Có nên cho trẻ sơ sinh tắm nắng để phòng vàng da?

Tôi mới sinh con, có nên cho bé tắm nắng thường xuyên để phòng ngừa vàng da không? (Mỹ Hà, Cần Thơ)

Trả lời:

Vàng da là tình trạng phổ biến ở trẻ sơ sinh, xảy ra khi cơ thể tích tụ quá nhiều bilirubin (sắc tố màu vàng cam) trong máu. Triệu chứng có thể xuất hiện sau sinh, tùy mức độ nhẹ đến nặng. Vàng da bệnh lý nếu không được chẩn đoán, điều trị đúng cách, trẻ dễ gặp biến chứng vàng da nhân, tổn thương não, thậm chí đe dọa tính mạng.

Một số trẻ có thể bị vàng da kéo dài (trên 14 ngày ở trẻ đủ tháng và trên 21 ngày ở trẻ non tháng). Nguyên nhân bao gồm thiếu sữa mẹ hoặc một số chất trong sữa mẹ có thể ức chế sự chuyển hóa của gan làm chậm quá trình đào thải bilirubin (thường lành tính), các bệnh lý như suy giáp hoặc teo đường mật bẩm sinh...

Hiện các hướng dẫn Nhi khoa trên thế giới không khuyến cáo cho trẻ sơ sinh tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời với mục đích phòng ngừa hoặc điều trị vàng da. Bức xạ mặt trời bao gồm tia cực tím (UVA/UVB) và tia hồng ngoại có thể khiến trẻ bị cháy nắng, mất nước hoặc tăng nguy cơ ung thư da theo thời gian.

Để phòng ngừa và làm giảm vàng da, trẻ cần bú tăng cường đủ sữa hoặc bổ sung sữa ngoài trong trường hợp thiếu sữa mẹ (khoảng 8-12 lần mỗi ngày) để giúp đào thải bilirubin qua phân và nước tiểu. Phụ huynh nên quan sát da bé dưới ánh sáng ban ngày tự nhiên, nếu thấy vàng da lan nhanh xuống phần thân dưới đến bụng hoặc đùi, cần đưa bé đi khám ngay.

Trường hợp trẻ vàng da có chỉ định điều trị, bác sĩ sẽ thực hiện liệu pháp quang học (chiếu đèn) với cường độ, bước sóng phù hợp, an toàn.

Liệu pháp quang học điều trị vàng da cho trẻ sơ sinh. Ảnh: Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh

Bạn có thể cho trẻ tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên để quan sát màu da của trẻ vào 7-8h hoặc 16-17h khi tia UV yếu hơn, với tần suất 1-3 lần mỗi tuần, mỗi lần khoảng 10-15 phút. Khi ra ngoài trời, ưu tiên bóng râm, quần áo mỏng nhẹ, mái che xe đẩy.

Một phần ánh nắng mặt trời có thể hỗ trợ tổng hợp vitamin D thông qua tiếp xúc da tay chân, giúp hấp thụ canxi, phát triển xương. Tiếp xúc với ánh sáng tự nhiên, đặc biệt vào buổi sáng, có thể giúp điều chỉnh nhịp sinh học của bé, cải thiện giấc ngủ và tâm trạng.

Tốt nhất không nên cho trẻ sơ sinh tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng trong khoảng 10h đến 16h, và không cho trẻ nằm phơi nắng hoàn toàn ngoài trời vì điều này không mang lại hiệu quả giảm vàng da cho trẻ. Thay vì phơi nắng, phụ huynh nên đưa con đến bệnh viện để bác sĩ xem xét cần chỉ định điều trị vàng da hay không và có phương pháp điều trị hiệu quả.

BS.CKI Tô Vũ Thiên Hương
Trung tâm Sơ sinh
Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM

Độc giả gửi câu hỏi về nhi sơ sinh tại đây để bác sĩ giải đáp