
"Bác sĩ" V. thăm khám một khách hàng, sau đó kết luận cơ thể khách có bệnh, đồng thời tư vấn mua thêm thực phẩm chức năng giúp "làm sạch mạch máu" do trung tâm phân phối và gối "nâng cột sống cổ độc quyền" - Ảnh: THU HIẾN - XUÂN MAI
Rất nhiều video tại kênh TikTok có tên "Trung tâm trị liệu - T.T.", Facebook "T.T - Trung tâm trị liệu" và YouTube "Viện trị liệu T.T." thu hút hàng trăm nghìn lượt xem, bình luận và chia sẻ, đều lặp lại một kịch bản quen thuộc:
Vừa trực tiếp "thăm khám", "giải cơ" cho người bệnh, vừa giải thích hàng loạt triệu chứng như: đau đầu, chóng mặt, ù tai, mất ngủ, tức ngực, khó thở… với nguyên nhân được quy về do vùng cơ bị co cứng, chèn ép mạch máu nuôi não. Nếu không xử lý kịp thời có thể dẫn đến tai biến, đột quỵ.
Đau cổ vai gáy không gây ra đột quỵ, người dân cần tỉnh táo
Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, PGS Nguyễn Huy Thắng - Chủ tịch Hội đột quỵ TP.HCM, Trưởng khoa mạch máu não, Bệnh viện Nhân dân 115 TP.HCM - nhận định đau cổ vai gáy chủ yếu liên quan đến cơ - xương - khớp và không có cơ chế trực tiếp gây ra đột quỵ. Ngay cả khi tình trạng này kéo dài hay trở thành mạn tính cũng không làm tăng nguy cơ đột quỵ.
Thực tế đột quỵ thường liên quan đến các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn nhịp tim (đặc biệt là rung nhĩ) và việc kiểm soát bệnh nền kém.
"Người dân nên tỉnh táo trước thông tin chưa kiểm chứng, chủ động kiểm soát bệnh nền và khám sức khỏe định kỳ để phòng ngừa đột quỵ một cách hiệu quả", PGS Thắng khuyến cáo.
Bác sĩ Nguyễn Tiến Lộc (khoa ngoại chấn thương, Bệnh viện Lê Văn Thịnh) cũng cho hay đau do căng cơ vùng cổ vai gáy và đột quỵ là hai tình trạng bệnh hoàn toàn khác nhau.
Bản chất của việc làm mềm các cơ đều dựa trên cơ chế giúp các cơ được “thả lỏng” sau một khoảng thời gian dài gồng cứng liên tục (do tư thế ngồi, tư thế làm việc không tốt). Chính vì vậy, việc massage các nhóm cơ không có vai trò gì trong việc “làm sạch mạch máu” để ngăn ngừa đột quỵ.
Tương tự, bác sĩ Nguyễn Thắng Nhật Tuệ, Trưởng khoa cấp cứu Bệnh viện Gia An 115 (TP.HCM), cũng khẳng định đột quỵ không liên quan đến căng cơ. Những thông tin "giải cơ chuyên sâu" để phòng ngừa và chữa trị đột quỵ là hoàn toàn không có cơ sở khoa học.
"Đột quỵ chủ yếu xuất phát từ các yếu tố nguy cơ như tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, đái tháo đường type 2, rối loạn đông máu, rung nhĩ, béo phì, hút thuốc lá, ít vận động… Xoa bóp không đúng cách đôi khi có thể tổn thương cột sống cổ", bác sĩ Tuệ giải thích.
Khi nào cần tầm soát đột quỵ?
Bác sĩ Thắng chia sẻ thêm, việc tầm soát đột quỵ không cần thiết cho tất cả mọi người, mà chủ yếu áp dụng cho những người có yếu tố nguy cơ hoặc từ khoảng 40 tuổi trở lên.
Với người trẻ, khỏe mạnh, không có bệnh nền, việc tầm soát diện rộng là không cần thiết.
Đáng lưu ý, nếu đã xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ đột quỵ như: méo miệng, yếu liệt tay chân, nói khó… thì đây là tình huống cấp cứu và cần đến cơ sở y tế ngay lập tức, không nên chần chừ.
Trên thực tế, việc đánh giá nguy cơ ban đầu chủ yếu dựa vào thăm khám lâm sàng và kiểm soát các yếu tố nguy cơ cơ bản như huyết áp, đường huyết hay rối loạn nhịp tim, còn các kỹ thuật chuyên sâu chỉ cần thiết trong một số trường hợp cụ thể.
Làm gì khi co cứng cơ?
Để giải quyết những tình trạng co cứng cơ, BS.CKII Ngô Văn Quốc - Trưởng khoa ngoại chấn thương Bệnh viện Lê Văn Thịnh - hướng dẫn người bệnh có thể áp dụng các bài tập kéo giãn cơ ở vùng cổ, mục tiêu là kéo giãn các nhóm cơ đang bị đau. Trong quá trình kéo giãn, người bệnh có thể dùng lòng bàn tay còn lại để tự xoa bóp vị trí bị đau.
Sau khoảng 5 - 10 phút “thư giãn” các nhóm cơ này, người bệnh sẽ cảm thấy vùng cổ vai gáy đỡ mỏi hơn rõ rệt.
Tuy nhiên, nếu sau khi tự kéo giãn mà tình trạng đau không cải thiện, người bệnh vẫn nên đến bệnh viện để được các bác sĩ tầm soát các bệnh lý khác liên quan đến vùng cổ.
