4 hours ago
3
Quảng Cáo
0943778078
Thị trường thẩm mỹ tỷ USD của Việt Nam mang lại diện mạo mới cho nhiều người, nhưng cũng kéo theo hàng chục nghìn ca tai biến do tình trạng 'phi y khoa hóa' tràn lan.
BS.CK2 Đào Văn Sinh, Trưởng đại diện Văn phòng Bộ Y tế tại TP HCM tại hội thảo do Báo Tiền phong tổ chức ngày 12/5, cho biết ngành thẩm mỹ tại Việt Nam đang chứng kiến sự phát triển nhanh chóng, thậm chí có thể nói là bùng nổ.
Quy mô thị trường làm đẹp trong nước đạt hàng tỷ USD, duy trì mức tăng trưởng hai con số, với trung bình 250 nghìn ca mỗi năm. Tuy nhiên, hệ thống y tế mỗi năm ghi nhận khoảng 25.000-35.000 ca biến chứng liên quan phẫu thuật, làm đẹp, là con số đáng báo động.
Tỷ lệ biến chứng trong du lịch thẩm mỹ quốc tế được ghi nhận ở mức 6,2% trên tổng số bệnh nhân và 2,2% trên tổng số ca phẫu thuật. Theo số liệu thống kê từ Bộ Y tế Malaysia, tính từ đầu năm 2023 đến nay, cơ quan này ghi nhận hơn 300 khiếu nại về các biến chứng do làm đẹp tại các cơ sở không đăng ký. Trước đó, một báo cáo công bố vào tháng 10/2023 cũng chỉ ra có khoảng 126 ca phẫu thuật hỏng nghiêm trọng trong vòng 18 tháng.
Tại Singapore, phẫu thuật thẩm mỹ được phân loại vào danh mục rủi ro y khoa nghiêm ngặt nhất. Thay vì thống kê các ca "tai biến do thợ tay ngang" (điều gần như không thể xảy ra do luật pháp cấm tuyệt đối việc hành nghề không phép), các báo cáo y tế tại Singapore chủ yếu tập trung vào các sự cố y khoa (Intraoperative adverse events) bên trong phòng mổ tiêu chuẩn quốc tế. Mọi sai sót, từ nhiễm trùng đến sẹo xấu, đều phải đối mặt với các vụ kiện tụng bồi thường y tế khổng lồ và nguy cơ tước giấy phép vĩnh viễn đối với bác sĩ.
BS.CK2 Đào Văn Sinh, Trưởng đại diện Văn phòng Bộ Y tế tại TP HCM tại hội thảo ngày 12/5. Ảnh: Vân Sơn
Theo PGS.TS.BS Nguyễn Thanh Vân, Chủ tịch Hội Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ TP HCM, nguyên nhân lớn đến từ xu hướng "phi y khoa hóa", khi nhiều spa, cơ sở làm đẹp không phép mọc lên, sử dụng vật liệu trôi nổi và giao phó sức khỏe khách hàng cho những nhân viên không có kiến thức chuyên môn y khoa.
Các biến chứng trải dài từ bầm tím, tụ dịch đến những hậu quả đe dọa tính mạng. Đáng lo ngại là huyết khối tĩnh mạch sâu - thuyên tắc phổi với nguy cơ tử vong hơn 21%, thường gặp sau tạo hình thành bụng. Hội chứng thuyên tắc mỡ sau hút mỡ, cấy mỡ khối lượng lớn cũng có tỷ lệ tử vong 10-15%. Với các thủ thuật tưởng chừng đơn giản như tiêm filler, nhiều người đã bị tắc mạch, hoại tử, thậm chí mù mắt.
