15 phút tiệc trà lộn xộn tại hội nghị một tập đoàn lớn

Tôi vừa tham dự Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm của một Tập đoàn diễn ra khá trang trọng. Khách mời có lãnh đạo cấp trên, đối tác trong nước và cả những doanh nhân đến từ châu Âu. Chương trình được chuẩn bị chu đáo, từ nội dung, âm thanh, ánh sáng đến phần tiệc trà giữa giờ.

Nhưng điều còn lại trong tôi sau hội nghị hôm ấy lại không phải là những bài phát biểu hay các con số trong báo cáo.

Trong khoảng mười lăm phút giải lao mà tôi quan sát được các vị khách trước bàn trà với cà phê, bánh ngọt và trái cây, nhiều người cùng lúc tiến đến lấy đồ ăn.

Tôi phải khẽ nói: "Xin lỗi các anh chị, cho tôi nhờ một chút", với ý mong mọi người bước ra phía ngoài để người khác còn lấy đồ. Nhưng dường như không ai để ý. Câu chuyện vẫn tiếp tục, còn những người phía sau vẫn phải chờ.

Đó chỉ là một chi tiết rất nhỏ nhưng đôi khi, văn hóa của một tổ chức lại hiện lên rõ nhất từ những chi tiết như vậy.

Đi công tác nước ngoài, tôi từng để ý một hình ảnh khá thú vị. Trong các hội nghị ở Nhật Bản hay Singapore, trước bàn tiệc trà, mọi người gần như tự động xếp thành một hàng.

Lấy xong, họ lập tức bước sang khu vực khác để nhường chỗ cho người phía sau. Tại nhiều hội nghị doanh nghiệp ở châu Âu hay Mỹ cũng vậy. Không cần người nhắc nhở, không cần biển "xin xếp hàng", mỗi người đều hiểu rằng phía sau mình vẫn còn người khác.

Ở Việt Nam, văn hóa xếp hàng đã có nhiều chuyển biến tích cực. Từ sân bay, ngân hàng đến siêu thị, việc chờ đến lượt ngày càng trở thành một thói quen. Tuy nhiên, trong những không gian ít có quy định cụ thể như tiệc trà, buffet hay giờ giải lao của hội nghị, thói quen ấy đôi khi vẫn chưa được duy trì.

Chỉ cần vài người đứng lại trước quầy để trò chuyện hoặc nhiều người cùng đưa tay lấy đồ một lúc cũng đủ khiến không gian trở nên lộn xộn và để lại một ấn tượng chưa đẹp.

Có người cho rằng đó chỉ là chuyện nhỏ. Nhưng chính những điều nhỏ ấy lại tạo nên cảm nhận về một tổ chức.

Một vị khách quốc tế có thể quên nội dung những bài phát biểu, nhưng rất khó quên cảm nhận về cách chúng ta ứng xử với nhau. Họ sẽ nhớ sự ngăn nắp hay lộn xộn, sự nhường nhịn hay vội vã, sự tinh tế hay vô tâm trong những khoảnh khắc không có kịch bản và cũng không ai nhắc nhở.

Khi Việt Nam ngày càng hội nhập sâu rộng, hình ảnh của đất nước không chỉ được tạo nên bởi tốc độ tăng trưởng, những công trình hiện đại hay những bản báo cáo được chuẩn bị công phu. Hình ảnh ấy còn được bồi đắp từ hàng triệu hành động rất bình thường của mỗi người dân trong cuộc sống hằng ngày.

Biết xếp hàng khi lấy một tách cà phê; biết bước sang một bên sau khi lấy xong phần của mình và biết lùi lại một bước để người khác có thể tiến lên.

Đó không chỉ là phép lịch sự. Đó là sự tôn trọng thời gian, không gian và quyền được thuận tiện của người khác.

Có những điều rất nhỏ nhưng không hề nhỏ. Một hàng người ngay ngắn trước bàn tiệc trà không chỉ nói lên phép lịch sự của vài cá nhân, mà còn góp phần tạo nên hình ảnh của một tổ chức, một doanh nghiệp và rộng hơn là hình ảnh của một đất nước.

Bởi đôi khi, điều khiến người khác nhớ về chúng ta không phải là những gì được nói trên bục phát biểu, mà là cách chúng ta cư xử với nhau trong mười lăm phút giải lao.