10 hours ago
1
Chủ động tìm hiểu dưỡng lão khi còn trẻ
Trên mạng xã hội hiện nay, không khó để bắt gặp những băn khoăn về chi phí viện dưỡng lão, so sánh các dịch vụ chăm sóc người già. Đáng nói đến, nhiều bài đăng là người trẻ đang tìm hiểu cho chính mình, chứ không phải cho cha mẹ hay người thân lớn tuổi.
Một bài đăng gần đây tìm hiểu dịch vụ dưỡng lão thu hút 152.000 lượt xem, lượng tương tác đáng kể cho thấy sự quan tâm của người trẻ về vấn đề này
ẢNH: CHỤP MÀN HÌNH
Hồ Thị Ngọc Ánh (32 tuổi, ngụ ở đường Nguyễn Ảnh Thủ, P.Trung Mỹ Tây, TP.HCM) là một trong số đó. Ánh kể: "Mình đã xác định về già sẽ một mình. Sau một số biến cố cuộc sống, mình nhận ra không phải lúc nào cũng có thể dựa vào ai đó, nên nhìn cuộc sống thực tế hơn, trong đó có cả việc chuẩn bị cho tuổi già".
Với Ngọc Ánh, tự lo cho tuổi già không đồng nghĩa với bi quan: "Việc chủ động chuẩn bị khiến mình cảm thấy đang nắm quyền quyết định cuộc sống của mình". Ánh cho biết từng tìm hiểu khá kỹ vài cơ sở dưỡng lão, hỏi giá trực tiếp và biết chi phí có nơi lên tới vài chục triệu đồng mỗi tháng. Tuy nhiên, điều đáng quan tâm hơn cả là môi trường sống, cách chăm sóc, dinh dưỡng và các hoạt động giải trí. "Những nơi cao cấp nhìn rất đẹp và đầy đủ, không khác gì đi nghỉ dưỡng. Mình thấy việc chọn viện dưỡng lão không đáng sợ hay buồn tủi như nhiều người nghĩ", cô nhận xét.
Lê Hoàng Phúc (29 tuổi, ngụ ở đường Trương Công Định, P.Tân Bình, TP.HCM) lại bắt đầu nghĩ đến tuổi già khi chứng kiến sức khỏe bố mẹ giảm sút. "Khoảng 1-2 năm gần đây, mình thấy ba mẹ có dấu hiệu xuống sức. Có lần ba mẹ nhập viện, tự nhiên mình nghĩ nếu sau này mình cũng vậy mà không có ai bên cạnh thì sao", Phúc chia sẻ. Từ đó, cậu bắt đầu suy nghĩ nghiêm túc hơn về việc sẽ sống thế nào ở tuổi xế chiều.
Phúc thừa nhận trong sự chủ động cũng có chút lo âu. "Mình muốn tự quyết cuộc sống, không muốn làm gánh nặng cho ai, nhưng đôi lúc nghĩ vậy cũng hơi cô đơn. Thôi thì chuẩn bị trước vẫn đỡ hơn là tới lúc đó mới hoang mang", Phúc nói.
Xu hướng tích cực nhưng cần tỉnh táo
Trao đổi về hiện tượng này, tiến sĩ xã hội học, thạc sĩ tâm lý trị liệu Phạm Thị Thúy, giảng viên Học viện Chính trị khu vực II, cho rằng việc người trẻ hiện nay nghĩ đến tuổi già từ sớm thật ra là điều dễ hiểu.
Không ít người trẻ đang quan tâm về vấn đề dưỡng lão dù chưa đến tuổi già
ẢNH: LAN VY
Theo bà Thúy, có nhiều lý do khiến hiện tượng này phổ biến. Trước hết là sự thay đổi trong cấu trúc gia đình. "Tỷ lệ chọn sinh một con, thậm chí chọn không sinh con đang có xu hướng ngày càng gia tăng. Đây là vấn đề không chỉ ở Việt Nam mà trên thế giới. Tư duy của các bạn trẻ bây giờ là tuổi già không phụ thuộc vào con, nên họ lên kế hoạch sớm cho tương lai của mình", bà phân tích và cho biết hơn nữa, bối cảnh xã hội thời hiện đại đầy biến động, phức tạp và mơ hồ khiến người trẻ buộc phải lo xa và tính dài hơi hơn.
