
Doanh nghiệp sản xuất điều chỉnh lại hoạt động để phù hợp với khung giờ tính giá điện mới - Ảnh: P.SƠN
Việc thay đổi khung giờ tính giá điện cao điểm vào buổi tối, thay vì quy định vào khung giờ ban ngày như trước đây, khiến cho nhiều doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh dịch vụ phải điều chỉnh hoạt động và tăng thêm các biện pháp sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả.
Là doanh nghiệp luôn phải chạy ba ca sản xuất để đáp ứng nhu cầu khách hàng, ông Bùi Thanh Luân, Giám đốc Công ty TNHH cơ điện tử Hiệp Phát, cho biết với việc thay đổi chính sách áp giá điện các khung giờ cao điểm, thấp điểm và giờ bình thường được Bộ Công Thương đưa ra, doanh nghiệp phải tính toán lại bài toán sản xuất.
Dồn ca sản xuất ban ngày, tính thêm lưu trữ
Theo ông Luân, nếu như trước đây doanh nghiệp chủ yếu tăng ca vào buổi tối đến đêm để tận dụng khung giờ bình thường và thấp điểm, thì nay sẽ phải hạn chế sản xuất vào khung giờ này.
Do giờ cao điểm sẽ được áp dụng vào buổi tối, từ 17h30 đến 22h30, nên doanh nghiệp dự kiến điều chỉnh dồn ca sản xuất với những máy công suất lớn vào ban ngày để buổi tối sẽ chạy các máy công suất nhỏ.
Ngoài ra, doanh nghiệp cũng tính toán lắp đặt hệ thống lưu trữ điện để mua điện giá rẻ vào đêm (khung giờ thấp điểm từ 0 - 6h) để sử dụng cho các khung giờ cao điểm.
"Chúng tôi sử dụng nhiều điện nên phải luôn tìm giải pháp để tối ưu nhất giá thành sản xuất, đặc biệt là sử dụng điện. Với các khung giờ thay đổi, doanh nghiệp sẽ tập trung sản xuất vào ban ngày để điều chỉnh buổi tối chỉ vận hành các máy có công suất nhỏ. Chúng tôi cũng tính toán đầu tư khoảng 3 tỉ đồng cho hệ thống lưu trữ để mua điện giá rẻ vào ban đêm nhằm chủ động các nguồn điện với giá thành hợp lý" - ông Luân chia sẻ.
Trong khi đó, ông Kiều Huỳnh Sơn - Tổng giám đốc Công ty TNHH máy và sản phẩm Thép Việt, Phó chủ tịch Hội Doanh nghiệp cơ khí - điện TP.HCM (HAMEE) - chia sẻ việc điều chỉnh khung giờ cao điểm vào buổi tối tạo nhiều thuận lợi hơn cho doanh nghiệp sản xuất.
Theo đó, doanh nghiệp sẽ chủ động sắp xếp lại hoạt động cho phù hợp, ưu tiên tối ưu sản xuất vào ban ngày và hạn chế vào các giờ cao điểm tối. Khung giờ này cũng ít có biên độ dao động, nên với những doanh nghiệp có hai ca sẽ sẽ thuận lợi trong điều chỉnh hoạt động và tối ưu được chi phí.
Cùng đó, ông Sơn cho biết không chỉ điều chỉnh các khung giờ sản xuất cho phù hợp, mà doanh nghiệp còn tập trung ưu tiên đầu tư để sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả. Với chi phí giá điện chiếm khoảng dưới 5%, trong bối cảnh nguồn cung năng lượng ngày càng khó khăn, ông Sơn cho hay việc kiểm soát giá điện trong cơ cấu giá thành sản phẩm là ưu tiên hàng đầu, không để tăng quá cao.
Vì thế, doanh nghiệp đã đầu tư thêm hệ thống năng lượng mặt trời, thay đổi các thiết bị và quy trình công nghệ để tăng hiệu suất, giảm tỉ lệ thất thoát điện năng nhằm hướng tới sản xuất ngày càng bền vững, hiệu quả.
Với các doanh nghiệp dịch vụ, việc thay đổi khung giờ cao điểm vào buổi tối để tính giá điện lại có tác động không nhỏ đến chi phí kinh doanh.
Theo bà Mai Lan Anh, quản lý chuỗi kinh doanh nhà hàng - khách sạn Bình Minh (Thanh Hóa), do lượng điện chủ yếu sử dụng nhiều vào chiều tối đến đêm nên việc điều chỉnh khung giờ khiến chi phí của đơn vị sẽ gia tăng đáng kể.
Mức giá cho giờ cao điểm lên cao nhất là 5.422 đồng/kWh khu vực đơn vị này sử dụng cấp điện áp dưới 6kV, nên doanh nghiệp buộc phải tính toán lại việc sử dụng điện.
