Bác sĩ chỉ ra sai lầm ăn uống khiến gan nhiễm mỡ nặng

Nhịn ăn để giảm mỡ gan, ăn nhiều trái cây "thải độc" hay cắt bỏ chất béo có thể phản tác dụng, khiến mỡ gan tích tụ nhiều hơn và tăng nguy cơ biến chứng.

ThS.BS Đinh Thị Hương, khoa Tiêu hóa - Gan mật - Tụy, Phòng khám Đa khoa Tâm Anh Cầu Giấy, cho biết nhiều người sau khi được chẩn đoán gan nhiễm mỡ có xu hướng ăn kiêng, thay đổi chế độ ăn đột ngột. Điều này có thể làm tăng nguy cơ rối loạn chuyển hóa, góp phần thúc đẩy bệnh tiến triển.

Bác sĩ Hương chỉ ra một số sai lầm trong ăn uống mà người gan nhiễm mỡ cần tránh.

Nhịn ăn để giảm mỡ gan

Thực tế, nhịn ăn hoặc bỏ bữa kéo dài khiến cơ thể thiếu năng lượng, quá trình chuyển hóa bị rối loạn, làm tăng huy động axit béo từ mô mỡ về gan. Gan phải xử lý lượng chất béo lớn hơn dẫn đến quá tải, thúc đẩy gan nhiễm mỡ nặng thêm.

Nhịn ăn còn dễ dẫn đến ăn bù sau đó, khiến tổng năng lượng nạp vào không giảm như kỳ vọng. Thay vì ăn kiêng cực đoan, người bệnh nên giảm cân từ từ, khoảng 5-10% trọng lượng cơ thể trong 3-6 tháng bằng chế độ khoa học.

Kiêng hoàn toàn chất béo

Chất béo bão hòa và chất béo chuyển hóa (có nhiều trong mỡ động vật, nội tạng, thực phẩm chiên rán, thực phẩm chế biến sẵn) có liên quan đến tăng tích tụ mỡ trong gan. Tuy nhiên, các acid béo không bão hòa trong cá, dầu ô liu, các loại hạt có khả năng hỗ trợ cải thiện chuyển hóa lipid, giảm tình trạng viêm.

Theo bác sĩ Hương, chất béo vẫn là thành phần thiết yếu của cơ thể, người bệnh gan nhiễm mỡ nên điều chỉnh chất lượng và số lượng chất béo, thay vì loại bỏ hoàn toàn khỏi chế độ ăn.

Ăn nhiều tinh bột tinh chế

Tinh bột tinh chế như cơm trắng, bánh mì trắng, bánh ngọt... có chỉ số đường huyết cao, làm tăng đường huyết đột ngột sau ăn. Lượng đường dư thừa này thường được chuyển hóa thành mỡ, tích tụ tại gan. Người bệnh nên ưu tiên tinh bột hấp thu chậm như gạo lứt, yến mạch, khoai, ngũ cốc nguyên hạt...

Tinh bột và đồ chiên rán chứa nhiều chất béo xấu có thể thúc đẩy tích tụ mỡ gan. Ảnh: Ly Nguyễn

Ăn nhiều trái cây, uống nước ép để "thanh lọc gan"

Trái cây cung cấp vitamin, chất xơ và các hợp chất chống oxy hóa, tuy nhiên tiêu thụ quá mức, nhất là trái cây giàu fructose (như xoài chín, nho, nhãn, vải, sầu riêng) sẽ thúc đẩy tổng hợp triglycerid và tích tụ mỡ trong gan.

Gan vốn có cơ chế thải độc tự nhiên, không cần "thải độc cấp tốc". Nước ép thường ít chất xơ, làm tăng tốc độ hấp thu đường, có thể gây tăng đường huyết và mất cân bằng dinh dưỡng nếu sử dụng kéo dài.

Uống ít rượu bia không ảnh hưởng đến gan

Tiêu thụ đồ uống có cồn khi mắc gan nhiễm mỡ có thể làm tăng stress oxy hóa, rối loạn chức năng ty thể và thúc đẩy phản ứng viêm tại gan. Điều này có thể làm bệnh tiến triển nhanh hơn. Bác sĩ Hương khuyên người bệnh gan nhiễm mỡ nên tránh hoàn toàn rượu bia để giảm tác động tiêu cực đến gan.

Gan nhiễm mỡ là bệnh lý chuyển hóa đa yếu tố, liên quan chặt chẽ đến tình trạng kháng insulin, béo phì và lối sống ít vận động. Song song với điều chỉnh chế độ ăn uống, người bệnh nên tăng cường hoạt động thể lực, cải thiện giấc ngủ, kiểm soát stress để tăng hiệu quả điều trị, kiểm soát triệu chứng gan nhiễm mỡ.

Ly Nguyễn

Độc giả đặt câu hỏi về bệnh tiêu hóa tại đây để bác sĩ giải đáp