LTS: Mùa Phật đản không chỉ dừng lại ở tiếng chuông chùa, khói hương hay những lời cầu an xin lộc. Giữa nhịp sống hiện đại, đây là khoảng lặng thiêng liêng để nhiều người trẻ - vốn đang mang một tâm hồn kiệt sức vì áp lực thành công và sự bủa vây của mạng xã hội - học cách dừng lại để đối thoại với chính mình.
Loạt bài "Khi người trẻ đi tìm bình an" của Thanh Niên Online là những thước phim tư liệu đời thường về nỗi cô đơn, những khoảng chênh vênh của thế hệ số và hành trình chữa lành dưới góc nhìn minh triết, gần gũi của các tu sĩ Phật giáo. Tinh thần nhà Phật hôm nay không nằm xa lánh hồng trần, mà hiện diện ngay trong cách chúng ta học sống chậm lại, bao dung với bản thân và tìm lại một khoảng lặng bình an giữa giông bão cuộc đời.

Ngày càng nhiều người trẻ về chùa
ẢNH: DIỆU MI
Những ngày này, nhiều ngôi chùa ở TP.HCM đông kín người đến dự lễ Phật đản. Trong dòng người chậm rãi bước qua sân chùa, có những bạn trẻ đứng rất lâu trước tượng đản sinh rồi mới cúi đầu múc từng gáo nước nhỏ thực hiện nghi thức tắm Phật.
Có người đi chùa để cầu bình an cho gia đình. Có người chỉ muốn tìm một khoảng lặng sau nhiều ngày sống quá vội giữa áp lực công việc, những lời khen chê trên mạng xã hội hay cảm giác mệt mỏi vì lúc nào cũng phải cố gắng trở nên tốt hơn người khác.
Theo thượng tọa Thích Quang Thạnh, Phó trưởng ban Trị sự, Giáo hội Phật giáo Việt Nam TP.HCM; Phó viện trưởng kiêm Tổng thư ký Học viện Phật giáo Việt Nam tại TP.HCM, điều quan trọng nhất của mùa Phật đản không nằm ở việc đi chùa đông đến đâu hay làm nghi lễ lớn thế nào. Điều quan trọng là sau khi bước ra khỏi cổng chùa, mỗi người có sống tốt hơn hay không.
Những gáo nước để nhìn lại chính mình
Giữa không khí trang nghiêm của mùa Phật đản, nghi thức tắm Phật được nhiều người thành kính thực hiện. Nhưng theo thượng tọa Thích Quang Thạnh, điều ý nghĩa nhất không nằm ở hình thức của nghi lễ mà ở việc mỗi người nhìn lại chính mình sau những gáo nước nhỏ.
Khi đứng trước tượng đản sinh, người phật tử chắp tay xá Phật với tâm thanh tịnh rồi dùng tay phải múc nước thực hiện nghi thức tắm Phật.

Thượng tọa Thích Quang Thạnh, Phó trưởng ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam TP.HCM
ẢNH: CHÙA HOẰNG PHÁP
Gáo nước đầu tiên mang ý nghĩa nhắc bản thân tránh điều xấu. Gáo thứ hai nhắc mình cố gắng sống thiện lành hơn. Gáo nước thứ ba là lời nhắc biết yêu thương, sẻ chia để giúp người khác vơi bớt khổ đau trong cuộc sống.
Theo chia sẻ của sư thầy, khi tắm Phật không nên rưới nước trực tiếp lên đầu tượng để thể hiện sự tôn kính với Đức Phật.
"Điều quan trọng không nằm ở việc mình múc bao nhiêu gáo nước mà là sau nghi lễ đó, mình có sống tốt hơn hay không", vị thượng tọa nói.
Đi chùa không phải để xin điều gì cho riêng mình
Thượng tọa Phó trưởng ban Trị sự cho rằng, nhiều người đi chùa rất thường xuyên nhưng khi bước ra ngoài vẫn dễ nóng giận, hơn thua hay làm đau lòng người khác bằng lời nói. Nếu như vậy thì việc đi chùa mới chỉ dừng ở hình thức.
Theo thượng tọa Thích Quang Thạnh, tu không phải để trở thành người đặc biệt hay tốt hơn người khác mà là để sống tử tế hơn mỗi ngày. Sự tử tế ấy đôi khi bắt đầu từ những điều rất nhỏ như biết gọi điện hỏi thăm cha mẹ, biết nói lời xin lỗi hay giúp đỡ một người đang khó khăn.
"Đi chùa, lạy Phật hay tắm Phật không chỉ là nghi lễ mà quan trọng là học theo lòng từ bi và tinh thần sẻ chia để mang vào cuộc sống hằng ngày. Mỗi ngày còn sống là còn cơ hội làm điều tốt, làm tròn trách nhiệm với cha mẹ, gia đình và xã hội. Như vậy là sống một ngày có ý nghĩa", thượng tọa phân tích.
Vị sư thầy cho rằng nhiều người sống quá lệ thuộc vào lời khen chê của người khác. Chỉ cần được khen thì vui, bị chê thì buồn, đến mức cảm xúc của mình bị người khác điều khiển. Theo thượng tọa, đó cũng là một dạng "làm nô lệ" cho ánh nhìn bên ngoài.

