
Đoàn làm phim Fatherland xuất hiện trên thảm đỏ Cannes - Ảnh: AFP
Theo Variety, tối 14-5 (giờ địa phương), buổi công chiếu Fatherland tại Grand Palais khép lại với tràng pháo tay đứng kéo dài 5 phút dành cho đạo diễn Paweł Pawlikowski và dàn diễn viên.
Trong đó, màn thể hiện của Sandra Hüller chiếm trọn tâm điểm của phim. Cô vào vai Erika Mann - con gái nhà văn đoạt Nobel Thomas Mann - trong chuyến trở về nước Đức năm 1949 cùng cha mình giữa bối cảnh châu Âu hậu Thế chiến 2 đang bị chia cắt bởi những đối cực chính trị và ký ức chiến tranh chưa khép lại.
Chân dung gia đình tan vỡ hậu chiến tranh
Fatherland đánh dấu sự trở lại của Paweł Pawlikowski sau tám năm kể từ Cold War. Phim tiếp tục phong cách quen thuộc của đạo diễn Ba Lan với hình ảnh đen trắng, tỉ lệ khung hình Academy.
Lấy bối cảnh năm 1949, phim xoay quanh nhà văn Thomas Mann trong chuyến trở lại Đức lần đầu tiên kể từ khi rời bỏ quê hương năm 1933 để phản đối chế độ Quốc xã.

Phim gây ấn tượng vì cách kể chuyện chặt chẽ và sử dụng hình ảnh đen trắng suốt 82 phút - Ảnh: Cannes
Thomas Mann khi ấy đã là công dân Mỹ, sống lưu vong tại California. Ông được mời tham dự các sự kiện vinh danh Goethe tại Frankfurt và Weimar - hai địa điểm nằm ở hai cực chính trị của nước Đức thời hậu chiến.
Hanns Zischler vào vai Thomas Mann với vẻ điềm tĩnh, xa cách và đôi lúc gần như vô cảm. Đồng hành cùng ông là cô con gái Erika Mann (Sandra Hüller).
Phim đặt Thomas Mann vào những cuộc tranh luận về trách nhiệm chính trị, sự lưu vong và lựa chọn của giới trí thức Đức trong thời Đức Quốc xã. Ở Frankfurt, ông bị chất vấn vì đã rời bỏ đất nước thay vì ở lại chịu đựng như nhiều người Đức khác. Tại Weimar, ông tiếp xúc với giới chức Đông Đức trong khi vẫn giữ khoảng cách ngoại giao với cả hai phe Đông - Tây.

Sandra Hüller gây chú ý khi vào vai Erika Mann - Ảnh: Cannes
Song song với hành trình chính trị là bi kịch riêng của gia đình Thomas Mann. Phim mở đầu bằng cuộc điện thoại giữa Erika Mann và em trai Klaus Mann - nhà văn đồng tính sống lưu vong tại Mỹ, đang chìm trong khủng hoảng tinh thần và nghiện ngập.
Khi Thomas Mann và Erika Mann đang thực hiện chuyến công tác tại Đức, họ nhận tin dữ liên quan tới Klaus Mann. Theo nhiều bài phê bình, đây là bước ngoặt khiến những cảm xúc bị dồn nén giữa cha và con gái bắt đầu lộ rõ.
Sandra Hüller sẽ "làm nên chuyện" tại Cannes?
Dù Fatherland xoay quanh Thomas Mann nhưng phần lớn các bài phê bình sau buổi chiếu tại Cannes đều tập trung vào Sandra Hüller.
Nhiều nhà phê bình đánh giá đây tiếp tục là một năm nổi bật của nữ diễn viên sau Rose và phim Hollywood Project Hail Mary. Deadline mô tả nữ diễn viên sở hữu khả năng "truyền tải bốn cảm xúc cùng lúc chỉ bằng một ánh nhìn", trong khi The Guardian gọi diễn xuất của cô là "lưỡi lê sắc bén của trí tuệ".

Nhiều nhà phê bình dành lời khen cho màn thể hiện của nữ diễn viên trong phim - Ảnh: The Wrap
Trong phim, Erika Mann là người bị mắc kẹt giữa trách nhiệm gia đình, ký ức lưu vong và cảm giác đánh mất chính mình. Cô vừa là thư ký, trợ lý, phiên dịch, vừa là người bảo vệ hình ảnh công chúng cho cha mình.
Deadline viết rằng Erika Mann "lọc bỏ thư nặc danh, xử lý lính biên phòng, chọn cà vạt cho cha và kéo ông khỏi vòng vây người hâm mộ bằng sự bình thản gần như phi thường".
Chính vì thế, khoảnh khắc cô tát người chồng cũ Gustaf Gründgens tại bữa tiệc ở Frankfurt trở thành một trong những cảnh gây ấn tượng mạnh nhất phim.
Theo The Guardian, đây là phân đoạn cho thấy "sự giận dữ chính trị hiếm hoi" trong thế giới lạnh lùng của Pawlikowski.

.
Fatherland khép lại bằng cảnh Thomas Mann và Erika Mann ghé thăm nhà thờ nơi Johann Sebastian Bach từng làm việc.
Phim không đưa ra kết luận rõ ràng về hòa giải hay cứu rỗi. Pawlikowski giữ nguyên trạng thái "lửng lơ" quen thuộc trong điện ảnh của mình, nơi lịch sử, ký ức và bản sắc cá nhân vẫn tiếp tục va chạm mà chưa tìm được câu trả lời cuối cùng.
