5 trường hợp bị coi là trốn nghĩa vụ quân sự

Không chấp hành lệnh đăng ký, sơ tuyển, khám sức khỏe, nhập ngũ hoặc tập trung huấn luyện được xác định là trốn nghĩa vụ quân sự.

Chiều 23/8, Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 9 luật về quân sự, quốc phòng. Luật có hiệu lực từ 1/9.

Theo quy định mới, trốn tránh nghĩa vụ quân sự gồm không chấp hành quyết định gọi đăng ký; sơ tuyển sức khỏe; khám sức khỏe; nhập ngũ; tập trung huấn luyện, diễn tập, kiểm tra sẵn sàng động viên hoặc sẵn sàng chiến đấu.

Luật cũng bổ sung quy định nghiêm cấm gian dối trong đăng ký, sơ tuyển và khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự.

Chính phủ cho biết sơ tuyển là khâu quan trọng trong quy trình tuyển quân hằng năm, được thực hiện tại cấp xã. Cơ quan chức năng sẽ kiểm tra sơ bộ về chính trị, đạo đức, trình độ văn hóa và sức khỏe của công dân, làm căn cứ xét duyệt trước khi gọi khám sức khỏe.

Việc bổ sung hành vi không chấp hành lệnh sơ tuyển và gian dối trong quá trình tuyển quân nhằm tạo căn cứ xử lý vi phạm. Các khái niệm cũng được thống nhất với Bộ luật Hình sự và những nghị định liên quan, tránh bỏ lọt vi phạm hoặc xử lý oan người thực hiện nghĩa vụ quân sự.

Đại tướng Phan Văn Giang, Phó thủ tướng, Bộ trưởng Quốc phòng giải trình về dự án Luật trước khi Quốc hội bấm nút chiều 23/8. Ảnh: Cổng TTĐT Quốc hội

Chính trị viên quân sự cấp xã là sĩ quan chính quy

Đại tướng Phan Văn Giang, Phó thủ tướng, Bộ trưởng Quốc phòng, cho biết Chính phủ đã tiếp thu ý kiến đại biểu, bổ sung quy định Chính trị viên Ban chỉ huy quân sự cấp xã là sĩ quan Quân đội Nhân dân Việt Nam. Quy định này nhằm tăng cường sự lãnh đạo đối với nhiệm vụ quân sự, quốc phòng ngay tại cơ sở. Các điều khoản liên quan cũng được chỉnh lý để thống nhất với việc tổ chức chính quyền địa phương hai cấp.

Theo Bộ trưởng Quốc phòng, luật sửa đổi đã hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa các xã liền kề, khu vực phòng thủ cấp xã là một phần của khu vực phòng thủ cấp tỉnh. Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã chịu sự lãnh đạo của cấp ủy và sự điều hành của chính quyền cùng cấp. Khi xảy ra tình trạng khẩn cấp về quốc phòng hoặc chiến tranh, Chỉ huy trưởng thống nhất chỉ huy các lực lượng vũ trang tại địa phương.

Cấp xã là nơi trực tiếp triển khai các chủ trương, chính sách về quân sự, quốc phòng; huy động nhân lực, vật lực và chuẩn bị lực lượng từ thời bình. Khi có tình huống, đây cũng là địa bàn tổ chức người dân tham gia chiến đấu và phục vụ chiến đấu. Do đó, khu vực phòng thủ được tổ chức theo địa bàn cấp tỉnh, cấp xã và đơn vị hành chính - kinh tế đặc biệt. Việc lấy cấp xã làm nền tảng nhằm huy động và phối hợp hiệu quả các lực lượng bảo vệ địa phương.

Luật cũng điều chỉnh nhóm chức vụ của cán bộ thuộc Bộ chỉ huy quân sự cấp tỉnh và Ban chỉ huy quân sự cấp xã. Chỉ huy trưởng, Chính ủy Bộ chỉ huy quân sự cấp tỉnh được chuyển từ nhóm chức danh Sư đoàn trưởng, Chính ủy Sư đoàn sang cùng nhóm với Tư lệnh, Chính ủy Binh chủng và Vùng Hải quân.

Phó chỉ huy trưởng, Phó chính ủy Bộ chỉ huy quân sự cấp tỉnh được chuyển từ nhóm Phó sư đoàn trưởng, Phó chính ủy Sư đoàn sang cùng nhóm với Phó tư lệnh, Phó chính ủy Binh chủng và Vùng Hải quân.

Các chức danh thuộc Ban chỉ huy quân sự cấp xã được bổ sung vào nhóm chức vụ của sĩ quan. Trong đó, Chỉ huy trưởng được xếp cùng nhóm với Tiểu đoàn trưởng, Chính trị viên Tiểu đoàn. Phó chỉ huy trưởng và Chính trị viên phó được xếp cùng nhóm với Phó tiểu đoàn trưởng, Chính trị viên phó Tiểu đoàn.

Tuổi phục vụ cao nhất của Chỉ huy trưởng Ban chỉ huy quân sự cấp xã được tính theo hạn tuổi của sĩ quan dự bị ở từng cấp bậc quân hàm. Cụ thể, cấp úy là 53 tuổi, thiếu tá 55, trung tá 57, thượng tá 59, đại tá 61 và cấp tướng 63 tuổi.

Sơn Hà