"Chúng tôi cũng đang nghiên cứu lắp đặt thêm hệ thống điện mặt trời mái nhà có lưu trữ để giảm sử dụng điện lưới quốc gia vào giờ cao điểm tối. Đồng thời rà soát và thay thế các thiết bị điện tiêu hao nhiều điện" - bà Lan Anh chia sẻ.

Các doanh nghiệp sản xuất cơ khí tiêu hao nhiều năng lượng đang tính toán điều chỉnh sản xuất - Ảnh: P.SƠN
Bài toán giảm chi phí cho doanh nghiệp
TS Hà Đăng Sơn, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu năng lượng và tăng trưởng xanh, cho rằng việc điều chỉnh khung giờ với giờ cao điểm tập trung vào buổi tối là phù hợp với nhu cầu phụ tải (tiêu dùng điện) đang thay đổi hiện nay.
Điều này khuyến khích người tiêu dùng sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả hơn khi việc thay đổi khung giờ buộc doanh nghiệp phải điều chỉnh sản xuất kinh doanh cho phù hợp. Đặc biệt với khung giờ trưa không phải là giờ cao điểm như trước đây sẽ khuyến khích những đơn vị lắp đặt điện mặt trời mái nhà đầu tư thêm hệ thống lưu trữ để tối ưu hiệu quả sử dụng điện.
Thực tế cho thấy tiêu dùng điện đã thay đổi khi nhu cầu tăng cao nhất dịch chuyển sang buổi tối, trong khi đây lại là thời gian mà việc huy động nguồn của hệ thống điện gặp khó khăn nhất.
Đặc biệt là nguồn điện năng lượng tái tạo điện mặt trời sẽ khó huy động hơn do "tắt nắng", nên sẽ phải huy động các nguồn giá cao khiến cho hệ thống điện bị gia tăng chi phí. Vì vậy, việc điều chỉnh khung giờ là để đảm bảo phản ánh đúng nhu cầu phụ tải và chi phí sử dụng điện của hệ thống.
"Với việc thay đổi này, doanh nghiệp làm ba ca sẽ phải tính lại hoạt động sản xuất, đặc biệt là sử dụng pin lưu trữ. Giờ cao điểm giá cao là cao điểm tối nên ảnh hưởng nhiều chi phí năng lượng thì họ phải có phương án đầu tư mới. Khung giờ này cũng đặt ra yêu cầu làm tăng trách nhiệm sử dụng năng lượng thông qua giá điện để sử dụng điện tiết kiệm, hiệu quả hơn.
Điều này là phù hợp với chỉ thị 10 của Thủ tướng về tăng cường tiết kiệm điện và phát triển điện mặt trời mái nhà. Đặc biệt khuyến khích hộ kinh doanh dịch vụ sẽ phải xem xét điều chỉnh hành vi tiêu dùng và lắp đặt điện mặt trời mái nhà nhiều hơn" - TS Sơn nói.
TS Nguyễn Huy Hoạch, chuyên gia hội đồng khoa học Hiệp hội Năng lượng Việt Nam, cũng cho rằng việc thay đổi các khung giờ tính giá điện buộc người dùng phải thay đổi để thích nghi.
Bởi thực tế, nếu như cách đây chục năm, đỉnh phụ tải thường xuất hiện vào ban ngày gắn với hoạt động sản xuất công nghiệp, thì nay với sự tham gia của hệ thống điện mặt trời khiến nguồn cung ban ngày trở nên dồi dào hơn.
Trong khi đó, nhu cầu tiêu thụ điện sinh hoạt vào buổi tối tăng mạnh, lại là khung giờ "tắt nắng", khiến cho khung giờ từ 17h30 đến 22h30 là "điểm căng" của hệ thống điện.
Việc giữ khung giờ như cũ sẽ khiến hệ thống điện gánh chi phí rất lớn mà không có công cụ để điều tiết người dùng. Đồng thời nếu không dịch chuyển giờ cao điểm tối sẽ khiến cho hệ thống điện phải huy động nguồn có chi phí cao trong thời gian ngắn, làm tăng hệ thống.
Vì vậy, việc điều chỉnh không chỉ phù hợp về mặt kỹ thuật, mà còn có tác động lớn để thay đổi hành vi tiêu dùng điện khi chi phí sử dụng điện không chỉ phụ thuộc vào lượng điện tiêu thụ mà còn là thời điểm sử dụng.
"Doanh nghiệp cần tối ưu hệ thống, từ quản lý năng lượng, đầu tư công nghệ và có giải pháp như lưu trữ điện năng, điều khiển phụ tải nhằm thích ứng linh hoạt hơn với hệ thống điện đang có nhiều thay đổi" - TS Hoạch khuyến cáo.
