'Bỏ môn thứ ba thi vào lớp 10 - giảm tải hay áp lực lớn hơn?'

'Tiếng Anh vốn là môn 'gánh điểm', nếu chỉ thi hai môn Toán và Văn vào lớp 10 liệu có khiến áp lực càng đè nặng lên vai học sinh?'.

"Là một học sinh, tôi nghĩ nên giữ Tiếng Anh làm môn thứ ba thi vào 10. Tiếng Anh vốn là ngôn ngữ quốc tế và cần được mài giũa sao cho học sinh ít nhất có thể giao tiếp cơ bản. Vì thế, nếu bỏ môn thứ ba, chỉ còn thi Toán và Văn, sẽ khiến cho học sinh còn chú tâm vào môn Tiếng Anh nữa, thậm chí bỏ bê.

Ngoài ra, việc chỉ thi hai môn Toán và Văn sẽ chỉ càng kiến áp lực học tập đè nặng với học sinh. Lý do là hai môn này cần tư duy logic và khả năng cảm thụ - thứ không phải ai cũng có. Điều này lại nhấn mạnh vai trò của môn Tiếng Anh (môn mà ta chỉ cần sự chăm chỉ, kiên trì để làm quen từ vựng mới) trở thành môn 'gánh điểm' cho Toán và Văn. Bản thân tôi vừa trải qua thi tuyển sinh vào lớp 10, được 26 điểm, nhưng Tiếng Anh đã gánh phần lớn khi thi Toán chỉ được 7 điểm.

Tôi thấy rằng, nếu giảm số môn thi xuống còn hai thì thực ra áp lực vẫn vậy, học sinh vẫn mệt mỏi bởi định kiến, gia đình, nhà trường, bạn bè. Vấn đề là do môi trường và cách giáo dục. Tôi học thêm vì sợ thi trượt, sợ cha mẹ thất vọng, bạn bè cười chê, chứ cũng chẳng ham hố gì việc học tới 23h. Nếu ta học cách đặt nhẹ việc phải học thật giỏi, thật xuất chúng thì học sinh sẽ chẳng cần lao đầu vào mấy lớp học thêm.

Đó là chia sẻ của độc giả Chín năm xung quanh phương án bỏ môn thứ ba thi vào lớp 10, chỉ còn Toán và Văn, đang được Bộ Giáo dục và Đào tạo lấy ý kiến. Nội dung được nêu trong dự thảo lần 1 về quy chế tiếp nhận và tuyển sinh đầu cấp, gửi một số ít tỉnh, thành. Theo đó, với lớp 10, có ba phương thức gồm xét tuyển, thi tuyển và kết hợp hai hình thức này. Nếu thi tuyển, học sinh làm bài Toán và Ngữ văn, nội dung trong chương trình THCS. Thời lượng mỗi môn 120 phút hoặc riêng Toán 90 phút. Điểm xét tuyển là tổng hai môn thi theo thang 10 ở từng môn.

Cùng chung lo lắng về việc chỉ thi hai môn Toán và Văn vào lớp 10, bạn đọc Thi anh bày tỏ quan ngại: "Là một học sinh sẽ trực tiếp đối diện với kỳ thi tuyển sinh lớp 10 năm sau, tôi rất mong muốn Bộ Giáo dục và Đào tạo cân nhắc giữ lại phương án thi ba môn cố định là Toán, Ngữ văn và Tiếng Anh. Đứng ở góc độ người trong cuộc, tôi nhận thấy việc giảm còn hai môn không đồng nghĩa với bớt áp lực, mà trái lại còn đẩy tỷ lệ chọi và điểm chuẩn lên cao chót vót, khiến học sinh đối mặt với rủi ro 'sai một ly, đi một dặm' vì không còn môn thứ ba để bù trừ điểm số.

Hơn nữa, trong thời đại toàn cầu hóa và trí tuệ nhân tạo hiện nay, Tiếng Anh đã trở thành kỹ năng sinh tồn bắt buộc của công dân số. Việc bỏ thi đại trà môn này sẽ vô tình tạo tâm lý lơ là, làm giảm sút chất lượng ngoại ngữ ở bậc THCS và nới rộng khoảng cách bất bình đẳng giáo dục giữa học sinh vùng khó khăn với các bạn có điều kiện học trung tâm. Việc duy trì ba môn thi cũng hoàn toàn phù hợp với định hướng phát triển toàn diện tư duy logic (Toán), tư duy ngôn ngữ (Văn) và tư duy hội nhập (Anh) của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, đồng thời tránh làm xáo trộn lộ trình học tập mà thế hệ chúng tôi đã nỗ lực chuẩn bị suốt ba năm qua".

>> Chục năm học tiếng Anh nhưng không dịch nổi tờ hướng dẫn sử dụng

Trong khi đó, với quan điểm trái ngược, độc giả Phương Uyên lại ủng hộ phương án thi hai môn vào lớp 10: "Tôi rất mong Bộ Giáo dục và Đào tạo cân nhắc bỏ môn thi thứ ba vào 10, cụ thể là môn Tiếng Anh. Thời nay, AI hỗ trợ dịch thuật rất giỏi rồi, việc kết nối với bạn bè quốc tế chỉ cần vài thao tác đơn giản. Tiếng Anh là công cụ, bạn nào thích hay có năng khiếu lên cấp ba vẫn chọn khối thi chuyên Anh để học sâu, môn học này chẳng mất đi đâu cả.

Thi vào 10 bây giờ vốn đã áp lực nghẹt thở không kém gì thi Đại học. Chương trình mới kiến thức vừa nhiều vừa nặng, chúng tôi học hành vô cùng căng thẳng. Học sinh không lười, không né tránh việc học, chỉ mong kỳ thi giảm tải số lượng một thi một chút để bớt kiệt sức thôi".

Nhấn mạnh lợi ích khi giảm số môn thi vào 10 từ ba xuống hai, bạn đọc Tamiko bình luận: "Là một học sinh đang trực tiếp học tập và ôn thi, tôi khá đồng tình với việc bỏ môn thi thứ ba là Tiếng Anh, bởi môn này chủ yếu phục vụ cho thi cử chứ để giao tiếp thực tế vẫn còn có sự khác biệt khá lớn.

Tiếng Anh thi cử thường nặng về ngữ pháp, cấu trúc câu, từ loại, biến đổi câu, đọc hiểu, tìm lỗi sai và từ vựng học thuật... Trong khi đó, Tiếng Anh giao tiếp lại chú trọng khả năng nghe hiểu, phản xạ và diễn đạt tự nhiên. Có những cấu trúc rất quen thuộc trong đề thi nhưng lại không thường được sử dụng theo cách tương tự trong giao tiếp hằng ngày. Vì vậy, học tốt Tiếng Anh để đạt điểm cao chưa chắc đồng nghĩa với việc có thể tự tin giao tiếp bằng Tiếng Anh.

Nếu thực sự muốn học sinh giao tiếp tốt, thay vì tiếp tục rập khuôn việc học theo những mẫu câu và dạng bài cố định, tôi cho rằng nhà trường nên tổ chức thêm các lớp học hoặc hoạt động chuyên sâu về giao tiếp, tạo môi trường để học sinh được nghe, nói, tương tác và sử dụng Tiếng Anh trong những tình huống thực tế. Bởi mục tiêu cuối cùng của việc học ngoại ngữ không nên chỉ là đạt điểm cao trong một bài kiểm tra, mà còn phải là khả năng sử dụng ngôn ngữ một cách tự tin, linh hoạt và hiệu quả trong cuộc sống".

Thành Lê tổng hợp