Người trẻ đi chùa không phải để xin điều gì đó cho riêng mình
ẢNH: KHÁNH AN
Điều quan trọng không phải là người khác nói gì, mà là mình đủ tỉnh táo để nhìn lại bản thân. Nếu lời góp ý đúng thì sửa đổi để tốt hơn, còn những điều không đúng thì nên buông bỏ, không để ảnh hưởng tâm mình. Bởi mỗi người hiểu rõ mình nhất, không cần sống chỉ để chờ được công nhận hay khen tặng.
Tu tập không phải để phô trương cho người khác thấy, mà là hành trình sửa mình mỗi ngày. Sư thầy giải thích, đạo Phật giúp chúng ta nhìn rõ bản chất vô thường để biết làm chủ chính mình. Và sự tu tập thực tế nhất bắt đầu từ gia đình, biết quan tâm cha mẹ, vợ chồng, con cái, chăm sóc cảm xúc của nhau, sống tử tế với hàng xóm, cộng đồng.
"Đi chùa không chỉ là tụng kinh, lễ Phật, mà quan trọng hơn là sửa lời ăn tiếng nói, suy nghĩ và cách đối xử với nhau để không làm tổn thương mình và người khác", thượng tọa chia sẻ. Theo thầy, nếu mỗi gia đình đều biết sống tử tế và yêu thương nhau thì sự bình an sẽ lan rộng ra cả cộng đồng, xã hội.
Người trẻ đang sống trong áp lực phải hoàn hảo
Thượng tọa Thích Quang Thạnh cho biết không ít người trẻ tìm đến chùa mùa Phật đản không hẳn để cầu xin điều gì quá lớn. Có người chỉ muốn tìm cảm giác nhẹ lòng sau nhiều ngày sống trong áp lực phải trở thành phiên bản hoàn hảo của chính mình.
Theo sư thầy, nhiều nỗi khổ hôm nay bắt đầu từ việc con người quá đặt nặng cái tôi và luôn muốn mình phải nổi bật hơn người khác. Áp lực ấy bây giờ xuất hiện ở khắp nơi, từ công việc, ngoại hình cho đến mạng xã hội.
"Nhiều người bây giờ sống rất mệt vì luôn lo người khác nghĩ gì về mình", thượng tọa nói.
Thượng tọa chia sẻ, khi quá lệ thuộc vào sự công nhận từ bên ngoài, con người rất dễ đánh mất sự bình an của chính mình. Có người nhìn bên ngoài lúc nào cũng vui vẻ nhưng bên trong lại cô đơn, áp lực và luôn cảm thấy mình chưa đủ tốt.

Nhiều người trẻ đến các khóa tu 1 ngày để học thiền, nghe pháp thoại
ẢNH: DIỆU MI
"Người trẻ ai cũng thích mình đẹp, thích được người khác chú ý. Nhưng rồi tóc cũng bạc, da cũng nhăn, sức khỏe cũng thay đổi theo năm tháng. Đó là điều tự nhiên không ai tránh được", thượng tọa chia sẻ chia sẻ.
Điều khiến con người mệt mỏi không phải chỉ vì cuộc sống khó khăn mà còn vì lúc nào cũng phải cố gắng trở thành một ai đó trong mắt người khác. Có người rất thành công nhưng vẫn bất an vì sợ tụt lại phía sau. Có người có ngoại hình đẹp nhưng vẫn không cảm thấy hạnh phúc vì luôn lo mình sẽ không còn được chú ý như trước.
Thượng tọa nhấn mạnh, điều quan trọng không nằm ở vẻ ngoài hay sự hơn thua mà là cách sống và cách đối xử với người khác mỗi ngày.
Có người ăn mặc rất đẹp nhưng lời nói lại khiến người khác tổn thương. Ngược lại, cũng có người sống rất bình dị nhưng đi đến đâu cũng khiến người khác cảm thấy dễ chịu vì biết cư xử nhẹ nhàng và tử tế.
Theo thượng tọa, một người có thể không nổi bật hay giàu có nhưng nếu biết nghĩ cho người khác, biết sống chân thành thì vẫn mang lại sự bình an cho chính mình và những người xung quanh.

4 hours ago
3