Bệnh viện Quân y 175 từng tiếp nhận nữ bệnh nhân 36 tuổi bị sốc nhiễm trùng, viêm phúc mạc toàn thể sau hút mỡ và tạo hình thành bụng tại một cơ sở bên ngoài. Người này phải điều trị hơn 100 ngày, trải qua nhiều cuộc phẫu thuật mới qua cơn nguy kịch nhưng mang di chứng nặng. Một phụ nữ 64 tuổi khác tử vong sau khi thực hiện cùng lúc cắt mí, đặt túi ngực, hút mỡ và tạo hình thành bụng.
"Người ta thường nghĩ thẩm mỹ là làm đẹp bên ngoài nên ít nguy hiểm, nhưng thực tế phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ vẫn là chuyên ngành ngoại khoa, mà đã là ngoại khoa thì luôn tồn tại nguy cơ biến chứng", PGS.TS.BS Lê Hành, Chủ tịch Hội Phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ Việt Nam, nói.
Theo BS.CK1 Thái Như Ngọc, phụ trách da liễu hệ thống thẩm mỹ Linh Anh, nhiều người đang bị cuốn theo quảng cáo "có cánh" về các dịch vụ công nghệ cao, hứa hẹn đẹp ngay mà không cần đến bác sĩ. Trong khi đó, máy móc chỉ là công cụ, bác sĩ mới là yếu tố quyết định an toàn và hiệu quả điều trị.
Sự an toàn của bệnh nhân không chỉ phụ thuộc vào cơ sở vật chất mà còn ở trách nhiệm và bản lĩnh của người hành nghề. TS.BS Richard Huy, Giám đốc chuyên môn Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam, cho rằng bác sĩ cần sẵn sàng nói "không" với những yêu cầu làm đẹp không phù hợp, không có chỉ định, muốn thực hiện cùng lúc quá nhiều thủ thuật tiềm ẩn nguy cơ cao hoặc đặt kỳ vọng vượt quá khả năng của y học hiện nay. Theo ông, đây cũng là một phần quan trọng của đạo đức nghề nghiệp trong lĩnh vực thẩm mỹ.
BS.CK1 Thái Như Ngọc thẩm mỹ da cho khách hàng. Ảnh: Linh Anh
Dù còn nhiều bất cập, ngành thẩm mỹ Việt Nam cũng ghi nhận bước tiến lớn khi ngày càng thu hút khách quốc tế từ Indonesia, Malaysia, Philippines, Đài Loan (Trung Quốc) và cộng đồng kiều bào tại Mỹ, Australia. Theo các chuyên gia, nhiều cơ sở trong nước đã đầu tư công nghệ hiện đại, tay nghề bác sĩ ngày càng nâng cao, trong khi chi phí thấp hơn 30-60% so với nhiều nước trong khu vực.
Để thị trường phát triển an toàn, các chuyên gia cho rằng cần siết chặt quản lý, xử lý nghiêm cơ sở hoạt động không phép, công khai dữ liệu hành nghề và phân định rõ phạm vi chuyên môn của spa, phòng khám, bệnh viện. Người dân cũng cần thận trọng trước quảng cáo trên mạng xã hội, khám sức khỏe kỹ trước can thiệp, đặc biệt nếu trên 45 tuổi hoặc có bệnh nền.
Bác sĩ Như Ngọc khuyến cáo quy tắc "bốn đúng", gồm chọn đúng cơ sở có giấy phép chuyên khoa; đúng bác sĩ có chứng chỉ hành nghề; đúng sản phẩm chính hãng, minh bạch nguồn gốc; đúng quy trình với đầy đủ phương tiện chống sốc, xử lý biến chứng.
Luật sư Vi Thị Phường, Công ty Luật TNHH MTV Nguyễn Hiếu, khuyến cáo nếu gặp biến chứng, khách hàng cần ngừng ngay các thủ thuật, đến bệnh viện cấp cứu và lưu giữ toàn bộ hóa đơn, tin nhắn, nội dung quảng cáo để làm căn cứ yêu cầu bồi thường hoặc tố giác cơ quan chức năng.
Lê Phương