Một lý do nữa theo bà Thúy là bạn trẻ chứng kiến người lớn tuổi đối mặt với quá nhiều bệnh tật, từ đó chủ động chăm sóc bản thân, ăn uống lành mạnh, làm việc cân bằng để 20-30 năm tới không rơi vào tình trạng tương tự. "Tôi cho rằng đây là xu hướng tốt, tích cực, thúc đẩy các bạn trẻ chủ động bảo vệ sức khỏe, tài chính để lo cho tương lai", bà nhận xét.
Cuối cùng là tâm thế đề cao sự độc lập cá nhân. "Có những bạn trẻ còn có xu hướng nghỉ hưu sớm. Các bạn ấy càng phải tính trước về tài chính, chỗ ở, về tuổi già của mình. Đó là sự độc lập tự chủ trong tư duy cũng như trong hành động của các bạn trẻ thời nay", bà Thúy nói.
Tiến sĩ Phạm Thị Thúy nhận xét rằng đây là xu hướng tích cực, thúc đẩy người trẻ chủ động sắp xếp cho tương lai
ẢNH: NVCC
Chuyên gia tâm lý Vũ Minh Tiến, Trung tâm tư vấn tâm lý Việt Healthcare (P.Tân Hưng, TP.HCM) cũng cho rằng người trẻ hiện nay có xu hướng muốn kiểm soát cuộc sống của mình nhiều hơn. Họ không chỉ lập kế hoạch cho công việc, tài chính mà còn chuẩn bị cả cho tuổi già như một cách tạo cảm giác an toàn. "Đằng sau việc tìm hiểu dưỡng lão sớm không hẳn là bi quan, mà là nhu cầu được chủ động trước những bất định của cuộc sống", ông Tiến nhận định.
Tuy vậy, chuyên gia cũng cảnh báo về mặt trái. "Một số nhỏ đang có vấn đề là họ tiêu cực quá. Họ lo lắng về tuổi già, về dưỡng lão đến mức có vài nỗi sợ. Họ có thể rơi vào tình trạng rối loạn lo âu", bà Thúy phân tích.
Để xu hướng phát huy mặt tích cực thay vì biến thành nỗi sợ, bà Thúy cho rằng người trẻ cần quay về với nhu cầu tâm lý của chính mình, sau đó cụ thể hóa thành kế hoạch chi tiết: tiết kiệm ra sao, đầu tư để có thu nhập thụ động ở đâu, thay đổi lối sống thế nào, nếu muốn vào viện dưỡng lão thì sẽ chọn nơi nào.
Hồ Thị Ngọc Ánh cho biết đang lập kế hoạch cho việc dưỡng lão từ bây giờ: "Hiện tại mình có kế hoạch rõ ràng hơn về tài chính, chia ra một phần để tiết kiệm dài hạn. Như vậy về già mới có lựa chọn tốt hơn được".
Ở góc độ khác, thạc sĩ tâm lý Huỳnh Hải Huy, Trung tâm tư vấn tâm lý Inner Light (P.Chợ Quán, TP.HCM), nói: "Mạng xã hội cũng góp phần khiến người trẻ quan tâm nhiều hơn đến chuyện tuổi già. Các nội dung về nghỉ hưu sớm, sống độc thân hay viện dưỡng lão cao cấp xuất hiện liên tục khiến nhiều người bắt đầu hình dung và lên kế hoạch cho tương lai từ rất sớm". Ông Huy lưu ý: "Tuy nhiên, điều quan trọng là giữ tâm lý cân bằng, xem đây là sự chuẩn bị tích cực thay vì để nỗi sợ cô đơn hay sợ già chi phối cuộc sống hiện tại".
Tiến sĩ Thúy nhấn mạnh cần đầu tư từ sức khỏe tinh thần, học cách cân bằng cảm xúc, cho đến đầu tư về tài chính dài hạn và xây dựng mối quan hệ xã hội, tích cực kết nối với gia đình, bạn bè để không cô đơn khi về già. "Nội lực mỗi người cần xây dựng gồm ba yếu tố: thể lực, trí lực và tâm lực. Ba yếu tố này bạn luôn luôn đầu tư, luôn luôn rèn luyện, thì không sợ áp lực tuổi già", bà nói thêm.
