5 days ago
6
Quảng Cáo
0943778078
Theo TS. Nguyễn Thị Thu Anh, học sinh lựa chọn ngành học, chọn trường cần dựa trên ba yếu tố: hiểu năng lực bản thân, hiểu xu hướng và có năng lực học tập suốt đời.
Theo TS. Nguyễn Thị Thu Anh, nguyên Hiệu trưởng Trường THCS và THPT Nguyễn Tất Thành, thành viên Hội đồng Quốc gia Giáo dục và Phát triển Nhân lực, Phó Chủ tịch Hội Tâm lý Giáo dục Hà Nội, trong bối cảnh thị trường lao động liên tục thay đổi bởi công nghệ, việc chọn ngành hay trường "hot" không còn là yếu tố bảo đảm cho tương lai. Điều quan trọng là người học cần được chuẩn bị năng lực để thích ứng với những thay đổi của nghề nghiệp.
Bà cho rằng, học sinh lựa chọn ngành học và trường đại học cần dựa trên ba yếu tố: hiểu năng lực bản thân, hiểu xu hướng nghề nghiệp tương lai và có năng lực học tập suốt đời.
"Thực tế, không ai có thể dự báo chính xác một ngành nghề cụ thể sẽ như thế nào trong 20 năm tới. Có nghề mất đi, có nghề mới xuất hiện và phần lớn sẽ được tái cấu trúc bởi công nghệ. Vì vậy, người học cần có đủ năng lực để thích ứng, học lại và chuyển đổi khi thế giới thay đổi. Một lựa chọn đúng phải dựa trên ba yếu tố: hiểu mình, hiểu xu hướng và có năng lực học tập suốt đời", bà phân tích.
TS. Nguyễn Thị Thu Anh nguyên Hiệu trưởng Trường THCS và THPT Nguyễn Tất Thành, thành viên Hội đồng Quốc gia Giáo dục và Phát triển Nhân lực, Phó Chủ tịch Hội Tâm lý Giáo dục Hà Nội. Ảnh: BUV
Trước sự phát triển của AI, TS. Thu Anh nhận định giáo dục không chỉ dừng ở việc giúp người học biết sử dụng công nghệ mà phải trang bị khả năng làm chủ công nghệ. Theo bà, AI có thể hỗ trợ tìm kiếm và tổng hợp thông tin, nhưng chất lượng kết quả phụ thuộc vào kiến thức nền tảng, khả năng đặt câu hỏi và tư duy phản biện của người sử dụng.
"AI không thể thay thế việc học. Ngược lại, càng có AI, người học càng phải học sâu hơn để biết kiểm chứng thông tin, đưa ra quyết định và chịu trách nhiệm với quyết định của mình", bà nhấn mạnh.
Theo TS. Thu Anh, AI chủ yếu thay thế các công việc lặp lại, trong khi những năng lực như tư duy sáng tạo, giải quyết vấn đề, sự đồng cảm và trách nhiệm vẫn là lợi thế của con người. Vì vậy, các trường đại học cần đổi mới chương trình đào tạo theo hướng liên ngành, gắn với thực tiễn, đồng thời phát triển cả năng lực chuyên môn và kỹ năng thích ứng.
Biến động của thị trường lao động đang làm thay đổi tiêu chí lựa chọn trường đại học. Học sinh và phụ huynh không còn chỉ nhìn vào tên ngành, điểm đầu vào hay danh tiếng của trường, mà quan tâm nhiều hơn đến hệ sinh thái học tập và những giá trị trường mang lại cho sinh viên.
Theo bà, để đáp ứng yêu cầu mới, các trường đại học cũng phải liên tục đổi mới chương trình đào tạo, tăng cường học tập liên ngành, gắn kiến thức với thực tiễn và phát triển đồng thời năng lực chuyên môn, năng lực cảm xúc - xã hội cùng khả năng thích ứng. Những trường có khả năng thay đổi cùng thế giới sẽ có sức hút lớn hơn với người học.
Trong xu hướng đó, TS. Thu Anh cho rằng BUV là một ví dụ về mô hình đại học hệ sinh thái. Trường không chỉ cập nhật các ngành học theo xu hướng quốc tế mà còn tạo môi trường để sinh viên phát triển kỹ năng giao tiếp, giải quyết vấn đề và các năng lực cảm xúc - xã hội.
Sinh viên BUV trong một tiết học về công nghệ. Ảnh: BUV
Theo bà, điểm nổi bật của BUV là sự gắn kết chặt chẽ với doanh nghiệp. Sinh viên có cơ hội vận dụng kiến thức vào thực tiễn, từng bước hình thành tác phong nghề nghiệp và hiểu rõ hơn yêu cầu của thị trường lao động. Nhờ đó, các em chủ động hoàn thiện bản thân, rút ngắn thời gian thích nghi với công việc và tự tin hơn khi bước vào môi trường nghề nghiệp.
TS. Thu Anh cũng nhấn mạnh, điều quan trọng nhất trong hướng nghiệp là cha mẹ đồng hành thay vì áp đặt. Theo bà, nhiều học sinh lo sợ chọn sai ngành vì nghĩ đây là quyết định cho cả cuộc đời, trong khi nghề nghiệp sẽ còn thay đổi rất nhiều.
"Phụ huynh hiện đại nên lắng nghe, cùng con khám phá điểm mạnh, điều con hứng thú và mong muốn trở thành người như thế nào. Khi hiểu con, gia đình sẽ cùng con lựa chọn được môi trường học tập phù hợp", bà chia sẻ.
Theo TS. Thu Anh, cùng một ngành học có thể được đào tạo ở nhiều trường khác nhau. Điều quan trọng, theo bà, là gia đình xác định rõ ưu tiên: nếu mong muốn con vừa có nền tảng học thuật vững, vừa có khả năng vận dụng kiến thức vào nghề nghiệp cụ thể, thì nên tìm đến những trường có hệ sinh thái kết nối doanh nghiệp, có chương trình phát triển kỹ năng thời đại AI và tạo được nhiều trải nghiệm thực tế cho sinh viên.
"Được học ở những môi trường như vậy, sinh viên sẽ chủ động hơn trong lựa chọn nghề nghiệp và thường được doanh nghiệp ghi nhận ngay từ năm đầu sau khi tốt nghiệp", bà kết luận.
Yên Chi
