ đỡ vững chắc khi chiến sự tại Trung Đông có dấu hiệu hạ nhiệt.

Theo Kitco News, giá vàng giao ngay ổn định trở lại khi giá dầu giảm mạnh do lo ngại về thỏa thuận Mỹ - Iran, hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ tăng nhẹ và các nhà giao dịch hướng sự chú ý đến báo cáo kỳ vọng lạm phát tiếp theo.

Diễn biến mới nhất giữa Mỹ và Iran đang được đánh giá giảm bớt leo thang. Tổng thống Donald Trump đã hủy bỏ các cuộc tấn công theo kế hoạch nhằm vào Iran và cho biết một thỏa thuận hòa bình có thể mở lại eo biển Hormuz ngay trong cuối tuần này. Do đó, giá dầu Brent đã giảm mạnh khiến giá năng lượng giảm, lợi suất trái phiếu kho bạc giảm và giá cổ phiếu tương lai tăng, điều này có lợi cho giá vàng.

Các chuyên gia cũng cho rằng, ngay khi giá vàng thế giới chững lại đà rơi, dòng tiền của các quỹ đầu tư lớn đã âm thầm quay trở lại gom hàng, đẩy giá vàng quốc tế hồi phục lên trên mức 4.200 USD/ounce.

Ông Ray Jia, Trưởng bộ phận nghiên cứu về Trung Quốc tại Hội đồng Vàng Thế giới (WGC) cho rằng, giá vàng giảm nhẹ trong tháng 5 khi Trung Quốc kết thúc chuỗi 8 tháng dòng vốn chảy vào các quỹ ETF nhưng ngân hàng trung ương nước này vẫn tiếp tục tích trữ vàng. Ngân hàng trung ương Trung Quốc đã tận dụng cơ hội để tăng cường mua vàng vào tháng trước.

"Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc đã công bố tăng dự trữ vàng hàng tháng lần thứ 19 liên tiếp vào tháng 5, đẩy lượng dự trữ chính thức tăng thêm 10 tấn lên 2.332 tấn. Đây đánh dấu tháng mua vàng mạnh nhất của khu vực chính phủ kể từ tháng 12/2024. Theo đó, lượng vàng dự trữ chính thức đã tăng 25 tấn từ đầu năm đến nay và hiện chiếm 8,9% dự trữ ngoại hối của Trung Quốc", ông Ray Jia cho biết.